Hoa Sơn

Đứng nơi cao, đạo tâm thanh thản
Nơi êm gác, há luỵ Đào Nguyên
Phủ tuyết sương, cây rừng tựa ngọc
Hoa tàn điểm, núi tựa dao huyền

Bậc thềm bóng liễu ngọc
Ve kêu giữa sắc xanh
Ẩn mình trong tán lá
Trước gió tựa thanh thanh.

Rượu ngọc ngọt tràn chén dạ quang
Tỳ bà trên ngựa thúc từng câu
Say ngủ sa trường ai cười chứ
Tự xưa chinh chiến về mấy đâu

Nắng rạng hồ xanh sóng lăn tăn
Mưa bay mờ ảo núi thêm thanh
Ví như Tây Hồ cùng Tây Tử
Dung nhan đậm nhạt vẫn khuynh thành

Nhà ai bến nước Tiền Đường
Trên sông thôn nữ hoa nhường kém xinh
Ngô Vương còn ngự kinh thành
Sớm hôm giặt lụa quẩn quanh vui đùa

Tháng ba cát Hồ bay khắp chốn
Thành Lạc Dương kẻ oán người than
Thiên Tân nước chảy ba lần
Máu loang sông đỏ, hoang tàn thây ma!
Ta cưỡi ngựa về Ngô, đông hướng
Mây giăng mờ khuất rặng thông xanh
Đường đi muôn dặm gập ghềnh
Mặt trời mọc sớm trên cành quạ kêu
Kìa dương liễu, ngô đồng, giếng ngọc
Hào sĩ Phong đáng bậc thanh cao
Kỳ nhân thiên hạ phú hào
Ý tình duyên hợp, núi cao cũng dời
Phàm làm việc không cần thế lực
Họp bạn hiền đãi thức ăn ngon
Rượu đào ngữi tận hương thơm
Hát Ngô, múa Triệu, Lăng, Xuân, Nguyên, Thường
Lòng anh đó ngút ngàn đáy vực
Giữa sảnh đường lắm bậc hiền nhân
Ba ngàn kẻ sĩ tín thân
Ngày sau khó trả, núi ơn khó đền
Vỗ trường kiếm vì anh mà hát
Rượu anh mời thi nhạc ngâm vang
Xich Tùng chưa nhận Trương Lương
Bên cầu đã có Thạch Hoàng hiểu ta.

Nước trôi hút tận biên thuỳ
Mây bay từ tạ chuỗi ngày ải xưa
Nước còn lưu luyến bến bờ
Mây rồi có lúc lững lơ núi nhà
Hận chàng đến bãi Lưu Sa
Nở lòng bỏ thiếp lạc bờ Ngư Dương
Đêm đêm mộng nhớ thương chàng
Châu sa đũa ngọc, má hồng phôi phai
Cùng hoàng oanh, nổi u hoài
Nay ai vin cánh liễu ngời biếc xanh?
Dệt hoa gấm, xót khuê tình
Đèn khuya hiu hắt lunh linh giọt sầu
Khuê phòng đối ảnh mà đau
Chàng về có lẻ nhìn nhau giụa giàn...

Bềnh bồng hồ biếc như gương,
Thuyền say tiển bạn luyến thương ngập tràn.
Mong người đạo sĩ trên non,
Hoàng cung chẳng tiếc hóa làm thiên nga.

Trông như tổ én xum vầy,
Như măng non đã tròn đầy trúc tre.
Nhà ai đôi gái chân quê,
Sớm hôm thức xuống ruộng đê cuốc cào.
Không trâu người giúp, biết sao?
Phải dùng dao xắn bới đào đất lên.
Thưa rằng: "Mẹ lão, gia hèn,
Chị thời chưa có, anh bên chiến trường.
Dịch qua, bò chết khắp chuồng,
Mua dao, cắt lụa bán luôn chợ ngoài.
Cuối che mặt sợ người hay,
Mà cười sao lấy dao thay trâu bò!"
Dùng dao sao quá cực cơ
Cuối đầu chẳng ngó kẻ dò người qua.
San gò phòng đám cỏ ma,
Còn lo đê rạch đón mưa kíp mùa.
Giữa trưa cơm nước về nhà,
Đám gà lôi sợ bay xa khuất trời.
Xóm giềng hoa nở hết rồi,
Còn đây hai đoá sương rơi đầm đìa...

Tân Phong lão tám mươi tám tuổi
Tóc mày râu như gội tuyết trời
Chút dìu trước điếm đến nơi
Cánh tay phải mất, trái rồi bíu vai.
Ta hỏi cụ: Bao năm tay mất?
Duyên cớ gì ách tật long đong?
Cụ rằng: Quê huyện Tân Phong
Sống thời bình lặng, chưa từng chiến chinh.
Thường quen tiếng vườn Lê đàn hát
Biết cung tên cờ quạt chi đâu!
Trưng binh Thiên Bảo không lâu
Ba trai một hộ, tóm đầu một trai.
Quân đã điểm tống vùng chướng khí
Tháng năm thân vạn lí Vân Nam
Đất này nghe có Lô giang,
Mùa hoa tiêu rụng, độc càng bốc lên.
Quân phải lội vượt dòng nước nóng
Mười lính qua bỏ mạng hai ba
Thôn nam xóm bắc khóc òa,
Cha con khổ biệt, vợ xa cách chồng.
Rằng những kẻ chinh Man sau trước
Vạn người đi chẳng một ai về
Lão hăm bốn tuổi đúng thì,
Công văn binh bộ dể gì thiếu tên?
Đêm khuya khoắc lén không ai biết
Lấy đá to hủy diệt tay này
Phất cờ, giương tiễn khó thay!
Từ đây khiến khỏi bị đày Vân Nam.
Xương gân đoạn ai không đau đớn?
Mong loại về lại chốn quê hương
Mất tay sáu chục năm trường
Một cành tuy gẫy, thân thường vẹn nguyên.
Những đêm lạnh mưa dầm gió rú
Nhức thâu canh giấc ngủ không tròn
Đau mà lòng chẳng tiếc than,
Mừng cho cái mạng già còn tới nay.
Nếu không thế thì dòng Lô Thủy
Hồn chơi vơi, xương tủy khó tầm
Hóa làm ma ngóng Vân Nam,
Khóc rên rĩ giữa mồ chôn vạn người.
Lời lão kể hãy nên ghi nhớ
Anh có nghe Tống phủ Khai Nguyên?
Chẳng ban thưởng chuyện khai biên,
Đề phòng kẻ xấu lạm quyền dụng binh.
Rồi Thiên Bảo Quốc Trung Tể Tướng
Muốn được vua ban thưởng biên công
Công đâu dân đã hận lòng!
Hỏi thăm ông lão Tân Phong sẻ rành!