Tìm bài trả lời thơ

Thỏ lặn ác tà chóng chuyển vần,
Xuân qua chớp mắt lại thêm xuân.
Liễu đào cảnh sắc đua tươi tốt,
Đệm gối phong lưu đượm ái ân.
Những ước vừng hồng xoay chuyển lại,
Chỉ hiềm tóc bạc đổi thay lần.
Khư khư tấc cỏ lòng còn mạnh,
Tết đến tung hô chúc Bắc thần.

Mai sớm qua sông lướt cỏ xanh,
Hoàng Hà sóng nước, rộng mông mênh.
Bờ xa mù khói, hình trâu ngựa,
Vực thẳm tinh ma bóng sấu kình.
Thuyền ván lại qua đu xít mãi,
Dân phu làm lụng nộm xoay quanh.
Nửa chừng nghe hát đầu thêm bạc,
Muôn dặm ai đi tới ngọn ghềnh.

Tám điều, ăn trước hết,
Dân lấy ăn làm trời.
Nhịn ăn cực chẳng đã,
Lo ăn, không làm ngơi.
“Ăn ngọc” chẳng nhàn hạ,
“Ăn thịt” lo cho ai?
Khiến người ăn rau đỡ,
Lo gạo ăn hôm mai.
Ăn bám xưa coi nhục,
Đủ ăn dân mới nhàn.
Dân miếng ăn chẳng có,
Ta ngồi ăn sao đang?

Tặng Maxime du Camp

I

Với em nhỏ say mê tranh vẽ và đồ bản
Vũ trụ lớn ngang sự thèm muốn của em
Thế giới mênh mông dưới bóng những cây đèn
Thế giới nhỏ bé khi người ta hồi tưởng

Một sớm chúng ta đi, đầu bừng bừng lửa nóng
Trái tim nặng oan hờn và khao khát đắng cay
Chúng ta đi theo nhịp sóng vơi đầy
Ru hồn vô biên của ta trên bể khơi hữu hạn

Người thì sung sướng rời xa một nước nhà dơ bẩn
Người thì quê hương ghê tởm. Người thì như là
Kẻ chiêm tinh chết đuối trong đôi mắt đàn bà
Nàng Xiếc-xê với hương độc mê hồn quyến rũ

Họ say mê để tránh khỏi hoá thành con thú
Với những bầu trời nóng bỏng, những khoảng rộng bao la
Giá băng cắt thịt, nắng lửa sém da
Xoá nhạt dần những vết hôn trên mặt

Nhưng những người đi, những người mê say đi thật
Là những người đi mà không cần biết đi đâu
Đi để mà đi, lòng nhẹ nhàng như những khí cầu
Luôn mồm kêu đi nữa như một nghiệp chướng nào hành tội phạt

Những con người mà khát vọng như mây trời thay đổi
Luôn luôn mơ như người lính mơ súng, mơ gươm
Những khoái lạc mênh mông đổi mới lạ lùng
Mà trí tuệ loài người, chưa từng biết tên, biết gọi


II

Chúng ta như con quay, như hòn cuội, ôi kinh hãi
Quay mãi, lăn cùng, cả trong giấc ngủ say
Khao khát, thèm thuồng vẫn dằn vặt, búng quay
Như một ác thần quất cho những mặt trời quay tít

Số phận lạ lùng mà mục tiêu luôn xê dịch
Vì chẳng ở nơi nào, có thể ở bất kỳ đâu
Mà con người không bao giờ chán ước ao
Muốn tìm một chỗ dừng chân, chạy như thằng điên không nhọc

Lòng ta như một hải thuyền đi tìm đảo hạnh phúc
Một tiếng người bỗng thét ở trên boong. Hãy nhìn đây!
Một tiếng gọi trong buồm, nồng nhiệt, mê say
“Đây rồi! Tình yêu, vinh quang, hạnh phúc!”. Trời ơi! đá ngầm mặt nước

Mỗi đảo nhỏ quan trắc viên báo trước
Dẫu là một bồng lai mà số mệnh hẹn hò
Tưởng tượng chủ quan vội xây dựng những say sưa
Trời hửng sáng chỉ thấy một dải trơ đá dựng

Tội nghiệp anh chàng say mê những trời ảo tưởng
Phải cùm chân anh chàng hay ném xuống biển sâu
Người thuỷ thủ say sáng tạo những bán cầu
Mà ảo vọng làm vực sâu thêm mặn chát

Như ông lão lang thang chân dẫm lên bùn đất
Mũi hếch lên trời mơ tưởng những thiên thai
Con mắt say mê tưởng thấy một lâu đài
Khi một ngọn đèn mờ soi túp lều rách tã


III

Ôi! những người đi xa bao chuyện đẹp, tươi, kỳ lạ
Chúng tôi thấy trong mắt người sâu thẳm tựa biển khơi
Hãy mở cho chúng tôi xem, hợp ký ức quý của người
Những bảo vật nạm sao trời và thanh khí

Chúng tôi muốn đi, đi không thuyền buồm, không tàu thuỷ!
Để khuây khoả nỗi chán chường trong ngục tối chúng tôi
Hãy cho diễu qua trên tấm vải căng phơi
Trước trí tuệ chúng tôi, những kỷ niệm của người với bầu trời cảnh vật
Hãy nói đi người đã thấy gì?


IV

“Chúng tôi đã thấy sao trời bát ngát
Và sóng cả trập trùng và những bãi cát mênh mông
Va vấp rất nhiều mà tan vỡ cũng vô cùng
Nhưng rồi đâu cũng như đây chán chường chẳng khác

Mặt trời vinh quang trên biển khơi tím ngắt
Những đô thành rực rỡ trong bóng tà dương
Chỉ khêu gợi trong lòng chúng tôi một khao khát bàng hoàng
Lặn ngụp trong một bầu trời hào quang quyến rũ

Ở những đô thành giàu nhất, những cảnh trời rực rỡ
Chẳng bao giờ tìm thấy các huyền bí mê say
Mà ngẫu nhiên cây dương với những bóng mây
Càng khao khát lại càng thêm băn khoăn, thèm muốn

Khao khát tăng thêm, mỗi một lần thụ hưởng
Như thân cây già mà khoái lạc bón làm phân
Thân cây to mà cỏ lại cứng dần
Cành mọc cao lại muốn gần mặt trời thêm nữa

Người mọc cao mãi chăng, hỡi gốc cây cổ thụ
Như cây bách cây tùng. Nhưng chúng tôi cũng đã dành phần
Những bức tranh cho quyển an bum dày và quá tham lam
Của những anh em chỉ hay chuộng xa, chuộng lạ

Chúng tôi đã kính cẩn chào những tượng thần vòi rủ
Những ngai vàng chói lọi, những báu vật sáng ngời
Những cung điện huy hoàng đẹp tựa cảnh bồng lai
Mà những triệu phú đời nay cũng không mơ tưởng được

Những xiêm y làm say sưa đôi mắt
Những đàn bà răng nhuộm và nhuộm móng tay, chân
Những thuật nhân quấn rắn ở quanh thân”


V

Và còn gì, còn gì nữa?


VI

“Ôi những cái đầu con trẻ!
Chúng tôi đã thấy khắp nơi và chẳng phải tìm tòi
Từ thấp đến cao trong tất cả loài người
Cái quang cảnh chán chường của tội trời nguyên thuỷ

Nô lệ đớn hèn, kiêu ngạo, ngu đần, người phụ nữ
Yêu mình, say mê mình, không ghê tởm, không mỉa mai
Đàn ông tàn bạo, tham ăn, dâm ô, chỉ biết có tiền tài
Nô lệ của nô lệ, rãnh bẩn chẳng vào cống đục

Kẻ đao phủ hả hê, người oan tình thổn thức
Cuộc truy hoan tưới máu để thêm hương
Thuốc độc của oai quyền làm bạo chúa hoang mang
Và quần chúng say mê các ngọn roi nô lệ

Những tín ngưỡng như tín ngưỡng chúng ta cũng thế
Dẫu muốn bò lên trời - Thánh đức thiêng liêng
Tìm khoái lạc trên giường chông, trong áo gai
Như tên hưởng lạc quan nằm trên nệm lông êm ái

Nhân loại ba hoa say sưa, tự cao tự đại
Và điên dại bây giờ như điên dại luôn luôn
Nói với Chúa trời trong cơn hấp hối giận hờn
“Đồng bào ơi! Chúa ơi! Hãy nghe ta nguyền, ta oán!”

Và những kẻ ít ngu đần nhất, tình nhân táo bạo của điên loạn
Tránh xa đàn trâu ngựa mà định mệnh đã nhốt chung
Và lẩn trốn vào thuốc phiện mênh mông
Đây của trái đất, bảo tình hình muôn thuở”


VII

“Ôi tri thức đắng cay mà trên đường ta hấp thụ
Cuộc đời chán chường nhỏ bé, ngày nay, ngày trước, ngày mai
Mãi mãi chỉ phơi bày của ta hình ảnh muôn đời
Giữa bãi sa mạc chán chường, một ốc đảo kinh hồn, ghê sợ

Thế thì đi hay ở? Nếu ở được thì cứ ở
Đi đi, nếu phải đi. Người ru rú xó nhà, người chạy khắp bốn phương
Để đánh lừa quân thù, nguy hiểm, gian ngoan
Thời gian, có những người chạy suốt đời không nghỉ

Như người Do Thái lang thang hay những người giáo sĩ
Chẳng có xe nào, chẳng có thuyền nào
Thoát được kẻ thù ghê tởm, cũng có người chẳng phải đi đâu
Mà vẫn giết được quân thù, chẳng rời nổi một bước

Nhưng nếu một khi quân thù trên lưng ta đặt gót được
Ta vẫn hy vọng và vẫn kêu to, cứ đi
Cũng như ta đi đến tận Trung Quốc, xưa kia
Mắt đăm đăm bể khơi và tóc bay gió thổi

Chúng ta sẽ xuống thuyền trên bờ bể sâu đêm tối
Trái tim vui như những du khách còn thơ
Có nghe thấy chăng những tiếng gọi bi thảm say sưa
Như hát ca, hãy đến đây những ai khao khát

Đoá sen thơm, ở đây chúng tôi đang gặt
Những quả dị kỳ mà trái tim khách vẫn thèm
Hãy đến đây trong không khí, kỳ diệu, êm đềm
Của một buổi chiều không bao giờ tắt

Nghe tiếng nói quen, chúng tôi đoán bóng ma quen thuộc
Những bạn tri âm đang dang tay vẫy gọi chúng ta
Tiếng nói của người mà chúng ta ôm hôn đầu gối ngày xưa
Để tầm mắt trái tim hãy bơi lại bến xưa của nàng E-léc-trê”


VIII

Thần chết ơi! Bác thuyền trưởng già! đã đến lúc nhổ neo rồi!
Cái xứ sở này ta đã chán chường, hãy nhổ neo đi. Thần chết!
Nếu Trời bể bên ngoài, như mực đen tối mịt
Lòng chúng ta mà người biết, hào quang vẫn chói lọi, sáng ngời!

Rót cho chúng ta liều thuốc độc của người cho lòng ta thêm cứng cỏi
Chúng ta muốn, khát khao như lửa đốt trong đầu
Dù địa ngục hay thiên đường, lặn xuống đáy vực sâu?
Vực huyền bí để tìm cho ra cái mới!

Hãy bảo anh, Agathe em ơi, trái tim em có đôi khi bay bổng
Xa, xa cái biển âm u của thành phố hôi tanh
Đến một biển khác mênh mông, hào quang lồng lộng
Trong vắt, xanh tươi, sâu thẳm tựa tiết trinh
Hãy bảo anh, Agathe em ơi, trái tim em có đôi khi bay bổng?

Biển cả, biển cả mênh mông, an ủi những ngày nhọc mệt!
Quỷ thần nào đã dành cho biển cả với những tiếng sóng dồn
Hoà với điệu nhạc hùng những trận gió mênh mông gào thét
Cái sứ mệnh cao cả nhân từ của người mẹ ru con
Biển cả, biển cả mênh mông, an ủi những ngày nhọc mệt!

Hãy mang ta đi xe ơi! hãy đưa ta đi, thuyền ạ!
Xa! rất xa! bùn ở đây là nước mắt chúng ta!
- Agathe em ơi, có phải chăng đôi khi trái tim em buồn bã
Bảo em rằng: Hãy đi xa, xa hối hận, tội lỗi, xót xa
Hãy mang ta đi xe ơi! hãy đưa ta đi, thuyền ạ!

Đã xa lắm rồi ngày xưa, những thiên đường thơm ngát
Mà vui sướng và tình yêu tràn ngập cả bầu trời
Mà những điều ta yêu quả đáng là cho ta yêu thật
Trong khoái lạc hoàn toàn trái tim sung sướng đắm trôi
Đã xa lắm rồi ngày xưa, những thiên đường thơm ngát

Những thiên đường xanh tươi, những tình yêu thơ dại
Đuổi nhau, ca hát, những cái hôn nồng với những bó hoa
Những tiếng vĩ cầm, sau ngọn đồi, run rẩy
Cốc rượu dưới lùm cây, những buổi chiều tà
Những thiên đường xanh tươi, những tình yêu thơ dại

Thiên đường ngây thơ, thoảng qua bao nhiêu lạc thú
Hẳn đã xa rồi, xa lắm, như Ấn Độ với Trung Hoa?
Có gọi được về không, với ngậm ngùi, tưởng nhớ
Và làm sống lại được không với giọng bạc suối ca
Thiên đường ngây thơ, thoảng qua bao nhiêu lạc thú?

Đồng hồ! thần ảm đạm, kinh sợ, thản nhiên
Ngón tay luôn đe doạ và bảo ta: “Hãy nhớ!
Những Đau khổ ghê người sẽ đâm vào trái tim
Như vào một cái đích, trái tim người đầy ghê sợ

Khoái lạc như khói mây sẽ tan biến phía chân trời
Như một nàng tiên trong hậu trường rạp hát
Mỗi phút nuốt trôi đi một mảnh thú vui
Mà số phận dành cho mỗi người đến khi nhắm mắt

Giây đồng hồ, ba nghìn sáu trăm lần một giờ
Thủ thỉ bên tai: Hãy nhớ! - Nhanh như
Tiếng dế, Ngày nay bảo: Ta là Ngày xưa
Và ta đã hút cả đời người với cái vòi ta nhơ nhuốc

Nhớ lại đi!Hãy nhớ, anh chàng phóng tay ơi! Hãy nhớ!
(Cổ họng thép của ta, tiếng nói nào cũng nói được)
Mỗi phút giây là quặng quý hỡi con người phất phơ
Mà là không được viết đè nếu vàng ta chưa lọc

Hãy nhớ rằng Thời gian là con bạc rất tham
Không gian lận mà ván nào cũng được luật tự nhiên vốn sẵn
Hãy nhớ, đêm càng sâu, hãy nhớ, ngày đã tàn!
Vực thẳm luôn luôn thèm khát, đồng hồ dần cạn

Chẳng mấy chốc sẽ điểm giờ may rủi thần thông
Mà đạo đức oai nghiêm, người vợ ngươi hãy còn trinh bạch
Và Hối hận nữa (ôi! cái quán trọ cuối cùng!)
Tất cả sẽ bảo ngươi: Chết đi, muốn quá rồi! Lão già hèn nhát!”

Em ơi, tâm hồn của ta ơi, em có nhớ chăng
Một buổi sớm hè dịu dàng êm ái
Ở góc phố kia một cái xác chết đã thối hoăng
Nằm dài trên một chiếc giường đá cuội

Hai cẳng giơ lên như một mụ đàn bà dâm dục
Người nóng bừng và thở rặt hơi độc nặc nồng
Và mở phanh ra uể oải tráo trâng thô tục
Cái bụng đầy những hôi thối sặc xông

Trên cái xác thối tha kia ánh mặt trời chói lọi
Như để thúc để đốt chín hơn
Và trả lại cho thiên nhiên nhiều lên gấp bội
Tất cả cái mà trời đã kết lại một hòn

Cả bầu trời ngắm nhìn cái xác kia rực rỡ
Như một bông hoa vừa nở sớm mai
Mùi nồng nặc em ơi xông lên trên bãi cỏ
Tôi tưởng như em đã chết ngất đi rồi

Ruồi nhặng vo ve quanh cái xác người thối nát
Nhung nhúc những đoàn quân tối đen
Giòi bọ chảy như một dòng nước đặc
Quanh đống thịt da rách tã, nát băm

Chảy xuôi xuống chảy ngược lên lô xô như làn sóng
Hay nhấp nháy hào quang bắn tới bắn lui
Người ta tưởng cái xác thối kia thổi phồng lên như bong bóng
Còn đang sống và đang nảy nở sinh sôi

Trên cái thế giới ấy như gió bay và nước chảy
Một điệu nhạc lạ lùng âm vang
Như tiếng thóc rào rào người ta đang sảy
Nhịp nhàng tung và hứng trong sàng

Hình dáng xoá mờ chỉ còn như trong mộng mị
Một cái gì phác thảo chửa thành hình
Dở dang trên tấm tranh bỏ quên mà hoạ sĩ
Sau này mượn ký ức để hoàn thành

Một con chó cái rụt rè đằng sau vài tảng đá
Bực tức vô cùng đôi mắt nhìn ta
Rình chúng ta hòng lấy về của cái xác rữa
Miếng mồi ngon vừa phải nhả ra

- Thế mà em ơi! Em cũng sẽ như đống rác ấy
Như cái xác kia ghê tởm thối tha
Sao sáng của mắt ta, mặt trời của lòng ta lộng lẫy
Em ơi, Thiên thần và Say đắm của ta

Đúng như thế, em ơi, hỡi bà chúa của Duyên tươi và Sắc đẹp
Sau lễ cầu hồn và ban phúc cuối cùng
Khi em đã yên nghỉ rồi dưới nấm mồ đất nhầy lép nhép
Ngày tháng mốc meo giữa những đám xương

Lúc bấy giờ, sắc đẹp của ta ơi em sẽ bảo
Với giòi bọ hôn em và đục khoét thịt da
Rằng ta đã giữ nguyên hình dáng, tinh hoa, thiêng liêng huyền ảo
Của tình yêu ta nay rữa nát thối tha!

Không, không phải những cái mặt son tô phấn trát
Những sản phẩm hỏng hư của một thế kỷ xấu xa
Những đôi chân hán hài, những đôi tay sênh nhạc
Thoả mãn được ước mơ của trái tim ta

Ta nhường cho Gavarni, nhà thơ của những cô nàng uỷ mị
Cả cái đàn rì rầm những sắc đẹp nhà thương
Vì trong đám hoa hồng nhạt kia ta không thể
Tìm thấy đoá hoa đỏ thắm như lý tưởng ta mang

Ôi, để cho trái tim ta sâu như vực thẳm
Phải là ngươi, Macbeth, ngươi ơi, bạo tàn điên loạn
Mộng Eschyle nở giữa trời đất giá băng

Hay là nàng, ôi Đêm tối mênh mông, con của Michel-Ange
Quằn quại, uốn mình, nhịp nhàng kỳ quái
Những sắc đẹp dành cho miệng những Khổng lồ vĩ đại

Có nhiều khi những chàng thuỷ thủ
Bắt để chơi những chú hải âu
Cánh to lơ lửng theo sau
Trên vực nước mặn con tàu đại dương

Vừa bị ném lên sàn tàu gỗ
Chim hải âu vua của trời xanh
Kéo đôi cánh trắng mông mênh
Như đôi chèo nặng bên mình xấu xa

Chim trời kia sao mà lúng túng
Xưa đẹp sao nay vụng về sao
Xưa trời xanh đôi cánh tung hoành
Nay lê lết trên sàn tập tễnh

Là thi sĩ như chim âu ngủ
Ưa bão giông chẳng ngại cung tên
Đoạ đày giữa đám ghét ghen
Nặng đôi cánh rộng không quen bước thường

Ngu muội, sai lầm, tội lỗi, bẩn keo
Chiếm cứ tinh thần, dày vò xác thịt
Ta nuôi dưỡng những hối hận “ta yêu”
Như người ăn xin yêu thân mình, cỏ rác

Tội lỗi ta cứng đầu, hối hận ta hèn nhát
Ta đòi trả đắt mỗi một lúc ăn năn
Rồi ngựa lại trở về đường cũ lầy lội tối tăm
Tưởng lấy nước mắt hèn lau được vết nhơ trên mặt

Chính Satan toàn lực toàn quyền trên gối ác
Ru giấc ngủ của ta cho thần trí say mê
Làm cả nghị lực gang thép của ta tan đi
Như hơi khói trong bàn tay nhà bác học thần kỳ

Chính quỷ ác cầm đầu dây giật cho ta cựa quậy
Những cái thối tha ta thấy đẹp thấy thơm
Mỗi một ngày ta sa xuống Địa ngục sâu hơn
Không ghê tởm qua những con đường tối tăm nồng nặc

Ta cắn ta hôn như một anh chàng nghèo truỵ lạc
Bộ ngực đau thương của một gái đĩ già
Ta vội vàng cướp một thú vui lén lút thoảng qua
Mà ta nặn ta vắt như một trái cam chín mõm

Nhung nhúc như một triệu con giòi ghê tởm
Trong óc ta phè phỡn một bầy quỷ bầy ma
Khi ta thở cái chết chóc trong phổi ta
Như một dòng sông vô hình tràn vào âm thầm rên rỉ

Nếu chúng ta chưa thấy dệt thêu chưa thấy vẽ
Chuyện hãm hiếp, đầu độc, đốt phá, giết người
Trên bức tranh chán nản tiều tuỵ của cuộc đời
Là bởi vì, than ôi, tâm hồn ta hèn nhát

Nhưng giữa bầy chó ngao, hùm beo và rắn rết
Trong đàn khỉ độc, giữa đám quạ diều
Những con quái vật lết lê, gầm rống, thét kêu
Trong cái chuồng thú kinh hồn thói hư tật xấu

Có con quái vật xấu xa, kinh hồn, tàn bạo
Hơn hết cả nhưng không vùng quẫy, thét lớn, kêu vang
Mà biến cả thế giới này thành đống gạch vụn dễ dàng
Và trong một cái ngáp dài nuốt trôi trái đất

Bọn quái “Chán chường” đấy với long lanh trong mắt
Một giọt lệ ngẫu nhiên, hát điệu huca, mơ những đoạn đầu đài
Bọn quái vật tinh vi, bạn đọc ơi, bạn biết cả rồi
Hỡi bạn đọc giả dối giống ta như anh em ruột thịt