Tìm bài trả lời thơ

Trong im lặng mong manh
Những viên đạn còn nằm trong ổ đạn
Theo thói quen, người đại đội trưởng
Vẫn lom khom băng về phía tiểu đoàn

Vẫn thập thò những họng súng tiểu liên
Bốn lỗ thủng đen ngòm trên cửa
Những "thường dân" chưa dám rời khỏi chỗ
Vẫn còn đang run rẩy dưới tầng hầm

Như ngỡ ngàng trước phút lặng im
Người lính giơ tay mở cánh cửa hoà bình
Chưa dám tin vào cái giờ phút ấy
Cái giờ phút bốn mươi năm dài anh vẫn hằng tin

Tôi là Gôia
Bọn giặc khoét vào tôi những hố mắt - hố bom rơi xuống trên cánh đồng trơ trụi
Tôi hoá nỗi đau
Tôi thành giọng nói
Của chiến tranh, đám cháy phố phường trên tuyết năm bốn mốt
Tôi là cái cổ
Của những người đàn bà bị treo như chiếc chuông trên quảng trường, thân xác loã lồ...
Tôi là Gôia

Ôi, những đòn trừng phạt!
Những loạt đạn lao về phía Tây
Tôi là tro than những đám khách không mời!
Và những vì sao vững chãi đóng lên nền trời bia đá
Như những chiếc đinh.

Tôi là Gôia

Konstantin Mikhailovich Simonov
Anh ở trong lòng tôi, anh ở trong nhà tôi
Không phải thần tượng đâu, anh cũng không là biểu tượng
Nói cho cùng tôi không mê tín một ai

Nhưng tự xa xưa, từ thuở thiếu thời
Những câu thơ của cái năm bốn mốt
Rừng rực lửa và đầy mình thương tích
Vẫn chiếu sáng đời tôi như ngọn lửa cháy nhà

Đấy là cái thời không ưu ái trẻ thơ
Và như thể những trang chiến sự
Trang giấy nhỏ chữ từng hàng xiêu vẹo
Tôi ngồi cặm cụi chép thơ anh

Chúng tôi dần dà rồi ít nhớ đến chiến tranh
Cố quên đi cảnh tương tàn đau khổ
Nhưng những con đường Smolen thì tôi nhớ
Dù không là Aliosa

Chúng tôi bây giờ không kết bạn kết bè
Dù là ở bên nhau, khi chuyện gẫu cũng như khi im lặng
Chúng tôi tiệc tùng, chúng tôi chúc tụng
Long trọng đứng trong những Chủ tịch đoàn

Nhưng ở xa kia, nơi ấy, Việt Nam
Đất đai hoang tàn, nứa tre trong lửa táp
Lại những đứa con ngã xuống vì Tổ quốc
Tất cả những gì phút chốc bỗng hi sinh

Thảm cảnh của chiến tranh là những đám cháy, những tử thi
Nhưng chính trong ngọn khói mờ tang tóc
Niềm căm giận đang bốc lên ngùn ngụt
Nói thay lời chúng tôi

Tôi ngồi viết đây trong ngọn khói mù trời tang tóc
Của những thôn làng bị bom tàn phá
Ở cái vĩ tuyến đã chia đôi nhân loại
Thành một vết nứt sâu

Một Stalingrad đang gầm rít trên đầu
Mũ sắt trẻ con trùm tận gáy
Những người lính ở đây thì nhỏ vậy
Mà bóng họ che kín cả địa cầu

Trong phút giây lặng lẽ nhấp ngụm trà
Họ thầm thĩ đọc những vần thơ anh năm bốn mốt
Không phải để chúng ta ôn chuyện trước
Mà ngỡ thơ anh đang nói tới chính Việt Nam

Anh hẳn vừa lòng với những chuyến đi thăm
Ở nơi đây, khi anh vụng về mở trang ghi chép
Như ước muốn, dù không đầy chớp mắt
Với anh, thơ lại trở về!...

Cảm hứng là con ngựa không cương
Đến và đi có bao giờ hẹn trước
Cảnh tất bật đời thường cứ chen vào trang viết
Dần dà rồi giết chết thơ

Văn xuôi nhọc nhằn nhai lại những tháng năm
Các nhà thơ thì nghiền nát chúng
Văn xuôi - là những dàn pháo nặng
Còn đội quân trinh át - ấy là thơ

Và thơ ca - chính thật cái nhìn
Của cụ già, em bé
Những bức ảnh kịp thời
Mà tồn tại qua nhiều thế kỷ

Chúng ta phỉa gỡ mìn cho quá khứ
Để không phản bội lại hôm nay
Sự nghiệt ngã của thời gian - chỉ là điều vặt vãnh
Nhưng vĩ đại hơn - là sự bùng nổ của tháng ngày

Có những nhà thơ - như bầy cá lượn lờ
Có loại khác - như bò đực thắng vào đại bác
Cho loài người và cho cách mạng
Thơ ta cần có mặt kịp thời

Cũng như Smolen, đất nước Việt Nam này
Đang khản giọng thiết tha
Gọi những vần thơ của chúng ta xung trận
Ngay hôm nay, chứ không phải bao giờ

Thời gian đang chờ thơ
Như đạo viện binh, lưỡi lê sáng quắc...
Konstantin Mikhailovich Simonov
Xin anh đừng buông ngọn bút làm thơ!

Đám người cười sau bức tường
Còn tôi đứng nhìn vào bức tường đó
Với tâm hồn lạnh giá
Như phải nắm bàn tay một cô gái ốm đau

Đám người cười sau bức tường
Chừng như họ đang cười nhạo báng
Họ diễu cười tôi đó
Và diễu cười tàn ác xiết bao!

Nhưng thật ra ở đây trong buổi tiếp tân
Mệt mỏi quay cuồng trên sàn gỗ
Họ cười đùa thường tình thế đó
Chẳng chế nhạo tôi, cũng chẳng diễu cợt ai

Đám người cười sau bức tường
Họ sưởi ấm mình bằng những cốc rượu vang
Và cười đùa thế thôi họ chẳng cần nghĩ ngợi
Chẳng nghi ngờ gì tâm hồn ốm yếu của tôi

Đám người cười...cười bao nhiêu bận
Tôi cũng cười theo bấy nhiêu
Và sau bức tường có ai ngồi im lặng
Nghe tiếng cười mà âm ỉ buồn theo

Bị ám ảnh bởi một niềm bất hạnh
Y cam lòng nhận lấy nỗi sầu bi
Y tưởng rằng tôi đang chế giễu y
Và có thể lại còn nhào báng

Vâng, trái đất này vốn được đặt bày thế đấy
Và sẽ còn an bài thế mãi
Khi chúng ta vô tư thả cửa cười đùa
Là lúc có người sau bức tường đang nức nở

Nhưng trái đất cũng được đặt bày như thế
Và mãi mãi không bao giờ thay đổi:
Khi ai đó cười đùa sau bức tường
Là khi chúng ta dường như đang nức nở

Đấy chính là lòng thiện ý nhân đôi
Và khi nghe thấy tiếng anh cười
Xin ai đó hãy đừng, chớ giận
Hãy nhìn qua bức tường bằng trái tim

Nhưng khi anh ảm đạm và tan nát
Xin cũng đừng nhận tội lỗi vào lòng
Đừng giận dữ và cũng đừng ghen tức
Khi có tiếng ai cười sau bức tường

Cuộc đời - là một sự bình quân
Giữa lòng ghen ghét - và lòng tự sỉ
Để bù vào sự bất hạnh nơi anh
Lẫn niềm hạnh phúc của người khác

Hãy mong rằng trong phút chót đời anh
Khi đôi mắt anh lần cuối cùng khép lại
Đám người sẽ vẫn cười sau bức tường
Vẫn cười và vẫn cười mãi mãi

Người Nga có muốn chiến tranh không?
Xin bạn hãy hỏi bầu yên tĩnh
Trên bao la luống cày và những cánh đồng
Những hàng dương liễu với bạch dương

Xin hãy hỏi bao người lính ấy
Đang yên nằm dưới gốc bạch dương
Và hãy nghe cháu con họ nói
Người Nga có muốn chiến tranh không?

Những người lính ngã xuống trong chiến tranh
Đâu chỉ vì riêng Tổ quốc mình
Vì hết thảy mọi người trên trái đất
Được đêm đêm ngon giấc

Trong tiếng xạc xào của lá cây và những tờ áp phích
Những New York, Paris đang yên ả giấc nồng
Xin hãy để những cơn mơ lên tiếng
Người Nga có muốn chiến tranh không?

Vâng, chúng ta biết cách cầm vũ khí
Nhưng chẳng muốn ho bao người chiến sĩ
Lại một lần lao vào chiến chinh
Trên giải đất đai phiền muộn của mình

Xin bạn hãy hỏi bao bà mẹ
Xin bạn hãy hỏi vợ tôi kia
Và khi đó, bạn ơi, phải hiểu
Người Nga có muốn chiến tranh không?

Tặng Nicolai Ostrovski

Kẻ thù bảo anh:
Hãy bỏ việc và lo lấy đôi mắt

Bất chấp kẻ thù, anh vẫn làm việc
Anh yêu công việc của mình

Bác sĩ nói với anh:
Nếu đau, anh hãy kêu lên

Nhưng bên bác sĩ anh lặng yên
Dù mắt anh không còn nhận ra màu sắc

Linh cảm nói với anh:
Anh sắp sửa chìm vào bóng tối

Và anh quyết: không một lần rời xa ánh sáng
Dù ánh sáng chỉ còn trong ký ức

Trước khi những đôi mắt chết đi
Phải để mặt trời chan hoà vào chúng

Và thế từ nay anh không còn mù nữa
Anh đang nhìn thẳng vào mặt trời.

Kết cục huy hoàng của cuộc hành quân
Đã chấm hết cho con đường và những đêm không ngủ

Với mỗi chúng ta
Bốn năm qua
Là dằng dặc lo âu và đói ngủ

Chúng ta mang tới những miền đất lạ
Trong mắt mình như trong tấm gương soi
Ngọn lửa những thôn làng Nga bốc cháy
Với những làn khói đỏ mù trời

Và cứ thế những đêm trường không ngủ
Đã cùng ta hành quân tới Berlin
Qua Stalingrad

Những người dân Vonga mắt đỏ
Đứng nghiêm trang dưới màu cờ đỏ

Mặt trời của lính chính là vầng trăng
Đêm mùa thu bát ngát...
Có hề gì. Lính tráng chẳng hoài công
Chịu chết lặng mà không lên tiếng hát

Tình yêu hoá khắt khe và giản dị
Còn nỗi căm thì ào ạt không cùng
Vì những ai tới giờ còn sống được
Nào uống đi! Như ngày trước cha ông

Con đường chưa quen, con đường không bằng phẳng
Nhưng có ai đâu và có khi nào
Vinh quang tới mà không cần phấn đấu
Chiến thắng mà không trải những gian lao?

Sống có gì đâu! Nếu đời không tiếng hát
Tâm hồn ta nào biết sẽ về đâu
Và vầng trăng chính mặt trời của lính
Soi hầm sâu rực sáng mãi trên đầu

Chúng ta chìm trong tội lỗi
Như bông hoa nằm trong sương
Chúng ta chẳng có gì thiêng liêng hết
Và nếu anh là thánh thần
Thì với tôi anh chẳng phải bạn bè
Không thân thích cũng chẳng là hàng xóm

Tôi sống trong bất hạnh
Như cá bơi trong nước
Nhưng tôi biết một điều có thật
Nơi thánh thần hờ hững quay đi
Người tội lỗi lại dang tay giúp đỡ

Nhà tôi ở giữa núi non, trong hương thơm của những loài dược thảo
Khuất trong sương mù, nơi tôi nhìn thấy rõ ràng hơn
Tuổi thơ mình, những ngày tung tăng chạy nhảy
Đuổi theo bầy cừu mất hút phía xa xa
Như tuổi trẻ của tôi, những gì đã qua
Sẽ không bao giờ trở lại
nỗi mất mát thật nặng nề
Tôi đã mất đi
Nơi trú ẩn mà tôi hằng lẩn trốn
Để quên đi bao khổ nhục đường đời
Trước gương mặt của hi vọng và số phận!
Nơi ấy mặt trời lên, muôn sao vụt tắt
Ảm đạm trên nấm mồ, mùa hè trên gương mặt
Nơi ấy mỗi năm tháng đi qua
ngỡ như tháng năm thứ nhất
Trong hai nghìn năm ấy (tôi dễ gì quên!)...
Nơi tuổi trẻ của tôi như khung vải bức tranh
Cất trong hòm dưới hầm sâu nguội lạnh
Nơi tôi bẻ cho mình mẩu bánh
Và tin rằng nó sẽ cứu tôi
Chiếc bàn kia rồi mãi chẳng ai ngồi
Và khi đó tôi như con chim trời không tổ
Sẽ bay xa

Sẽ chẳng thể gì chia rẽ được hai ta
Ngôi nhà thân yêu ơi, dù thù hận hay là lòng độc ác
Bao năm dài ta đã tin ngươi
Chẳng tắt trong ta cái ánh sáng cuối trời
Ai quên đi ngôi nhà ruột thịt
Thì trên đời sẽ chẳng còn gì hết
Và ánh ngày với hắn sẽ là đêm
Trên mái nha thân yêu vòm trời mãi trong xanh
Tôi nhìn tới xa xăm bằng hồi tưởng
Và tôi kết tội những ai kia
Nỡ quên đi chính cả nhà mình
Có những người thế đấy, giấu giếm mà làm chi
Họ có mặt khắp nơi
Còng lưng gánh những nỗi buồn nặng trĩu
Đang dìm họ vào vũng bùn bẩn thỉu
Chỉ vì họ đã quên đi ngôi nhà ruột thịt của mình
Mảnh đất chôn rau họ đã nỡ vô tình
Hãy để họ nghe lời tôi buộc tôi!
Khu vườn xuân nở hoa và hít thở
không đuổi kịp đâu những thoáng khắc trên đời
Nhưng tương lai có thể thấy kia rồi
Trong giọt mưa rơi, trong đám cói, trong vệt cầu vồng rực rỡ
Và trong những quả dâu thơm

Ngôi nhà thân yêu của tôi có hương táo chín
Thước đo của tôi là - tình yêu, dòng sông, và những người ruột thịt.