Nguyễn

Tây lầu Hạc tiễn bạn xưa
Thành Dương hoa khói cũng vừa tháng ba
Trời xanh bườm lẻ trôi xa
Chỉ còn nước chảy nhạt nhoà Trường Giang

Quạ hiền kia mất mẹ
Quạ quạ tiếng rưng rưng
Chẳng bay đi đâu nữa
Quanh năm ở giữ rừng
Nửa đêm tiếng kêu thảm
Người nghe nước mắt tuôn
Giọng kêu như than vãn
Chửa nuôi lại mẹ buồn
Có chim nào không mẹ
Mình ngươi giọng bi ai
Hẳn mẹ yêu ngươi lắm
Làm ngươi xót thương hoài
Xưa có gã Ngô Khởi
Mẹ chết chẳng về tang
Than ôi bọn người ấy
Lòng dạ thua chim đàn
Quạ hiền ơi quạ hiền
Tăng Tử trong loài chim

Mây trời tợ áo, mặt tợ hoa
Gió xuân lay khẽ, đượm sương ra
Bằng như chẳng gặp non Quần Ngọc
Thời hẹn đài Dao dưới trăng ngà

Vườn cúc gió tây thổi xác xao,
Nhuỵ tàn hương lạnh bướm khôn vào.
Xuân sau nếu tớ lên làm chúa,
Truyền cho cùng nở với hoa đào.

Tôi sống, tôi chết, chìm sâu,
Khi thì nóng bỏng, khi đau lạnh lùng.
Đời vừa mềm mại lạ lùng,
Lại vừa khắc nghiệt khốn cùng, xót xa.
Vui mừng lẫn lộn xót xa,
Vừa cười chưa dứt, lệ nhoà tuôn rơi.
Trong niềm cực lạc chơi vơi,
Biết bao cay đắng rã rời tâm can.
Phút này hạnh phúc tiêu tan,
Phút sau lại thấy ngập tràn thiên thu.
Lúc thì héo úa sương mù,
Lúc thì nhựa sống mướt dù cây xanh.

Tình yêu tráo trở, loanh quanh,
Dẫn đường tôi bước bấp bênh tháng ngày.
Cứ ngỡ đau đớn đong đầy,
Thì bỗng thoát khổ, lòng này thảnh thơi.

Tưởng rằng hạnh phúc tới nơi,
Đứng trên đỉnh quả tuyệt vời ước ao.
Ngờ đâu Thần lại đẩy nhào,
Trả tôi về với nghẹn ngào thuở xưa.

Hỡi Giai nhân tàn nhẫn, kẻ kiêu kỳ,
Khinh bạc lời thề, cười cợt nỗi sầu bi,
Ta muốn khuất phục lòng nàng băng giá
Bằng lý lẽ phập phồng trên dòng máu đỏ ti.

Vần thơ này là chứng tích lửa lòng ta,
Nét mực đỏ ngời minh chứng tình bao la:
Kẻ ác độc kia, chạm vào đi sẽ biết,
Chữ đang bốc khói, rực cháy chẳng phai nhoà.

Kìa nhìn xem, hồn ta đắm trong máu tuôn;
Để nguôi lòng hận của nàng, ta tự hiến linh hồn
Bằng lòng thành kính xưa nay chưa từng có.

Và nếu tim ta còn chút máu vương tròn,
Chỉ là để giữ ngôi đền tôn nghiêm đó:
Nơi bóng hình nàng, ta thờ phụng ngàn năm.

Ve sầu ca hát rộn ràng,
Suốt mùa hè sang,
Đến khi gió lạnh tràn về,
Bỗng nhiên chịu cảnh tái tê, chẳng còn.
Chẳng một mẩu muỗi, sâu non,
Bụng đói cồn cào, xót xa,
Sang nhà chị Kiến lân gia,
Nài van xin chút thức quà cầm hơi.
Qua ngày đông giá lạnh trời,
Hẹn rằng: “Tôi trả chị ơi, đừng lo.
Trước mùa thu hoạch, cam đoan,
Cả gốc lẫn lãi, hoàn toàn sòng phẳng.”
Kiến ta vốn tính chi li,
Cho vay cho mượn, chẳng khi nào làm.
Hỏi tên vay mượn dông dài:
“Ngày hè nắng ấm, việc ai chị làm?”
Ve rằng: “Ngày đêm hát ca,
Cho ai qua lại, thật thà không điêu.”
“Hát ca? Tôi thích bấy nhiêu!
Thế thì giờ... nhảy cho tiêu tháng ngày!”

Hỡi Bất Bình, đứa con niềm khinh miệt,
Kẻ tự hào khi dồn ta tuyệt vọng;
Đến đây mau, bẻ gãy xích xiềng gông,
Cho hồn ta cũng kiêu hùng như bố!

Rời bước thôi, khỏi đường đầy sỏi đá,
Nơi lối về chỉ chuốc lấy sầu đau;
Những đoá hồng ta từng say đắm bấy lâu,
Dùng sắc thắm giấu màu xà độc dữ.

Ẩn sau nét xuân thì đầy quyến rũ,
Nàng dung chứa lòng phụ bạc, tàn nhẫn chi,
Đày đoạ người tình trong khổ nhục sầu bi.

Ta vốn ghét những dòng lệ đắng cay dài đặc,
Một khi biết dưới hoa kia ẩn nấp bóng xà,
Ta ghê tởm cùng lúc cả rắn lẫn cả hoa!

Chẳng phải cái nhìn đầu, hay mũi tên bay lạc,
Tình đã gieo vết thương, rỉ máu suốt đời ta;
Mà phẩm hạnh người ngấm qua năm tháng nhạt nhoà,
Để từng bước, từng bước, chiếm trọn quyền làm chủ.

Ta nhìn rồi thích, thích nhưng lòng chưa phụ,
Ta yêu rồi, nhưng chưa phục tùng ngay.
Cuối cùng đành cam chịu lệnh bủa vây,
Dẫu lòng vẫn oán than phần số bạc.

Giờ chút tự do xưa cũng tan thành bọt nhạc,
Ta như kiếp nô tàn sinh ra ở xứ Nga:
Coi xiềng xích bạo tàn là ân huệ kiêu sa;

Và dùng chút trí khôn còn sót lại,
Để tự dối lòng rằng mọi sự vẫn an yên,
Trong khi tay mải miết, dẫu cuồng điên,
Dùng nét bút tài hoa... tự vẽ địa ngục mình.

Nay em đã yêu tôi tròn một nhật,
Mai rời đi, em sẽ nói gì đây?
Sẽ bảo rằng có lời hẹn trước nay?
Hay lại nói: giờ hai ta đã khác,
Chẳng còn là người của những ngày qua?
Hay lời thề trong sợ hãi xót xa
Trước Thần Ái tình, ai mà chẳng nuốt?
Hay như chết chóc cắt lìa đôi lứa,
Thì hợp đồng yêu - cái bóng hôn nhân
Chỉ trói buộc cho đến giấc ngủ gần,
Khi bóng chết buông giải thoát?
Hay để biện minh lòng mình đổi khác,
Đã định từ quan, giả trá trong lòng,
Nên phải dối gian để “thuỷ chung” xong?

Kẻ điên rồ ơi, những lời nguỵ biện,
Tôi thừa sức bẻ gãy, nếu tôi thèm;
Nhưng tôi thà im lặng, chẳng tranh xem,
Vì biết đâu, mai tôi cũng đổi lòng!