Mai Nham thi thảo 梅岩詩草

LỜI TỰA

Tô Lão Tuyền [tức Tô Tuân, đỗ tiến sĩ, một đại văn gia đời Tống, Trung Quốc, là thân sinh của Tô Đông Pha] nói rằng: “Thư đáo bán hàm sai cận cổ, Thi tuy khổ tứ vị thành gia” (Viết văn xuôi đến nửa chừng say là có thể gần được kinh điển, Làm thơ thì tuy lao tâm khổ tứ cũng chưa thể thành nhà thơ). Rất chí lý vậy! Cái khó của nghề làm thơ là trong bụng phải làu thông mấy trăm vạn kinh sách, dưới mắt phải nhìn ngắm mấy trăm vạn núi non tươi đẹp, trên đời phải lịch duyệt mấy trăm vạn nhân vật cổ kim, trong cõi phải từng trải mấy trăm vạn sự biến, rồi sau hiểu mới thấu, lường mới xa, chí mới cao, khí mới mạnh và lời thơ từ đó toát ra mới thực là tuyệt diệu. Tôi vốn quê kệch, học thức nông cạn, không sở trường về thanh luật. Đoái tưởng lại những điều đã gặp, những cảnh đã xem, mắt đã sở đắc, lòng đã sở cảm trong lúc bình sinh, bất giác ghép lại thành lời, thật vô vị khác nào ăn sáp vậy. Chỉ có điều là, khi ở nhà nghĩ kỹ lại không dám bỏ, bèn trích cất đi để khi nhàn hạ xem chơi, chắt lọc lấy những điều sở đắc vậy thôi. Bảo đó là thơ ư? Đâu có dám? Cho nên viết bài tựa này.