Cuối triều Tây Sơn, sau khi vua Quang Trung mất năm 1792, vua Cảnh Thịnh lên ngôi năm 10 tuổi, quyền hành trong tay cậu là Thái sư Bùi Đắc Tuyên, họ Bùi chuyên quyền đày quân sư Trần Văn Kỷ làm lính thú, đến Hoàng Giang thì gặp Vũ Văn Dũng từ Bắc trở về Phú Xuân bèn bàn mưu. Tướng Vũ Văn Dũng đem quân về giết cha con Bùi Đắc Tuyên và tướng Ngô Văn Sở, nhưng tướng Trần Quang Diệu và tướng Vũ Văn Dũng kình địch nhau. Phan Huy Ích theo lệnh vua Cảnh Thịnh viết chiếu giảng hoà hai phe, nhưng sau đó chúng…
Những trang nhật ký Lê Anh Xuân để lại, không chỉ giúp công chúng hiểu được những niềm riêng của ông, mà còn hé lộ công việc sáng tác của ông. Bài thơ dài nhất của Lê Anh Xuân là Trường ca Nguyễn Văn Trỗi được ra đời như thế nào, thể hiện khá chi tiết trong nhật ký.
Khởi bút từ “Ngày 18-5-1965, làm trường ca về anh Trỗi”, mãi một năm rưỡi sau vẫn thao thức “Ngày 17-11-1966, cố gắng cho đến cuối 12 hoàn thành lần 1 trường ca anh Trỗi”.
Và nhà thơ Lê Anh Xuân đã thực hiện đúng kế hoạch “Ngày…
“...Hàn Mặc Tử học làm thơ Đường từ lúc còn học lớp ba trường thị xã Quảng Ngãi, ở trọ tại nhà dì dượng tôi năm mới mười ba tuổi.
Cô em con dì, Tôn Đức kể lại: - Mỗi lần vào bàn học buổi tối, anh thường lẩm bẩm những tiếng nghe rất kỳ lạ: bằng, bằng, trắc trắc... Đến nay đọc thơ anh, mới biết là anh học niêm luật thơ Đường (thất ngôn bát cú).
Lệ Thanh thi tập gồm nhiều thơ Đường, phần lớn thể thất ngôn bát cú mà đã viết ra trong thời kỳ còn họ trường Pellerin ở Huế.
Lịch sử văn học của chúng ta còn có những vấn đề cần bàn lại cho thấu đáo hơn. Một trong những vấn đề đó là sự tồn nghi về tác giả hay dịch giả của một số tác phẩm. Bài này nhằm góp ý kiến về một trường hợp cụ thể: vấn đề dịch giả Chinh phụ ngâm khúc.
I. LỊCH SỬ VẤN ĐỀ
Trong tập Giảng văn Chinh phụ ngâm xuất bản ở Thanh Hoá năm 1950, Giáo sư Đặng Thai Mai có viết: “Sự thực, thì hai trăm năm sau khi tập Chinh phụ ngâm đã được viết bằng chữ Hán và phu diễn vào trong…
Việt Nam (Việt) và Hàn Quốc (Joseon) chính thức đặt quan hệ ngoại giao ngày 2/12/1992, trong hơn 20 năm qua, quan hệ hợp tác giữa hai nước ngày càng phát triển trên nhiều lĩnh vực: kinh tế, đào tạo cán bộ, nghiên cứu khoa học và giao lưu văn hoá, v.v... Quan hệ Việt Nam và Hàn Quốc hôm nay và nhìn lại trong quá khứ, chúng ta thấy một mối tình thâm giao, hiểu biết và tôn trọng lẫn nhau trong môi trường văn hoá Đông Á. Sứ thần Phùng Khắc Khoan (Đại Việt) đi sứ Trung Hoa năm 1597 gặp gỡ sứ thần Lý Tuý…
Chúng ta lại bàn đến vấn đề xưa như quả đất? Phải! Nó không mới mẻ gì đối với loài người, nhưng nó cũng chẳng bao giờ cũ, vì loài người càng tân tiến càng phải đi tìm nó, và luôn luôn coi nó như một thần tượng trong lẽ sống.
Trước đây một nhà văn hào Pháp đã ví con người không có tình yêu cũng như quả đất không có mặt trời. Câu nói ấy đến ngày nay cũng chưa ai phản đối. Như vậy loài người mặc nhiên công nhận tình yêu như một năng lực sinh hoá, nếu thiếu nó không còn có vũ trụ nữa. Tình yêu đã…
Hôn nhân bắt nguồn từ sự luyến ái giữa gái trai. Nó là bước đầu nảy sinh chế độ gia đình, làm nền móng cho xã hội, ràng buộc con người vào lẽ sống của tổ chức tập thể có qui củ. Trái lại, hôn nhân cũng chịu ảnh hưởng ngược chiều do lẽ sống con người chi phối. Bởi vậy từ nghìn xưa, không ai có thể phủ nhận tính chất quan trọng của nó.
Chúng ta đi tìm quan niệm hôn nhân của người xưa tức là chúng ta đi tìm ý thức sống chung giữa trai gái, ước vọng tạo lập gia đình, và gầy dựng sự nghiệp.
Trong một bài thơ viết trên giường bệnh, trước khi mất vài hôm, Thanh Hải tâm sự:
Ta làm con chim hót Ta làm một cành hoa Một nốt trầm xao xuyến Tan biến trong hoà ca (Mùa xuân nho nhỏ)
Đó là tiếng nói tự nguyện, khiêm tốn, tự đánh giá toàn bộ cuộc đời thơ của mình - tiếng nói chân thành và tin yêu của một nhà thơ chiến sĩ.
Xuất hiện từ những năm năm mươi, nhưng phải đợi đến những năm sáu mươi, khi những bài thơ miền Nam “vượt tuyến” ra Bắc, Thanh Hải mới thực sự làm quen…
Bắt đầu từ thơ, con người không thống nhất nữa mà bị chia ra bởi hành trình của những dịch chuyển vô tận. Con người trở thành một loạt “phiên bản sống” mà những phiên bản ấy có khi chân thực hơn sự sống thực tại.
Vì thế, trong chừng mực nào đó, thơ là gương chiếu yêu, nó soi những chỗ khuất lấp, bí ẩn, soi cả chỗ quái đản nhất. Thơ có thể cho ta thấy rõ “cái mờ ảo người” mà triết gia Trần Đức Thảo đã từng có lần đề cập tới.
Băn khoăn về chính mình là sự băn khoăn lớn của hết thảy mọi người.…
Tôi chỉ hơi bất ngờ khi Phan Thị Vàng Anh in tập thơ Gửi VB, nhưng thật sự rất bất ngờ khi nghe tin tác phẩm này được trao giải thưởng Hội nhà văn Hà Nội. Tôi xao xác tự hỏi: Gửi VB đã gửi gì cho thơ?
Thành tâm mà nói, tôi quý mến Phan Thị Vàng Anh từ khi chưa gặp chị, vì biết chị là con gái của nhà thơ Chế Lan Viên. Đối với tôi, nhà thơ Chế Lan Viên là một người thày lớn. Tôi không chỉ học được ở ông những gì liên quan đến văn chương, mà còn học được ít nhiều cách hành xử với đời…
Đăng nhập bằng Facebook