Xuất tái kỳ 1 出塞其一 • Ra cửa ải kỳ 1 • Tòng quân hành

Tổ thơ biên tái này gồm hai bài nhạc phủ cựu đề. Vương Xương Linh làm những bài thơ này vào thời trẻ, khi ông đi đến vùng Tây Vực. Đương thời là giai đoạn Thịnh Đường: quân đội nhà Đường nhiều lần giành thắng lợi trong các cuộc chiến bên ngoài, tạo nên tinh thần tự tin, mạnh mẽ. Nhưng chiến tranh biên giới diễn ra liên miên cũng khiến dân chúng chịu nhiều gánh nặng và mong mỏi hoà bình. Toàn Đường thi chép hai bài này trong phần thơ Lý Bạch, bài này với nhan đề Tòng quân hành, bài sau với tiêu đề Quân hành.

Bài thứ nhất không miêu tả một trận đánh cụ thể mà nhìn chiến tranh biên giới trong chiều dài lịch sử. Trăng vẫn là vầng trăng từng soi thời Tần Hán, cửa ải vẫn là cửa ải từ thời Tần Hán, còn những người lính đi chinh chiến xa xôi thì mãi chưa trở về. Qua đó, nhà thơ cho thấy chiến tranh nơi biên tái đã kéo dài từ đời này sang đời khác, gây nên biết bao cảnh chia lìa và hy sinh. Hai câu cuối chuyển từ nỗi cảm thương sang khát vọng: nếu nơi biên cương có được một vị tướng tài như những danh tướng đời Hán thì quân xâm phạm sẽ không thể vượt qua Âm Sơn. Bài thơ vừa bày tỏ sự đồng cảm với những người lính phải chinh chiến lâu ngày, vừa phê phán tình trạng thiếu tướng giỏi, đồng thời gửi gắm mong muốn sớm dẹp yên chiến sự để nhân dân được sống ổn định. Với ý cảnh hùng hồn, sâu xa và lời thơ cô đọng, bài thứ nhất từng được đánh giá là một tác phẩm đặc biệt xuất sắc trong thơ tuyệt cú đời Đường.

Về nghệ thuật, cả hai bài đều có ngôn ngữ hàm súc, nhịp thơ mạnh và hình ảnh giàu sức gợi. Một bài mang vẻ bi tráng, sâu lắng; một bài mạnh mẽ, khẩn trương, cùng thể hiện đặc trưng của thơ biên tái thời Thịnh Đường. Bài thứ nhất này kết hợp tả cảnh, tự sự, trữ tình và nghị luận: từ vầng trăng, cửa ải mở ra cả chiều dài chiến tranh rồi kết lại bằng khát vọng có được tướng tài giữ nước.