Đề mỹ nhân dao lỗ đồ 題美人搖櫓圖 • Đề tranh người đẹp bơi chèo

Nguyên chú: “Ngô Lễ Khê viết: Mỹ nhân diệu tại thần tứ, nhi dung sắc thứ chi, cố hoạ mỹ nhân đồ nan năng hoạ kỳ dung sắc nhi bất năng hoạ kỳ thần tứ, cố vịnh mỹ nhân đồ cánh nan. Phong đê đới truỵ, sương đạm chi hàn, xuân muộn hàm kiều, thu tình lộ ảnh, hoạ chi công gia ức thi chi công gia? Thi đắc ư hoạ đồ chi trung gia ức thần khế tâm hội ư hoạ đồ chi ngoại gia? Hà kỳ tình tứ phiêu dật, ý thái khinh doanh, nhân lãm chi như Tây Thi đông tường. Uyển nhiên tại mục thi ông khả vị thiện hình dung hỹ. Y, nữ chi hữu sắc do sĩ chi hữu tài. Tài tất thân ư tương tri, sắc tất duyệt ư tương liên, bĩ tắc thiều anh hàm hộ, ngư điểu giai kinh, cổn y tú thường viên thư hà mộ?” 吳澧溪曰：美人妙在神思，而容色次之，故畫美人圖難能畫其容色而不能畫其神思，故詠美人圖更難。風低帶墜，霜淡脂寒，春悶含嬌，秋晴露影，畫之工耶抑詩之工耶？詩得於畫圖之中耶抑神契心會於畫圖之外耶？何其情思飄逸意態輕盈人覧之如西施東牆。宛然在目詩翁可謂善形容矣。噫，女之有色猶士之有才。才必伸於相知，色必悅於相憐，否則韶英咸護，魚鳥皆驚，袞衣繡裳猨狙何慕？ (Ngô Lễ Khê bình: Người đẹp là đẹp ở thần tứ, mà dung nhan vẻ mặt là thứ yếu, nên chi vẽ tranh người đẹp khó vẽ được nhan sắc đã đành lại càng không thể vẽ được thần tứ, vì vậy vịnh thơ tranh người đẹp lại càng khó. Gió sà đai trễ, sương nhạt phấn lạnh, sầu xuân hàm tiếu, bóng sương thu tạnh, là do người vẽ vẽ khéo chăng hay là do người làm thơ hay chăng? Thơ đạt được cái trong bức hoạ, hay là thần tâm khế hợp hơn cả vẻ ngoài của bức hoạ? Mà sao tình tứ của nàng phiêu dật, ý thái nhẹ nhàng tha thướt, khiến người xem tưởng tựa Tây Thi đứng nơi tường đông. Có thể nói nhà thơ khéo tưởng tượng vậy. Ôi, con gái có sắc giống như con trai có tài. Tài ắt lộ ra chỗ tương tri, sắc ắt lộ ra chỗ tương lân, nếu không thế thì vẻ đẹp, tài năng cùng che lấp, chim cá thảy sợ, áo bào xiêm gấm cũng chỉ là loài đười ươi mà thôi, có gì đáng mộ?)

Nguyên chú: “Nguyễn Tố Như viết: Phong thái lưu động tự hữu chi phấn khí” 阮素如曰：風態流動似有脂粉氣 (Nguyễn Tố Như bình: Phong thái trôi chảy như có hơi hướm phấn son).

[Thông tin 1 nguồn tham khảo đã được ẩn]