Anh và em trong câu chuyện về đất nước

Anh xin kể em nghe chuyện đất nước của mình
Không chỉ ở những trang sử vàng đã cũ
Mà ở tiếng mẹ ru trong chiều gió lũ
Ở giọt mồ hôi rơi trên cánh đồng làng
Ở tiếng chày đêm giã gạo dưới trăng vàng
Ở bếp lửa nghèo vẫn hồng qua năm tháng
Đất nước không ở đâu xa xăm, huyền ảo
Mà ở trong đời sống rất đỗi bình thường
Trong bước chân cha đi suốt những con đường
Trong dáng mẹ còng lưng mùa mưa mùa nắng
Trong tiếng trẻ ê a học bài mỗi sáng
Trong phiên chợ quê đông đúc buổi ban mai
Đất nước lớn lên từ những tháng năm dài
Từ đói rét, chiến tranh, gian lao, mất mát
Từ những con người chưa bao giờ chịu khuất
Vẫn ngẩng cao đầu đi suốt dặm trường xa
Anh và em hôm nay được sinh ra
Từ máu thịt của bao người đi trước
Từ ngọn lửa không bao giờ tắt được
Trong trái tim người dân nước Việt mình
Đất nước là câu chuyện nghĩa và tình
Là hạt lúa mẹ trồng nơi ruộng cạn
Là con đò ngang chiều sông bảng lảng
Là tiếng gọi đò vang động bến quê
Là hàng tre xanh đứng giữa bốn bề
Qua bom đạn vẫn không hề cúi mặt
Đất nước đi qua biết bao sự thật
Biết bao lần giặc giã đến xâm lăng
Biết bao lần đất nước hoá tro tàn
Nhưng nhân dân vẫn dựng xây từ đổ nát
Có những người chưa một lần ca hát
Vẫn âm thầm giữ lấy đất quê hương
Có những người đi suốt vạn dặm đường
Mà chưa kịp một lần về với mẹ
Đất nước đó, em ơi, đâu phải chỉ
Là những điều ta đọc ở trong thơ
Mà là cuộc đời của triệu con người
Đang sống, đang yêu và đang gìn giữ.

Anh và em cùng trở về ngày trước
Về buổi đầu dân tộc mới khai sinh
Khi đất trời còn mịt mùng bóng tối
Con người còn nhóm lửa giữa rừng sâu
Cha ông ta đã bắt đầu từ đó
Từ bàn tay và ý chí kiên cường
Từ truyền thuyết thiêng liêng của giống nòi
Lạc Long Quân cùng Âu Cơ gặp gỡ
Hai dòng máu của biển và núi rừng
Sinh ra bọc trăm trứng giữa đất trời
Trăm người con lớn lên cùng sông núi
Mang hồn thiêng của dân tộc ngàn đời
Một nửa theo cha xuôi về miền biển
Một nửa theo mẹ ngược núi non cao
Họ đi mở đất bằng đôi chân trần
Mang theo khát vọng dựng xây bờ cõi
Đất nước hình thành từ khi ấy đó
Không chỉ bằng gươm giáo với chiến công
Mà bằng cả tình yêu thương đồng loại
Biết đùm bọc nhau qua những mùa giông
Mười tám đời vua Hùng gây dựng nước
Dạy dân mình biết cấy lúa trồng dâu
Biết yêu thương và sống cùng nguồn cội
Biết ngẩng cao đầu giữa đất trời sâu.

Rồi thời gian tiếp tục trôi đi mãi
Đất nước mình bước sang buổi Âu Lạc
An Dương Vương dựng thành nơi Cổ Loa
Xây đất nước bằng bao niềm hy vọng
Nỏ thần kia giữ yên bờ cõi Việt
Như ý chí dân mình giữ nước non
Dẫu có lúc cơ đồ thành dang dở
Bài học xưa còn vọng mãi nghìn năm
Rằng đất nước muốn trường tồn, bền vững
Phải bắt đầu từ lòng dân yên vui
Không thể giữ non sông bằng quyền lực
Nếu nhân dân còn cơ cực nổi trôi
Anh hiểu điều cha ông từng gửi lại
Qua những trang sử đỏ lửa đau thương
Rằng đất nước không chỉ là lãnh thổ
Mà là lòng dân gắn kết yêu thương.

Rồi dân tộc đi qua ngàn năm Bắc thuộc
Những tháng năm đau đớn đến nghẹn lòng
Giặc phương Bắc muốn xoá tên nước Việt
Muốn dân mình quên tiếng nói cha ông
Nhưng đất nước chưa bao giờ chịu chết
Trong đêm dài vẫn cháy lửa âm thầm
Hai Bà Trưng cưỡi voi ra trận
Phất cờ lên từ nỗi nhục mất nhà
Bà Triệu đứng giữa núi rừng Thanh Hoá
Mắt sáng ngời như lửa cháy trời Nam
“Muốn cưỡi cơn gió mạnh, đạp luồng sóng dữ”
Khí phách người còn vọng đến hôm nay
Biết bao người ngã xuống giữa đêm dài
Để giữ lấy tiếng Việt và bờ cõi
Đất nước lớn lên trong nghìn gian khổ
Nhưng chưa bao giờ chịu sống cúi đầu.

Rồi triều Đinh dựng cờ nơi Hoa Lư cũ
Dẹp loạn mười hai sứ quân phân tranh
Đưa dân tộc qua những ngày ly tán
Về một giang sơn thống nhất yên bình
Tiền Lê tiếp bước giữ gìn non nước
Đánh tan quân Tống giữa sóng Bạch Đằng
Lý Công Uẩn dời đô về Thăng Long
Mở thời đại huy hoàng cho đất Việt
Chuông chùa ngân giữa trời thu xanh biếc
Một kinh thành soi bóng nước nghìn năm
Đời nhà Trần ba lần chống Nguyên Mông
Cả dân tộc hoá thành muôn ngọn sóng
Trần Hưng Đạo giữa sông dài lộng gió
Viết Hịch tướng sĩ vang động núi sông
Nhân dân mình từ em bé đến cụ già
Đều góp sức giữ lấy bờ cõi Việt
Đất nước ấy chưa bao giờ khuất phục
Trước bất kỳ vó ngựa ngoại bang nào.

Rồi Nguyễn Trãi thay trời viết Bình Ngô
Từng câu chữ như non sông cất tiếng
“Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân” đó
Lời ngàn xưa còn sáng đến hôm nay
Lê Lợi dựng cờ Lam Sơn cứu nước
Mười năm trường nếm mật với nằm gai
Đất nước được hồi sinh từ máu lửa
Từ lòng dân son sắt chẳng đổi thay
Qua mỗi triều đại thịnh suy khác biệt
Anh càng hiểu một điều rất thiêng liêng
Rằng dân mới là cội nguồn đất nước
Là sức mạnh giữ non nước bình yên
Nếu lòng dân còn chan hoà hy vọng
Đất nước rồi sẽ vượt mọi gian nan
Còn nếu dân vẫn cơ hàn, đói khổ
Thì ngai vàng nào cũng sẽ tiêu tan.

Anh và em đi tiếp qua năm tháng
Đến những ngày đất nước hoá đau thương
Khi thực dân đem xiềng xích lên quê mẹ
Biến non sông thành thuộc địa lầm than
Những người nông dân áo nâu chân đất
Một đời lam lũ dưới ách cường quyền
Những em nhỏ chưa một lần biết chữ
Đã sớm quen với roi vọt, cơ hàn
Đất nước lúc ấy như đêm dài không lối
Nhưng giữa đêm vẫn có ánh sao băng
Người thanh niên Nguyễn Tất Thành năm ấy
Rời bến Nhà Rồng đi khắp thế gian
Mang theo khát vọng tìm đường cứu nước
Cho dân mình thoát kiếp sống lầm than
Ba mươi năm bôn ba nơi đất khách
Người trở về như ánh sáng bình minh.

Mùa thu ấy của năm bốn lăm lịch sử
Quảng trường Ba Đình đỏ nắng vàng thu
Lời Tuyên ngôn Độc lập vang lên
Tiếng Người vang như sông núi trả lời
“Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do”
Cả dân tộc nghẹn ngào trong nước mắt
Từ khoảnh khắc ấy nhân dân đứng dậy
Làm chủ cuộc đời và vận mệnh mình
Nam Quốc Sơn Hà vang từ đời Lý
Bình Ngô đại cáo sáng giữa Lam Sơn
Tuyên ngôn độc lập mùa thu Ba Đình
Ba bản hùng ca của hồn dân tộc
Không chỉ viết bằng mực son giấy đỏ
Mà viết bằng máu thịt của nhân dân
Những con người đã hy sinh tuổi trẻ
Để đất nước được độc lập hôm nay.

Rồi chiến tranh lại phủ màu khói lửa
Dân tộc mình thêm một cuộc trường chinh
Miền Bắc tiễn bao người con ra trận
Miền Nam đau thương dưới đạn bom cày
Có những cô gái tuổi vừa mười tám
Đã nằm lại giữa Trường Sơn mưa bay
Có những chàng trai chưa kịp yêu ai
Đã hoá thành mây trời nơi biên giới
Mẹ vẫn đợi con qua từng mùa mới
Tóc bạc rồi vẫn ngóng phía đầu thôn
Đất nước đi qua những năm dài máu lửa
Mỗi tấc đất đều thấm đẫm hy sinh
Ngày hoà bình lá cờ bay trên nóc
Cả non sông liền một dải yêu thương.

Anh kể em nghe không phải để tự hào
Bằng những lời lớn lao và sáo rỗng
Mà để hiểu mỗi ngày mình đang sống
Đều bắt đầu từ máu xương cha ông
Đất nước hôm nay đâu chỉ ở chiến công
Mà ở những công trường đang xây dựng
Ở người công nhân thức thâu đêm bên máy
Ở bác nông dân giữ lấy ruộng đồng
Ở cô giáo nơi vùng cao heo hút
Mang con chữ đến với trẻ em nghèo
Ở người lính đảo giữa trùng khơi sóng dữ
Ngày đêm canh giữ biển trời quê hương
Đất nước là tất cả những điều ấy
Rất bình dị mà thiêng liêng vô cùng.

Và anh hiểu đất nước mình còn đó
Những nhọc nhằn chưa thể gọi bình yên
Vẫn có những mảnh đời còn lam lũ
Những mái nhà chưa đủ ấm qua đông
Vẫn có những người đi từ tờ mờ sáng
Mà đêm về cơm áo vẫn chông chênh
Đất nước không chỉ cần những bài ca đẹp
Mà cần hơn sự tử tế mỗi ngày
Cần người biết sống vì nhau hơn nữa
Biết sẻ chia giữa hoạn nạn khó khăn
Biết giữ lấy màu xanh cho sông núi
Biết giữ gìn tiếng Việt của cha ông
Biết yêu nước từ điều bình dị nhất
Như yêu người, yêu mẹ, yêu quê hương.

Mai này dù em đi đâu xa nữa
Xin đừng quên tiếng sóng của sông Hồng
Đừng quên bờ tre và con đường đất đỏ
Đừng quên câu ca dao mẹ hát thuở nằm nôi
Đất nước không ở đâu ngoài ký ức
Ngoài trái tim người biết nhớ biết thương
Anh kể em nghe câu chuyện quê hương
Để mai này giữa cuộc đời rộng lớn
Em vẫn thấy mình thuộc về đất nước
Như cây xanh thuộc về đất phù sa
Như con sông thuộc về nguồn ra biển
Như nhân dân thuộc về Tổ quốc ngàn đời.

14h48p - 23h58p, ngày 15 tháng 5 năm 2026