13/08/2022 07:29Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Lưu viện du nguyệt văn đắc tái phát Đà Nẵng, thị dạ đồng Vũ Hoài Phủ thống ẩm
留院踰月聞得再發沱曩是夜同武懷甫痛飲

Tác giả: Cao Bá Quát - 高伯适

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 27/12/2014 13:23

 

Nguyên tác

此生歸路轉悠悠,
老去文章不自謀。
逐客已安樵子脚,
詩翁仍是配軍頭。
香橋風雨難為夜,
沱汛雲山漸覺秋。
他日愁心待君寄,
五溪明月夜郎舟。

Phiên âm

Thử sinh quy lộ chuyển du du,
Lão khứ văn chương bất tự mưu.
Trục khách dĩ an tiều tử cước,
Thi ông nhưng thị phối quân đầu.
Hương[1] kiều phong vũ nan vi dạ,
Đà Tấn vân sơn tiệm giác thu.
Tha nhật sầu tâm đãi quân ký,
Ngũ Khê minh nguyệt Dạ Lang chu[2].

Bản dịch của Xuân Trang

Đường về dằng dặc ngẫm đời ta
Chữ nghĩa toan chi lúc tuổi già?
Phận trục đành chân anh kiếm củi
Đầu thơ còn tướng tính đày xa
Hương kiều mưa gió đêm thao thức
Đà Tấn non mây thu lững lờ
Một tấm lòng sầu chờ bác gửi:
Năm khe thuyền Dạ bóng trăng đưa
Đà Nẵng khi đó là một cửa biển thuộc tỉnh Quảng Nam, nơi đóng quân của triều Nguyễn. Vũ Hoài Phủ tức Vũ Hữu Ái, người làng Thạch Lỗi, huyện Cẩm Phong, nay là huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Hưng. Ông đỗ cử nhân khoa Tân Mão năm Minh Mệnh thứ 12 (1831), đồng khoa với tác giả. Ông làm tri phủ Vĩnh Tường rồi thăng đốc học tỉnh Thanh Hoá. Được tin lại bị phát phối đi Đà Nẵng, gặp lại bạn cũ, đôi bạn đưa nhau đi uống rượu trắng đêm bên Hương Kiều, tức tụ điểm Đông Ba ngày nay.

Nguồn: Cao Bá Quát toàn tập - tập 1, Trung tâm Nghiên cứu quốc học, NXB Văn học, 2004
[1] Tức sông Hương ở Huế.
[2] Ngũ Khê và Dạ Lang chỉ những nơi rất xa của Trung Quốc đời xưa, ở đây mượn để chỉ nơi mà mình sắp bị lưu đày tức Đà Nẵng. Lý Bạch đời Đường tiễn Vương Xương Linh bị giáng chức đổi đi Long Tiêu có thơ:
Dương hoa lạc tận tử quy đề,
Văn đạo Long Tiêu quá Ngũ Khê.
Ngã ký sầu tâm dữ minh nguyệt,
Tuỳ quân trực đáo Dạ Lang tê.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Cao Bá Quát » Lưu viện du nguyệt văn đắc tái phát Đà Nẵng, thị dạ đồng Vũ Hoài Phủ thống ẩm