Con đường chưa đi The road not taken

Từ một cánh rừng vàng
Đường rẽ ra hai ngả
Tiếc không chọn được cả
Một lúc hai ngả đường
Một mình đi tới đó
Đứng ngắm một lúc lâu
Phóng thật xa tầm mắt
Nơi bụi cây che khuất

Rồi nhìn đường bên cạnh
So sánh thật công bằng
Đường còn mọc cỏ hoang
Lối mòn chưa hiện rõ
Tôi đã chọn đường đó
Chắc rằng sẽ đẹp hơn
Khi đi cỏ sẽ mòn
Hình thành con đường mới
Khi đã đi lên rồi
So sánh làm chi nữa
Giữa hai con đường này
Đều cùng ngập đầy cỏ
Sáng ra nhìn cả hai
Đã xoá hết lối mòn
Tôi đánh dấu nơi đây
Mong trở về đường trước
Vào một ngày nào khác
Nhưng sao quay lại được
Ngày đó mãi xa vời
Dù vẫn biết rõ ràng
Còn nhiều ngả rẽ sang

Rồi một hôm nào đó
Ở tận nơi cuối trời
Tôi sẽ kể chuyện này
Xen một tiếng thở dài
Rằng ngày xưa nơi ấy
Có tôi và khu rừng
Mở ra hai con đường
Ngả đường ít đi hơn
Tôi đã chọn đường đó
Rồi từ bấy đến nay
Tất cả đều khác biệt.

Trong rừng vắng, đường rẽ thành hai lối,
Oái oăm thay, đi sao cả hai đường!
Người lữ khách đứng hồi lâu bối rối
Ngắm một con đường chạy dài, lòng tự hỏi
Khúc ngoặt xa kia liệu có bất thường!
Rồi sau đó anh chàng ta quyết định:
Đi đường thứ hai, nơi nhiều đám bông lau,
Hy vọng niềm vui sẽ nhiều hơn chút đỉnh
Dẫu thực tế không như chàng toan tính
Bởi cảnh trên đường chẳng khác là bao
Hai con đường ngẫm ra đẹp ngang nhau
Lá thu rơi đầy, không dấu chân tì vết.
Khách tự nhủ “Sẽ trở lại đường đầu
Ngày nào đó, chắc hẳn chẳng lâu đâu!”
Song quá khó làm điều này, chàng biết!
Kể lại chuyện xưa cùng tiếng thở dài
Khi răng đã long và mái đầu đã bạc
Ngã rẽ cuộc đời, nơi phải chọn đúng sai,
Tôi lựa cho mình quyết định chẳng giống ai
Là khởi nguồn của muôn bao sự khác.

Hai con đường rẽ ra trong rừng vàng
Tiếc là tôi không thể đi cả hai
Là một lữ khách, tôi đứng lặng rất lâu
Nhìn theo một con đường vươn ra phía xa
Đoạn cuối của nó uốn vào góc khuất
Rồi tôi chọn con đường kia, cũng rất đẹp
Thậm chí nó có vẻ còn đẹp hơn
Bởi nó có nhiều cây cỏ tươi xanh
Dù thực tế là đi qua nó
Cho thấy rằng cảnh vật trên hai đường tựa như nhau.
Sáng hôm ấy hai con đường đều như nhau
Phủ đầy lá cây, không một bước chân nào dẫm lên
Ồ, tôi giữ con đường đầu để đi vào một ngày khác
Nhưng biết rằng con đường này sẽ dẫn đến đường khác
Tôi e rằng mình khó quay trở lại.
Tôi sẽ kể câu chuyện này với tiếng thở dài
Một khi nào đó rất lâu về sau
Hai con đường rẽ ra trong rừng,
Tôi đã chọn con đường ít người qua lại
Và điều đó đã tạo nên tất cả sự khác biệt.

Rừng thu vàng lá, lối chia hai
Đứng lặng trông xa, dạ ngậm ngùi
Một ngả khuất dần trong cỏ rậm
Hồn tôi băn khoăn chẳng biết rồi.

Bèn chọn đường kia cũng sáng trong
Xanh mềm cỏ mới, dấu chưa hằn
Ngẫm ra hai lối đều quen bước
Cũng đã từng người gửi dấu chân.

Sáng ấy hai đường phủ lá bay
Chưa ai dẫm nát dấu chân gầy
Hẹn lòng để lại đường xưa đó
Biết mấy khi còn trở lại đây.

Mai sau kể lại thoáng thở dài
Trong chốn rừng thu lối rẽ hai
Tôi chọn đường kia – người ít bước
Khác biệt từ đây trải suốt đời.

Giữa rừng cây đường tách hai ngã rẽ
Và buồn thay không thể chọn cả đôi
Đứng mình tôi, thật lâu thân cô lữ
Căng mắt nhìn con đường phía xa xôi
Tới khúc quanh chìm lấp phía chân đồi

Rồi cất bước trên nẻo xa còn lại
Vì biết đâu lối ấy dễ đi hơn
Dẫu phủ kín con đường đầy cỏ dại
Dẫu biết rằng thật vắng bước chân lên
Những con đường cùng đi phía lãng quên

Kìa buổi sớm lá vàng rơi lớp lớp
Những con đường không một dấu chân in
Ồ tôi sẽ, giữ cho mình ngày khác
Chọn đường kia dù lối ấy triền miên
Sẽ quay về? Tôi cũng chả buồn tin

Nơi nào đó sau thật nhiều năm nữa
Tôi thở dài nhắc lại những ngày xa
Giữa rừng cây, đường phân đôi ngã rẽ
Chọn phía nào thật ít dấu người qua
Và tạo thành sự khác biệt bao la

Trong rừng vàng, con đường chia hai lối
Tôi tiếc rằng không đi được cả hai
Là du khách, tôi đứng yên bối rối
Nhìn thật xa trên một con đường dài
Cho đến khi đường uốn cong vào bụi rậm.

Rồi tôi chọn con đường thứ hai – xinh chẳng kém
Và dường như nó đáng đi hơn
Với cỏ dày và ít bị bào mòn
Dù thực tế, hai con đường cùng mòn như nhau vậy.

Sáng hôm ấy trên cả hai con đường đều thấy
Lá phủ dày và chưa bị dẫm chân lên
Ồ! Tôi đã dành cho ngày mai với con đường đầu tiên!
Và khi biết các con đường đều thông nối với nhau luôn
Tôi đắn đo liệu có nên quay lại.

Tôi sẽ kể điều này với tiếng thở dài ái ngại
Tại một chốn nào rất lâu nữa về sau:
Xưa ở trong rừng, với hai con đường rẽ nhánh xa nhau
Tôi đã chọn con đường có ít người qua lại
Và đó là điều làm nên sự khác nhau dễ thấy.

Trong rừng thu vàng đường chia đôi ngả,
Tiếc rằng mình tôi chẳng thể đi cả hai.
Là kẻ lữ hành, tôi đứng lâu ngắm nhánh đường dài
Hướng ánh mắt hết tầm xa có thể
Đến khúc đường uốn cong sau bụi cây gai.

Rồi tôi đã chọn đi theo nhánh đường còn lại,
Cũng đẹp vậy thôi, nhưng chừng cuốn hút hơn:
Chưa vết chân in trên đám cỏ cõi còm.
Giữa hai nhánh đường ngoại trừ điều nhỏ ấy
Thì giống hệt nhau kể cả độ cũ mòn.

Hai nhánh đường cùng trải dài sớm đó
Trên mặt lá phủ dày đều không vết chân đen.
Ồ, tôi định ngày nào quay về đi thử nhánh kia xem!
Dù cũng biết đường tiếp đường chẳng bao giờ dứt
Dự định sẽ chẳng thành dù đã được nhóm nhen.

Trong tiếng thở dài tôi sẽ kể về câu chuyện ấy
Ở một nơi nào đó rất lâu sau:
Từng có con đường rừng chia hai ngả tách nhau
Tôi đã chọn đi nhánh đường ít người qua lại
Và mọi sự khác biệt đời tôi từ lựa chọn ấy bắt đầu.

Giữa cánh rừng úa vàng
Con đường đang đi rẽ ra hai ngả.
Là người lữ hành tôi phải chọn một lối đi.
Bâng khuâng giữa ngã ba đường,
Tôi ngắm thật xa về một ngả.
Cho đến tận khúc cong ẩn khuất sau lùm cây.
Rồi tôi lại ngắm sang ngả kia đúng như đã làm với ngả trước
Thấy có vẻ thuận lợi hơn vì nó nằm dưới thảm cỏ xanh rờn bằng
phẳng như được bàn tay nào chăm sóc.
Song dù sao, đi qua ngả đường nào
Cũng làm cho con đường hư mòn vậy..

Sáng hôm đó, cả hai ngả đường đều ngập lá
Không một bước đi nào để lại vết chân đen
Ôi! Tôi đành dành ngả đường thứ nhất để thử đi vào ngày khác vậy.
Vẫn biết ngả đường nào cũng dẫn đến một lối đi
Tôi đã hoài nghi: liệu mình có trở lại chốn này không?

Ở một nơi nào đó khi tuổi tác đã chất chồng,
tôi sẽ thở dài, kể lại câu chuyện về cái ngã ba trong rừng
Ở đó tôi đã đi vào một ngả rẽ hẻo lánh, ít người qua.
Chính điều này đã làm nên tất cả Sự Khác Biệt!

Con đường chia đôi ngả giữa rừng thu
Dù tiếc cả hai, đành phải theo một lối
Tôi - kẻ lữ hành đứng yên bối rối
Nhìn hướng theo lối khuất dần xa
Tới khúc cong ẩn sau bụi cây già.

Tôi đã chọn lối sau, đành vậy
Có thể còn hấp dẫn hơn nữa đấy
Vì cỏ mọc đầy mời gọi bước chân
Dầu sao đường hai ngả vẫn cần
Có vết mòn giống nhau thực sự.

Hai ngả đường buổi sớm mai lá phủ
Cỏ còn chưa bị dẫm bởi chân ai
Tôi dành ngả đầu tiên cho ngày khác
Dù biết lối này sang lối kia không lạc
Tôi nghi ngờ, có nên quay lại lần hai?

Tôi sẽ kể chuyện này trong tiếng thở dài
Ở đâu đó rất nhiều năm về trước:
Có hai đường rẽ trong rừng, và tôi bước
Theo ngả đường có ít người đi qua
Và điều đó làm nên sự khác biệt thôi mà!

Rừng thu vàng rẽ đôi đường,
Ngập ngừng dừng bước, vấn vương lối nào.
Một bên u tịch rừng cao,
Một bên cỏ biếc, lối vào quanh co.

Cỏ xanh mướt tận bờ hoang,
Trập trùng rừng rậm ngỡ ngàng bước chân.
Trước hai đường đứng tần ngần,
Lá rơi sào sạc, cỏ sân chẳng lìa.

Lối tiếp lối khó phân chia
Bâng khuâng chẳng biết có về được không.

Ngày dài kể chuyện đông lân,
Đường rừng hai ngả trước ngàn cỏ cây

Chọn con đường ít heo may,
Một lần lựa chọn để thay đổi đời.