Có một người bá hộ lớn tuổi mà không con; người em lại có hai đứa trai. Bá hộ thường nói với em, biểu cho một đứa mà lập tự. Vợ bá hộ nghe nói, không dám cãi ý chồng, nhưng mà không bằng lòng, cứ đi chùa chiền cúng cấp, vái Phật Bà, hoạ may cho mình có con, kẻo ức tấm lòng.

Người em nghe anh nói thì mầng, chíp lấy trong bụng. Chẳng khỏi bao lâu, người bá hộ thọ bịnh nặng, cầu thầy chạy thuốc, sấm hối tụng kinh, vái trời vái phật, ếm quỉ trừ ma cũng chẳng ích gì. Bá hộ chết xuống, người vợ làm theo phép Phật, tống táng đủ lễ.

Giám năm làm tiểu tường, người vợ rước một ông hoà thượng lớn làm chay, cầu cho chồng trực vãn Tây Phương Phật. Lệ làm chay: hễ nhà giàu rước thầy, phải có ba lễ, một lễ cúng tổ, một lễ trương tượng Thành, một lễ mầng thầy.

Vợ bá hộ không thuộc ba lễ ấy, nhà thầy cũng không đòi, hoá ra bỏ đi không làm. Đến khi làm đám gần rồi mà phần mả, ông hoà thượng làm hiểm, vái trẹo cho vong hồn trực vãn Đông Phương, không cho trực vãn Tây Phương. Vợ bá hộ lộng kính bắt hồn chồng mà hỏi, thì hồn chồng quả ở Đông Phương, lấy làm tức tối quá.

Qua đại tường, người em bá hộ xin làm tuần thế, vợ bá hộ cũng đành để cho người em chồng làm, hoạ may có đổi cho chồng mình về Tây Phương chăng, cứ rước ông hoà thượng cũ. Thầy tới, người em bá hộ làm đủ ba lễ, mỗi lễ chịu một đồng bạc, thầy lấy làm bằng lòng, đến khi phần mả, thầy vái ngay cho vong hồn trực vãn Tây Phương. Người em lộng kính bắt hồn mà hỏi, thì hồn bá hộ được về Tây phương rồi.

Người em đắc ý nói với chị dâu rằng: “Nghĩ lại khi anh tôi còn sanh tiền, thường nói có chị nghe, là để sự nghiệp cho con tôi nối giữ, thì là đáng lắm, bởi vì anh tôi biết cha con tôi giỏi, cho nên mới đành lòng phú thác.”

Vợ bá hộ tức mình nói: “Tuần chay trước tôi làm dở, tuần chay nầy chú làm lại hay gì? Chú nhờ có ba lễ ba đồng, cho nên chồng tôi được về Tây Phương, còn tôi làm trơn cho nên chồng tôi phải qua Đông Phương. Khác nhau có một sự có bạc cùng không bạc; có bạc lên trời cũng đặng, chẳng lựa là qua Tây Phương; may chồng tôi giàu, phải mà nghèo, cũng chẳng lẽ về Tây Phương được, có khi cũng không có em có cháu nữa.”


Nguồn: Paulus Của, Chuyện giải buồn, tập 1, in lần thứ 2, bản in Nhà hàng Rev et Curiol, Saigon, 1886