02/10/2022 22:31Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Vọng nhạc (Tây Nhạc lăng tằng tủng xứ tôn)
望嶽(西嶽崚嶒竦處尊)

Tác giả: Đỗ Phủ - 杜甫

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Thịnh Đường
Đăng bởi hongha83 vào 02/01/2013 21:54

 

Nguyên tác

西嶽崚嶒竦處尊,
諸峰羅立如兒孫。
安得仙人九節杖,
拄到玉女洗頭盆。
車箱入谷無歸路,
箭栝通天有一門。
稍待秋風涼冷後,
高尋白帝問真源。

Phiên âm

Tây Nhạc[1] lăng tằng tủng xứ tôn,
Chư phong la lập như nhi tôn.
An đắc tiên nhân cửu tiết trượng[2],
Trụ đáo Ngọc Nữ[3] tẩy đầu bồn.
Xa tương nhập cốc vô quy lộ,
Tiễn quát[4] thông thiên hữu nhất môn.
Sảo đãi thu phong lương lãnh hậu,
Cao tầm Bạch Đế[5] vấn chân nguyên.

Dịch nghĩa

Núi Tây Nhạc đứng nghiêm trang chót vót
Các ngọn núi khác đứng la liệt xung quanh như cháu con
Sao có được chiếc gây tiên chín đốt
Để chống mà đi đến chỗ chậu gội đầu của Ngọc Nữ
Nếu cỗ xe đi vào hang, sẽ không có lối quay trở lại
Hang hẹp mà có lối thông thiên thẳng như đường đẩy mũi tên
Muốn đợi một chút để sau khi gió thu thổi mát lạnh
Mới leo lên tìm Bạch Đế để hỏi cho rõ chân nguyên

Bản dịch của Nhượng Tống

Tây Nhạc chơi vơi ngất khoảng trên
Núi non con cháu đứng quanh bên
Gội đầu muốn tới xem thau ngọc
Đỡ bước tìm đâu được gậy tiên?
Vào động xe đi không lối lại!
Suốt trời tên đặt một đường xuyên!
Gió thu hãy đợi chiều êm mát
Vua Trắng tìm lên hỏi chuyện huyền...
Bài thơ làm khi nhà thơ trên đường đi tới Hoa Châu.

Nguồn: Đỗ Phủ tinh tuyển, NXB Văn học, 2012
[1] Tức núi Hoa Sơn ở huyện Hoa Âm miền Hoa Châu.
[2] Gậy tiên chín đốt. Sách "Liệt tiên truyện" chép: "Vương Liệt được một ông lão ở Xích Thành cho cây gậy có chín đốt, chống cây gậy này đi thì ngựa theo không kịp".
[3] Tên tiên nữ ở Hoa Châu. Núi Tây Nhạc có năm hốc đá như những cái cối, tương truyền đó là chậu gội đầu (tẩy đầu bồn) của Ngọc Nữ.
[4] Có hai cách chú: (1) tên ngọn núi cao nhất ở dãy Tây Nhạc; (2) gốc mũi tên, khi bắn được đặt trên chỗ lõm xuống của cây cung, ở đây trỏ miệng núi thông thiên hẹp mà thẳng.
[5] Là Thiên Đế chủ quản vùng Tây phương. Đạo gia cho rằng núi Hoa Sơn thuộc phạm vi cai quản của Bạch Đế. Bài này không khí khái như bài "Vọng Nhạc" (thể ngũ ngôn bát cú), tả núi Thái Sơn làm khi trước. Có lẽ lúc này nhà thơ tả cảnh núi hiểm trở đồng thời muốn nói sự gian nan trên đường hoạn lộ của mình.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Đỗ Phủ » Vọng nhạc (Tây Nhạc lăng tằng tủng xứ tôn)