14/08/2022 19:52Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Bính Tuất nguyên nhật ngẫu thành [Thị nhật lập xuân]
丙戌元日偶成

Tác giả: Lê Khắc Cẩn - 黎克謹

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Nguyễn
Đăng bởi Vodanhthi vào 09/09/2009 18:45

 

Nguyên tác

同慶紀元開萬祀,
立春獻歲屬三朝。
江山會見風塵靜,
草木剛逢雨澤饒。
庭下拜年花覺舞,
樽前對節酒初澆。
醉來擬作尋芳去,
隨鶴微吟過小橋。

Phiên âm

Đồng Khánh[1] kỷ nguyên khai vạn tự,
Lập xuân hiến tuế thuộc tam triêu.
Giang sơn hội kiến phong trần tĩnh,
Thảo mộc cương phùng vũ trạch nhiêu.
Đình hạ bái niên hoa giác vũ,
Tôn tiền đối tiết tửu sơ nghiêu.
Tuý lai nghĩ tác tầm phương khứ,
Tuỳ hạc vi ngâm quá tiểu kiều.

Dịch nghĩa

Buổi sáng mở đầu kỷ nguyên của vua Đồng Khánh muôn nơi cúng tế,
Trùng với ngày Lập xuân, là buổi sáng của ngày, của tháng, của năm.
Đất nước lúc này đã tan cơn gió bụi, chấm dứt chinh chiến,
Cây cỏ gặp trận mưa xuân đều cứng cáp, mượt mà.
Những cành hoa dưới sân đang múa may, đón chào năm mới,
Chén rượu chúc Tết bắt đầu ngà ngà say.
Say rồi thì muốn tìm một nơi nào thơm tho dễ chịu mà bước ra,
Để nghe tiếng đàn hạc nhẹ nhàng bay qua cầu.

Bản dịch của Trần Bá Chí

Đầu triều Đồng Khánh tế muôn nơi,
Trùng sáng Lập xuân đẹp tiết trời.
Sông núi tiêu tan cơn gió bụi,
Cỏ cây tươi tốt thấm mưa rơi.
Chồi hoa đón Tết đầy sân vẫy,
Chén rượu đầu xuân lảo đảo người.
Tìm lối đi ra nơi thoáng đãng,
Bên cầu đàn hạc lướt mây trôi.
Xét theo văn khí của tiêu đề thì đến năm Bính Tuất (1886), Lê Khắc Cẩn vẫn minh mẫn, sức khoẻ dồi dào. Thế mà sách Các nhà khoa bảng Việt Nam in tại Hà Nội năm 1993 lại nói Lê Khắc Cẩn mất vào năm 1874, không rõ căn cứ vào đâu.

Bản phiên âm và chú thích của PGS.TS sử học Trần Bá Chí, bản dịch nghĩa của NXB Hải Phòng.

Nguồn: Thơ văn Lê Khắc Cẩn, NXB Hải Phòng, 2003
[1] Vua Đồng Khánh tên thật là Nguyễn Cảnh Tông, hiệu Ứng Xuỵ (1886-1888).

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Lê Khắc Cẩn » Bính Tuất nguyên nhật ngẫu thành [Thị nhật lập xuân]