08/02/2023 21:40Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Gia Định tam thập cảnh - Thuỳ Vân quất phố

Tác giả: Trịnh Hoài Đức - 鄭懷德

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 20/09/2018 22:13

 

Phiên âm

Đắc nhĩ lương nô[1] lũ bất hiềm,
Động Đình di hậu đáo Nam Viêm.
Hoa hàm bạch ngọc sơn sơn thốc,
Thực kết hoàng kim thụ thụ kiêm.
Trung phẫn ký thân chung sướng mậu,
Hiếu tâm trường cảm bội hương điềm.
Cận lai đế đức uông dương thịnh,
Đồng đế Gia sinh cống khả niêm.

Dịch nghĩa

Được tôi tớ giỏi như mày, không hiềm nghèo hèn,
Sau khi dời khỏi Động Đình đến cõi Nam nóng nực.
Hoa chứa ngọc trắng khắp núi chi chít,
Quả kết vàng cây nào cũng có.
Được người trung phẫn (Khuất Nguyên) gửi thân nên cuối cùng tươi tốt,
Lòng hiếu (của Lục Tích) cảm lòng người mãi nên thơm ngọt gấp bội.
Gần đây đức của nhà vua thịnh như biển mênh mông,
Cùng rễ (với quất của) Gia sinh, có thể nhón lấy để tiến cống.

Bản dịch của Hoài Anh

Được tôi tớ giỏi như mày,
Chẳng hiềm lam lũ quý thay tính tình.
Sau khi dời khỏi Động Đình,
Lại sang ở cõi Nam minh nực nồng.
Đầy non: ngọc trắng từng bông,
Khắp cây quả kết vàng ròng đẹp sao.
Được thân trung phẫn gửi vào,
Cuối cùng được hưởng dồi dào tốt tươi.
Hiếu tâm cảm động đất trời,
Giờ đây thơm ngọt gấp mười đền công.
Đức vua biển rộng mênh mông,
Nếu đem tiến cống thì không gì bằng.
Thuỳ Vân là mũi Thuỳ Vân, thuộc núi Thuỳ Vân, thuộc địa phận xã Phước Hải bên ranh xã Long Hải, Bà Rịa – Vũng Tàu ngày nay. Theo tư liệu của người xưa thì núi cách huyện lỵ Phước An 12 dặm về phía đông nam, đứng dựa mé biển, trông như vàm mây từ trên rủ xuống, nên gọi là Thuỳ Vân. Trên núi có chùa Hải Nhật. Tương truyền là chỗ người ta trông ra biển để suy trắc bóng mặt trời, nghĩa là để biết trời đã quá trưa, mặt trời bắt đầu xế bóng. Phía bắc chân núi, cây cối xanh um là nơi heo rừng ẩn trú. Núi còn có một ngọn gọi là Trư Úc (vũng heo).

Vùng biển thường có sóng lớn, những thương thuyền khi tránh gió nam vẫn phải đậu núp ở đó. Ngoài mỏm núi có Thần Nữ phong gọi là mỏm Dinh Cô. Xưa có người con gái gặp nạn đắm thuyền, thân trôi dạt vào bờ được người dân chôn ở mỏm ấy, lâu ngày cát đá tụ lại thành một gò cao. Trên bản đồ ghi lầm Thuỳ Vân thành Kỳ Vân, tiếng Pháp là Cap Tivan.

Nguồn: Hoài Anh, Gia Định tam gia, NXB Tổng hợp Đồng Nai, 2006
[1] Quít trong thơ cổ ngụ ý chỉ nô bộc trong nhà. Thơ Trần Thánh Tông có câu “Thiên hàng nô bộc, quất thiên đầu” (Nghìn hàng tôi tớ, nghìn cây quít). Nguyễn Trãi cũng có câu “Nghìn đầu cam quít ấy là tôi”.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Trịnh Hoài Đức » Gia Định tam thập cảnh - Thuỳ Vân quất phố