Khuê oán 閨怨 • Nỗi oán trong phòng khuê
Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt
Thời kỳ: Thịnh Đường
36 bài trả lời: 33 bản dịch, 3 thảo luận
21 người thích
Từ khoá: dương liễu (72) khuê phụ (110) Ngữ văn 10 [2007-2020] (24) thơ sách giáo khoa (673)
Tuyển tập chung
Một số bài cùng từ khoá
- Việt Bắc
(Tố Hữu)
- Vội vàng (Xuân Diệu)
- Tây Tiến (Quang Dũng)
- Sóng (Xuân Quỳnh)
- Bếp lửa (Bằng Việt)
- Vội vàng (Xuân Diệu)
- Tây Tiến (Quang Dũng)
- Sóng (Xuân Quỳnh)
- Bếp lửa (Bằng Việt)
Một số bài cùng tác giả
Minh hoạ
Hồ Điệp ngâm thơ
閨怨
閨中少婦不知愁，
春日凝妝上翠樓。
忽見陌頭楊柳色，
悔教夫婿覓封侯。
Khuê oán
Khuê trung thiếu phụ bất tri sầu,
Xuân nhật ngưng trang[1] thướng thuý lâu.
Hốt kiến mạch đầu dương liễu sắc[2],
Hối giao phu tế mịch phong hầu[3].
Dịch nghĩa
Người thiếu phụ nơi phòng khuê không biết buồn,
Ngày xuân trang điểm đẹp đẽ bước lên lầu biếc.
Chợt thấy màu dương liễu tốt tươi ở đầu đường,
Bỗng hối hận đã để chồng đi tòng quân để kiếm phong hầu.
Đây là một bài thơ khuê oán nổi tiếng, viết về sự thay đổi tâm trạng đột ngột của một thiếu phụ có chồng đi xa để tìm kiếm công danh nơi biên ải. Hai câu đầu miêu tả người thiếu phụ còn vô tư, trang điểm đẹp rồi lên lầu ngắm cảnh xuân. Nhưng khi bất chợt nhìn thấy màu liễu xanh bên đường, nàng lập tức nhớ đến chồng, nhận ra tuổi xuân đang trôi qua trong cảnh chia lìa và hối hận vì đã để chồng ra đi cầu công danh. Chữ “bỗng” ở câu thứ ba là điểm chuyển quan trọng, khiến tâm trạng từ “không biết buồn” đột ngột chuyển thành “hối hận”.
Bài thơ không trực tiếp miêu tả chiến trường nhưng qua nỗi lòng người vợ đã kín đáo phản ánh mặt trái của lý tưởng lập công biên tái thời Thịnh Đường: công danh và tước vị không thể bù đắp cho tuổi xuân bị bỏ lỡ cùng nỗi đau vợ chồng xa cách. Tác phẩm nổi bật nhờ kết cấu hàm súc, sự chuyển biến tâm lý tự nhiên và cách dùng cảnh xuân tươi đẹp để làm nổi bật nỗi khuê sầu.
Bài thơ này được sử dụng làm bài đọc thêm trong chương trình SGK Ngữ văn 10 giai đoạn từ 2007.
Chú thích:
[1]
Trang điểm tỉ mỉ, cẩn thận.
[2]
Liễu là hình ảnh thường gắn với tiễn biệt trong văn học Trung Quốc. Cành liễu mềm mại và sắc xuân tươi mới cũng khiến người thiếu phụ nghĩ đến tuổi trẻ cùng người chồng đang ở nơi xa. Liễu còn gắn với tục bẻ cành liễu tặng người lên đường, nên màu liễu xanh không chỉ báo hiệu mùa xuân mà còn trực tiếp khơi dậy ký ức buổi chia tay.
[3]
Tìm kiếm cơ hội được phong tước hầu, ở đây chỉ việc ra biên ải tòng quân, lập chiến công để đạt được công danh và địa vị. Thời Thịnh Đường, quốc lực hùng mạnh, việc tòng quân nơi biên tái và lập chiến công được nhiều người xem là con đường nhanh chóng dẫn đến vinh hiển. Người thiếu phụ có thể từng khuyến khích chồng theo đuổi con đường ấy, nhưng đến khi đối diện với cảnh xuân và sự cô đơn, nàng mới nhận ra công danh không thể bù đắp nỗi đau chia lìa.
Xếp theo:
Trang trong tổng số 4 trang (36 bài trả lời)
Trang đầu« Trang trước‹ [1] [2] [3] [4] ›Trang sau »Trang cuối
Phòng khuê thiếu phụ sầu biết chi,
Lên lầu trang điểm buổi xuân thì.
Đầu đường chợt thấy liễu khoe sắc,
Chồng kiếm phong hầu, hối để đi.
Thiếu phụ trong khuê biết khổ nào
Ngày xuân trang điểm diễu lầu cao
Mới hay đầu ngõ xanh màu liễu
Hối để chồng đi kiếm áo bào
Thiếu phụ nàng ơi sao vô tri
lên lầu xuân điểm đẹp ai bì.
Ngoảnh trông dương liễu màu xanh ấy,
Phong hầu hối đã để chia ly.
Về "ngưng trang"
Gửi bởi lythophuc ngày 23/04/2011 22:48
Bạn Tiêu Đồng Vĩnh Học có ý kiến rất xác đáng.
Lạm bàn
Gửi bởi Trương Tú Vinh ngày 17/06/2011 06:13
Đóng góp của bạn Tiêu Đồng Vĩnh Học vô cùng chính xác!
Xin góp ý thêm đôi điều:để bản dịch thật hoàn hảo, ta cần chú ý các cụm từ:"ngưng trang","hốt kiến","dương liễu sắc" Đó chính là "cái thần" của bài thơ.
."dương liễu sắc" :chính cái sắc xanh xanh thẳm của liễu đã khiến thiếu phụ giật mình,chạnh lòng,hối hận...
màu dương liễu xanh, cái sắc xuân tươi phơi phới đó gây nên 1 liên tưởng về tuổi xuân.Cái xanh tươi đó đối lập với hoàn cảnh, tâm tình hiện tại...Ngày xuân tươi đẹp,ngắn ngủi dần trôi đi mà không có chồng bên cạnh-> đau xót dường bao!
Bản dịch của Trương Tú Vinh
Ngôn ngữ: Chưa xác định
Gửi bởi Trương Tú Vinh ngày 17/06/2011 06:15
Có 1 người thích
Nào biết sầu, thiếu phụ khuê phòng
Ngày xuân lộng lẫy lên lầu trông
Giật mình thấy liễu cuối đường thắm
Hối tiếc khuyên chồng kiếm ấn phong.
Bản dịch của Trần Trọng San
Gửi bởi Vanachi ngày 02/01/2014 23:51
Phòng khuê nàng chửa biết buồn
Ngày xuân điểm phấn tô son lên lầu
Chợt trông đường liễu xanh màu
Xui ai tìm cái phong hầu mà chi
Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
Nguyệt thị cố hương minh.
Bản dịch của Trần Trọng Kim
Gửi bởi Vanachi ngày 02/01/2014 23:51
Ngẩn ngơ thiếu phụ quên sầu
Ngày xuân trang điểm lên lầu dạo chơi
Chợt nhìn bờ liễu xanh tươi
Hối cho phu tế kiếm nơi phong hầu
[Thông tin 1 nguồn tham khảo đã được ẩn]
Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
Nguyệt thị cố hương minh.
Bản dịch của Khương Hữu Dụng
Gửi bởi Vanachi ngày 02/01/2014 23:51
Buồng xuân nàng có biết chi sầu
Trang điểm xong lên ngắm cảnh lầu
Chợt thấy bên đường xanh sắc liễu
Hối xui chồng dõi bước công hầu
Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
Nguyệt thị cố hương minh.
Bản dịch của Lê Nguyễn Lưu
Gửi bởi tôn tiền tử ngày 04/07/2014 06:22
Phòng khuê nàng chẳng biết chi sầu,
Trang điểm ngày xuân đứng thuý lâu.
Chợt thấy bên đường hàng liễu biếc,
Tiếc xui chàng kiếm ấn phong hầu!
[Thông tin 1 nguồn tham khảo đã được ẩn]
tửu tận tình do tại
Trang trong tổng số 4 trang (36 bài trả lời)
Trang đầu« Trang trước‹ [1] [2] [3] [4] ›Trang sau »Trang cuối
Bình luận nhanh 9
Bạn đang bình luận với tư cách khách viếng thăm. Để có thể theo dõi và quản lý bình luận của mình, hãy đăng ký tài khoản / đăng nhập trước.