18/10/2021 14:36Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Thoa đầu phụng
釵頭鳳

Tác giả: Lục Du - 陸遊

Thể thơ: Từ phẩm; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Nam Tống, Kim
Đăng bởi Vanachi vào 10/07/2005 00:17

 

Nguyên tác

紅酥手,
黃滕酒,
滿城春色宮牆柳。
東風惡,
歡情薄。
一懷愁緒,
幾年離索!
錯!錯!錯!

春如舊,
人空瘦,
淚痕紅浥鮫綃透。
桃花落,
閒池閣。
山盟雖在,
錦書難托。
莫!莫!莫!

Phiên âm

Hồng tô[1] thủ,
Hoàng đằng[2] tửu,
Mãn thành xuân sắc cung tường liễu.
Đông phong ác,
Hoan tình bạc.
Nhất hoài sầu tự,
Kỷ niên ly tác[3]!
Thác! Thác! Thác!

Xuân như cựu,
Nhân không sấu,
Lệ ngân hồng ấp giao tiêu thấu.
Đào hoa lạc,
Nhàn trì các.
Sơn minh tuy tại,
Cẩm thư nan thác.
Mạc! Mạc! Mạc!

Dịch nghĩa

Bàn tay mềm như bánh hồng tô,
Rượu hoàng đằng thơm ngon,
Sắc xuân khắp trong thành, liễu giam trong tường cung thành.
Gió đông tàn ác,
Tình người mong manh vui được thoáng chốc.
Một mối tình sầu,
Mấy năm chia lìa nhau.
Sai rồi! Sai rồi! Sai rồi!

Xuân vẫn như xưa,
Chỉ có người là đã gầy héo,
Ngấn nước mắt thấm vào khăn tơ hồng.
Đào hoa rơi rụng,
Đài gác, ao hồ lặng lẽ tịch mịch.
Lời thề non dù vẫn còn,
Mà bức thư gấm khó gửi đi.
Đừng! Đừng! Đừng!

Bản dịch của Nguyễn Xuân Tảo

Tay trắng muốt,
Rượu vàng rót,
Cây liễu cung sân xuân cách bức.
Gió đông dữ,
Tình thắm lỡ.
Một mối tơ sầu,
Bao năm tan vỡ.
Dở! Dở! Dở!

Xuân như trước,
Người gầy rạc,
Ngấn lệ đỏ ngầu khăn lụa ướt.
Hoa đào rữa,
Lầu gác trở.
Non thề còn kia,
Tờ hoa khôn ngỏ.
Chớ! Chớ! Chớ!
Bài từ Thoa đầu phụng được Lục Du sáng tác trong một hoàn cảnh đặc biệt: ban đầu Lục Du lấy người em họ (con cậu) là Đường Uyển, hai người rất tâm đầu ý hợp, nhưng thân mẫu của Lục Du lại không ưa Đường Uyển, lại nghe thêm những lời gièm pha nên bà buộc hai người phải ly hôn. Về sau, Lục Du lấy Vương thị, Đường Uyển cũng tái giá, lấy Triệu Sĩ Trình. Mấy năm sau, vào mùa xuân, hai người tình cờ cùng đi chơi vườn Thẩm, ngẫu nhiên gặp nhau. Đường Uyển lấy tình anh em họ, gửi rượu và dã vị mời Lục Du. Lục Du vô cùng thương cảm, vung bút đề lên bức tường trong vườn Thẩm bài Thoa đầu phụng này. Đường Uyển sau khi đọc được bài này trong lòng rất đau khổ, làm một bài từ cũng theo điệu Thoa đầu phụng hoạ lại. Sau đó nàng đau buồn, lâm trọng bệnh mà qua đời.

Xem thêm bài Thoa đầu phụng của tác giả Đường Uyển.

Nguồn: Nguyễn Xuân Tảo, Tống từ, NXB Văn học, 1999
[1] Tên một loại bánh sữa. “Hồng tô thủ” chỉ bàn tay mềm mại như loại bánh này.
[2] Một loại rượu trong giới thượng lưu thời xưa, còn gọi là “hoàng phong tửu” 黄封酒.
[3] Do chữ “ly quần tác cư” 離群索居: lìa bầy ra ở nơi khác, xa cách.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Lục Du » Thoa đầu phụng