21/10/2021 23:28Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Tôi nhớ tới Trần Thiệp, Ngô Quảng
我想起了陈涉吴广

Tác giả: Quách Mạt Nhược - 郭沫若

Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Hiện đại
Đăng bởi hongha83 vào 13/05/2012 09:25

 

Nguyên tác


我想起了几千年前的陈涉,
我想起了几千年前的吴广,
他们是农民暴动的前驱,
他们由农民出身,称过帝王。
他们受不过秦始皇的压迫,
在田间相约:“富贵毋得相忘!”
那时候还有凶猛的外患,匈奴,
要攘夺秦朝的天下侵凌北方。
秦始皇帝便要筑下万里长城,
使天下的农夫都为徭役奔忙。
他们便斩木为兵,揭竿为旗,
丛祠的一夜簧火弥天炎上。
就这样惊动了林中的虎豹,
就这样惊散了秦朝的兵将;
就这样他们的暴动便告了成功,
就这样秦朝的江山便告了灭亡。



中国有四万万的人口,
农民占百分之八十以上。
这三万二千万以上的农民,
他们的生活如今怎样?
朋友,我们现在请先说北方;
北方的农民实在是可怜万状!
他们饥不得食,寒不得衣,
有时候整村整落的逃荒。
他们的住居是些败瓦颓墙,
他们的儿女就和猪狗一样;
他们吃的呢是草根和树皮,
他们穿的呢是褴褛的衣裳。
南方呢?南方虽然是人意差强,
但是农村的凋敝触目神伤。
长江以南的省区我几乎走遍,
每个村落里,寻不出十年新造的民房!



农民生活为甚么惨到了这般模样?
朋友哟,这是我们中国出了无数的始皇!
还有那外来的帝国主义者的压迫
比秦时的匈奴还要有五百万倍的嚣张!
他们的炮舰政策在我们的头上跳梁,
他们的经济侵略吸尽了我们的血浆。
他们豢养的走狗:军阀、买办、地主、官僚,
这便是我们中国的无数新出的始皇。
可我们的农民在三万二千万人以上,
困兽犹斗,我不相信我们便全无主张。
我不相信我们便永远地不能起来,
我们之中便永远地产生不出陈涉、吴广!
更何况我们还有五百万的产业工人,
他们会给我们以战斗的方法,利炮,飞枪。
在工人领导之下的农民暴动哟,朋友,
这是我们的救星,改造全世界的力量!

Bản dịch của Phan Văn Các, Nam Trân

1

Tôi nhớ Trần Thiệp mấy nghìn năm trước
Tôi nhớ Ngô Quảng trước mấy nghìn năm
Những bậc tiền phong của bạo động nông dân
Xuất thân dân cày, họ từng xưng vương tước

Không chịu nổi Tần Thuỷ Hoàng áp bức
Trên ruộng đồng, hẹn ước: “Phú quý chẳng quên nhau!”
Khi lũ ngoại xâm hung dữ, Hung Nô
Toan cướp thiên hạ của Tần triều, xâm lăng phương Bắc

Tần Thuỷ Hoàng xây trường thành Vạn lý
Khiến dân cày khắp thiên hạ phải phục dịch long đong
Họ bèn đẵn gỗ làm quân, dựng cây làm cờ xí
Đêm tế cờ, lửa rực cháy bầu không

Hổ báo trong rừng đều kinh động
Binh tướng Tần triều khiếp sợ, tan
Và thế là thành công bạo động
Và giang sơn Tần chúa tiêu vong


2

Người Trung Hoa đông bốn trăm triệu
Dân cày trên tám chục phần trăm
Trên ba trăm hai mươi triệu nông dân
Ngày nay họ ra sao, sinh sống?

Trước hết hãy xin nói về miền Bắc
Cảnh nông dân thực đau xót vô vàn
Đói không có ăn, rét không có mặc
Có khi cả làng tan tác tha phương

Nhà họ ở, phên xiêu mái đổ
Còn con cái sống như heo chó
Cơm họ ăn, vỏ cây rễ cỏ
Và áo quần tả tơi, lam lũ

Còn miền Nam? Dẫu khá hơn đôi chút
Cảnh làng quê vẫn da diết thương tâm
Nam Trường Giang tôi đã đi hầu khắp
Có nhà nào mới dựng dưới mười năm!


3

Cuộc sống nông dân vì sao thê thảm vậy?
Vì bạn hỡi, Trung Quốc nay có vô số Thuỷ Hoàng!
Thêm lũ đế quốc nước ngoài ngang ngược, bạo tàn
Gấp năm triệu lần giặc Hung Nô thuở ấy!

Chính sách pháo hạm chúng đè đầu cưỡi cổ
Kinh tế xâm lăng hút khô máu chúng ta
Bầy chó chúng nuôi: quân phiệt, mại bản, quan liêu, địa chủ
Là vô vàn Thuỷ Hoàng mới đẻ ra

Nhưng dân cày ta hơn ba trăm hai mươi triệu
Cùng quyết đấu, tôi không tin ta đành chịu bó tay
Tôi không tin ta không sao dậy nổi, suốt đời
Trong chúng ta vĩnh viễn không thể sinh ra Trần Thiệp, Ngô Quảng

Huống hồ ta còn trăm triệu công nhân
Sẽ giúp ta cách đấu tranh: súng bom, phi pháo
Bạo động nông dân do Công nhân lãnh đạo
Là cứu tinh ta, là sức mạnh cải tạo cả hoàn cầu!
Nguồn: Thơ Quách Mạt Nhược, NXB Văn học, 2002

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Quách Mạt Nhược » Tôi nhớ tới Trần Thiệp, Ngô Quảng