29/06/2022 16:53Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Gián Lý Cao Tông hiếu văn bi thiết chi thanh
諫李高宗好聞悲切之聲

Tác giả: Nguyễn Thường - 阮常

Thể thơ: Thể loại khác (ngoài thơ); Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Lý
Đăng bởi Vanachi vào 28/05/2020 16:34

 

Nguyên tác

吾見詩序云:『亂國之音怨,以怒其政乖。亡國之音哀,以思其民困。』

今主上巡遊無度,政教乖離,下民愁困。至此愈甚,而日聞哀怨之音,無乃亂亡之兆乎?

吾知車駕此還,不再幸其宮矣。

Phiên âm

Ngô kiến Thi tự vân: “Loạn quốc chi âm oán, dĩ nộ kỳ chính quai. Vong quốc chi âm ai, dĩ tư kỳ dân khốn.”

Kim chúa thượng tuần du vô độ, chính giáo quai ly, hạ dân sầu khốn. Chí thử dũ thậm, nhi nhật văn ai oán chi âm, vô nãi loạn vong chi triệu hồ?

Ngô tri xa giá thử hoàn, bất tái hạnh kỳ cung hỹ.

Bản dịch của Phạm Tú Châu

Tôi nghe, bài tựa Kinh Thi có nói: “Âm nhạc của nước loạn nghe ai oán vì giận chính sự nước ấy sai trái. Âm nhạc của nước mất nghe bi thảm vì xót dân nước ấy khốn cùng”.

Nay chúa thượng rong chơi vô độ, chính giáo sai lìa, dân chúng buồn khổ. Đến nay càng tệ. Thế mà ngày ngày lại nghe âm nhạc ai oán, đó chẳng phải là điềm nước mất, nước loạn hay sao?

Tôi biết rằng xa giá chuyến này [từ hành cung Hải Thanh] trở về tất sẽ không [bao giờ] lại ngự ra cung ấy nữa.
Rút từ Việt sử lược, Đại Việt sử ký toàn thư. Tiêu đề do nhóm biên soạn Thơ văn Lý Trần đặt.

Theo Việt sử lược, tháng Mười năm Nhâm Tuất (từ 18-10 đến 16-11-1203), Lý Cao Tông ngự ra hành cung Hải Thanh rong chơi, yến tiệc, lại sai nhạc công chế khúc hát theo điệu Chiêm Thành, tiếng nghe ai oán thảm thiết. Nguyễn Thường nhân đó khuyên vua mấy lời này.

Nguồn: Thơ văn Lý Trần (tập I), NXB Khoa học xã hội, 1977

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Thường » Gián Lý Cao Tông hiếu văn bi thiết chi thanh