Ẩm tửu kỳ 18 飲酒其十八 • Uống rượu kỳ 18

Sáu câu đầu kể về Dương Hùng uyên bác nhưng nghèo khó và thích uống rượu. Rượu ở đây không chỉ là thú vui mà còn trở thành cầu nối giữa người có học vấn và những người thực lòng muốn tìm hiểu đạo lý. Tuy nhiên, Dương Hùng không phải câu hỏi nào cũng trả lời. Khi vấn đề liên quan đến việc đem quân đánh nước khác, ông lựa chọn im lặng. Sự im lặng ấy không bắt nguồn từ việc không biết, mà là một quyết định có ý thức: ông không muốn tri thức của mình bị sử dụng vào chiến tranh và giết chóc. Hai câu cuối nêu tư tưởng trung tâm của bài thơ. Người có lòng nhân phải biết khi nào nên nói và khi nào nên im lặng. “Hiển” và “mặc” tuy biểu hiện trái ngược nhưng đều có thể phù hợp với đạo lý nếu cùng xuất phát từ lòng thương người. Qua hình tượng Dương Hùng, Đào Tiềm ca ngợi một trí thức vừa uyên bác, vừa có nguyên tắc đạo đức, không vì rượu hay sự cầu cạnh của người khác mà đánh mất lập trường.