16/10/2021 20:23Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Đối trướng phát khách
對帳發客

Tác giả: Nguyễn Khuyến - 阮勸

Thể thơ: Ngũ ngôn cổ phong; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Cận đại
Đăng bởi Vanachi vào 04/04/2007 14:53

 

Nguyên tác

生熟文字格,
新春又發客。
一元至十元,
多少價平糴。
有客來買之,
只已乾榔百。
我文雖不佳,
豈不稱三陌。
客買價何廉,
不稱我不易。
持榔客且歸,
不售我不戚。
客去獨咨嗟,
文字何一厄。

Phiên âm

Sinh thục văn tự cách,
Tân xuân hựu phát khách.
Nhất nguyên chí thập nguyên,
Đa thiểu giá bình địch.
Hữu khách lai mãi chi,
Chỉ dĩ can lang bách.
Ngã văn tuy bất giai,
Khải bất xứng tam mạch.
Khách mãi giá hà liêm,
Bất xứng ngã bất dịch.
Trì lang khách thả quy,
Bất thụ ngã bất thích.
Khách khứ độc tư ta,
Văn tự nhất hà ách.

Dịch nghĩa

Một lối văn tự dở sống dở chín,
Mỗi lần năm mới đến lại đem ra bán.
Từ một đồng đến mười đồng,
Nhiều ít giá phải chăng.
Có khách đến mua câu đối,
Chỉ đưa một trăm miếng cau khô.
Văn của ta tuy chẳng hay,
Há lại không đáng ba tiền?
Khách mua sao trả rẻ thế?
Không đáng giá thì ta không bán.
Thôi khách hãy mang cau về,
Không bán được ta cũng không ngại.
Khách đi rồi ta than một mình:
“Văn chương chữ nghĩa mà cũng gặp vận ách đến thế!”

Bản dịch của Khương Hữu Dụng

Xáo xổi lối văn sẵn,
Tết đến bày hàng bán.
Từ một đến mười đồng,
Nhiều ít đã có hạn.
Có khách đến hỏi mua,
Đem một trăm cau dán[1].
Văn ta tuy chẳng hay,
Cũng đáng ba tiền chẵn.
Sao trả rẻ thế ư?
Rẻ quá ta không thuận.
Khách hãy mang cau về,
ế hàng ta chẳng quản.
Khách đi mình ngồi than:
"Chữ nghĩa cũng vận hạn!".
Rút từ Quế Sơn thi tập (A.469).

Nguồn:
1. Nguyễn Huệ Chi, Thi hào Nguyễn Khuyến: đời và thơ, NXB Giáo dục, 1994
2. Trần Văn Nhĩ, Tuyển tập thơ chữ Hán Nguyễn Khuyến, NXB Văn nghệ, 2005

[1] Cau khô long hạt, lấy hồ dán vào gọi là "cau dán".

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Khuyến » Đối trướng phát khách