23/06/2021 13:20Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Hạ nhật hàn vũ
夏日寒雨

Tác giả: Nguyễn Khuyến - 阮勸

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Cận đại
Đăng bởi Vanachi vào 06/02/2019 02:12

 

Nguyên tác

日落西窗影未殘,
雲陰何處鎖千山。
昨朝酷暑猶愁熱,
今夕凄風又怕寒。
新扇未知猶德色,
舊衾相對又慚顏。
由來箕畢人情異,
天道雖公處置難。

Phiên âm

Nhật lạc tây song ảnh vị tàn,
Vân âm hà xứ toả thiên san.
Tạc triêu khốc thử do sầu nhiệt,
Kim tịch thê phong hựu phạ hàn.
Tân phiến vị tri do đức sắc,
Cựu khâm[1] tương đối hựu tàm nhan.
Do lai Cơ Tất[2] nhân tình dị,
Thiên đạo tuy công xử trí nan.

Dịch nghĩa

Trước cửa sổ phía tây, mặt trời đã ngả nhưng bóng chưa tàn
Bóng mây từ nơi nào bỗng phủ kín ngàn núi
Hôm qua nắng dữ còn bực vì nóng
Chiều nay gió lạnh lại sợ rét rồi
Quạt mới chưa biết hãy còn lên mặt
Chăn cũ nhìn mình lại thấy thẹn thò
Xưa nay lòng người sở thích khác nhau như sao Cơ, sao Tất
Đạo trời dẫu công bằng cũng khó xử trí xong

Bản dịch của Đỗ Đình Tuân

Gió tây chiều xuống bóng chưa tan
U ám mây che khắp núi ngàn
Sáng trước trời nồng cơn nắng gắt
Chiều nay gió lạnh đã tràn sang
Giải nồng quạt mới đang vênh mặt
Ủ ấm chăn xưa lại bẽ bàng
Sở thích lòng người Cơ khác Tất
Cân trời thật khó xử cho ngang
Tuyển từ Yên Đổ tiến sĩ thi tập (VHv.1864).

Nguồn: Trần Văn Nhĩ, Tuyển tập thơ chữ Hán Nguyễn Khuyến, NXB Văn Nghệ, 2005
[1] Vương Hiến Chi đang đêm thấy trộm vào nhà vơ vét đồ vật, lấy cả chiếc chăn xanh lâu đời. Ông vội kêu rằng “Chiếc chăn là vật cũ của nhà ta, để lại cho ta”. Kẻ trộm sợ chạy mất.
[2] Kinh thư thiên Hồng phạm: “Thứ dân duy tình, tình hữu hiếu phong, tình hữu hiếu vũ…” (Tính dân chúng cũng như các sao, có sao thích gió, có sao thích mưa…). Sao thích gió là sao Cơ, sao thích mưa là sao Tất. Ý nói dân chúng có những sở thích khác nhau, kẻ ưng thế này, người ưng thế khác, vương giả phải thuận theo lòng người.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Khuyến » Hạ nhật hàn vũ