Hoà bình

Mẹ già, vò võ trông xa
như bóng hình ai còn thấp thoáng
mấy khi tâm trí chợt hào nhoáng
trong ánh lửa rực sáng một góc trời
trong tiếng bom, đạn mù xa khơi
và dội vang thẳm sâu vào nỗi nhớ
trong tiếng chân hành quân đêm bước vội
trong thoáng thoáng mờ nhạt
duy chỉ rõ hình bóng con.

Chén cơm gác đũa đợi con
quả bí trĩu giàn đợi sẵn
cà đỏ căng mọng chờ tay hái
tất cả đều héo úa vào hư vô.

Mẹ nuôi con nhưng con sống cho Đất Nước
mẹ tần tảo dẫu biết ngày con đi
hai mươi năm chắt chiu từng mùa lá rụng
cho con vẹn một khắc
cho Tổ quốc ta vẹn toàn.

Ngày con đi khói bếp thơm từ sớm
mấy trái cà lần cuối đượm trên mâm
mái hoa râm gượng cười gọi sau bếp
“châm lửa, bắt nồi, con gà mái... vừa tặng quà chia tay!”

Ngày con đi, con tinh tươm, rạng rỡ
dẫu nhà ta chẳng được bí đầy giàn
ngày con đi sáng rực màu sức sống
dẫu một ngày chẳng biết có ngày mai
mẹ biết chắc con vui, con là thế
cứ rạo rực một miền đất trải dài
con đi theo tiếng gọi nơi Tổ quốc
cho miền Nam thương nhớ có ngày mai.

Nhìn xa xa con tan dần trong núi
trong vang dội khói, cát bay mịt trời
nhìn xa trông con còn tươi mới
trong lòng mẹ ngột ngạt miền tối thui.

Ngày thằng Hai bên nhà về thăm má
nó bảo trong đó con vui, hiền
con để dành cho mình bảy tên giặc
kèm chín bài thơ, hai bài nhạc, một bức thư tình
con nhờ nó gửi về cho mẹ đọc
gửi kèm “nhớ Mẹ ngày con xa”
thêm tấm ảnh cô y tá con thầm thương mến
thêm câu hò nhờ nó hát mẹ yên lòng.

“Mẹ à Mẹ à ơ hời cho ngày êm ả
con ru Mẹ ngủ cho giấc thêm tròn
Mẹ ơi đừng lo - ban ngày con đánh giặc
đêm về tựa lưng thằng Hai gác trong hào
anh chỉ huy thương mến bọn con lắm
chia bọn con cả chén cơm chẳng đầy
đọc thơ con, khen con làm hay quá
thơ thấm đượm nỗi nhớ Mẹ, nhớ vườn
nhớ thương cả cái miền trời ruột thịt
nhớ luôn cả câu hò Mẹ du dương
anh bảo khéo sau này làm thi sĩ
hoà bình rồi, viết nhiều cho đời nghe
rồi anh sẽ đem thơ ra Bắc
cho Thầy anh, U anh cũng được nghe.

Mà Mẹ ơi, hôm qua anh đi rồi
anh nằm dưới nắm đất màu Tổ quốc
anh mở đường cho hai người đi tiếp
con đường rực, ánh mắt hoà ánh trăng
con đường mở cho bọn con thấy rõ
cái con đường ngập nắng, màu đỏ, vàng
anh đi khi con đường còn chưa tới
sao mà con đường ấy thật xa?

Mẹ ơi, con không về thăm Mẹ được
đồng đội con còn đang đi từng ngày
nơi đây Tổ quốc cần con lắm.
Ngày mai hoà bình, con về ngay!
Mấy ngày mưa Mẹ nhớ giữ thật ấm
cái bếp nhà còn dột chỗ góc Tây?
Để mai hoà bình, con về, con sửa
con gà mái còn tặng quà mỗi ngày?
Giàn bí Mẹ nhớ hái đều đều
cây cà đỏ ăn nhiều cho Mẹ khoẻ
ngày mai con về, để còn: Mẹ con ta.
Ngày mai rồi, con hứa Mẹ con về!
Con về khi Tổ quốc bình yên mãi
khi hoàng hôn dịu những màu hồng, màu tím
chứ không phải màu đỏ, dội vào đêm
khi xa xa không còn khói mù mịt
loáng thoáng chỉ có khói bên lò
khi hàng cây xanh tươi, dòng sông mát
chứ không phải đen kịt, nhuộm đỏ tươi.”

Mẹ nhớ con trong trí nhớ còn quên quên
cái dáng lon ton, con chơi hoa và lá
nhà ta nghèo, mẹ con ta nhờ giàn bí, cây cà và gà mái
mà sống qua được cái tháng ngày gian truân
giờ con đi hoa chẳng buồn rơi rụng
thiếu cái tiếng con cười nói mỗi ngày
mẹ quen rồi bếp lò mỗi sương sớm
và hai ta quây quần mỗi sáng trăng
mong cho ngày miền Nam được giải phóng
ngày mai tới, yên vui khắp mọi nhà
cái ngày mai mà con hằng trông đợi
và mẹ hằng mong ngóng tự phương xa.

Ngày xa xa, đoàn binh về trước cổng
từ đầu đê đã dội dội: Thắng rồi!
Có anh lính đen đen, còn chân sáo
hát vang vang cái bài hò quen quen
có lá cờ to to bay phấp phới
có tiếng cười nói nói khắp ruộng đồng
có tiếng chân đi đi về khắp chốn
có tiếng lòng thoáng thoáng nỗi chờ mong.

Rồi thằng Hai chầm chậm về ngang cổng
ôn tồn chào má, mắt ngang dòng
lững thững trước hiên, không hồ hởi
trên tay nhàu nhĩ bọc sao vàng.
“Cháu mang theo một giấc mơ ngoan
mang hai mươi ba bài thơ, hai mươi ba năm sống
năm bài hát em nó viết trong mong ngóng
cái bài hát: Hoà bình về thăm cô.
Nay thắng rồi, hoà bình trong câu hát
đã cất nhịp từ cái ngày cô tiễn em ấy đi
hoà bình là tấm áo em ấy mặc
đượm đường kim, đường chỉ mà cô may
hoà bình từ tiếng đàn em ấy hát
từ bài ca cất bước nỗi nhớ nhà
ôi hoà bình, em ấy đem về đấy
dặn đưa cô ngay lúc người ra đi.
Hoà bình rực rỡ, hoà bình sung sướng:
Hoà Bình đang nằm gọn trên tay cô.

Cô ơi, Hoà Bình về rồi đấy
mà sao cô không nói, không cười
ngày chú đi xa về phương Bắc
là cái ngày chú dặn đặt tên em
hai tiếng gọi “Hoà Bình” ấp ôm
như ban mai nhẹ nhàng mang sương sớm
như tán lá che đậy hoa hé nở
như khói nhạt, toả từ bếp thơm thơm.”

Mẹ nuôi con nhưng con sống cho Đất Nước
mẹ tần tảo dẫu biết ngày con đi
hai mươi năm chắt chiu từng mùa lá rụng
cho con vẹn một khắc
hoà bình rồi, Hoà Bình ơi.

TP. HCM
27/4/2025
Mình đang đọc “Nhật ký Đặng Thuỳ Trâm”.
Sắp 30 tháng 4 rồi, mừng cho ngày Thống Nhất.