Ẩm tửu kỳ 17 飲酒其十七 • Uống rượu kỳ 17

Bốn câu đầu xây dựng hình tượng hoa lan mọc lẫn giữa cỏ dại. Dù mang hương thơm, lan vẫn âm thầm, chưa được phân biệt với những loài cây xung quanh. Chỉ khi làn gió trong thổi đến, hương lan lan toả và phẩm chất khác biệt của nó mới được nhận ra. Hình ảnh ấy tượng trưng cho người có tài đức nhưng chưa gặp được hoàn cảnh thích hợp để biểu lộ mình. Từ hình tượng hoa lan, Đào Tiềm quay lại suy ngẫm về con đường đời. Ông nhận thấy mình từng rời xa chí hướng ban đầu, dấn thân vào quan trường rồi dần lạc mất “con đường cũ”. Tuy nhiên, nếu biết thuận theo bản tính và lẽ tự nhiên, ông vẫn có thể tìm lại đường về. Câu kết đưa vào một kinh nghiệm cay đắng của lịch sử: người có tài thường chỉ được trọng dụng khi còn hữu ích, đến khi công việc hoàn thành họ có thể bị gạt bỏ như cây cung sau mùa săn. Bởi vậy, “quay về” không chỉ là trở về điền viên mà còn là sự thức tỉnh: rời khỏi con đường nguy hiểm của danh lợi để giữ gìn phẩm cách và sinh mệnh của mình.