11/04/2021 19:04Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Hạ quy Lam Sơn kỳ 1
賀歸藍山其一

Tác giả: Nguyễn Trãi - 阮廌

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Hậu Lê, Mạc, Trịnh-Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 14/04/2007 11:50

 

Nguyên tác

權謀本是用除姦,
仁義維持國勢安。
臺閣有人儒席煖,
邊陲無事柳營閒。
遠方玉帛圖王會,
中國威儀睹漢官。
朔祲已清鯨浪息,
南州萬古舊江山。

Phiên âm

Quyền mưu bổn thị dụng trừ gian,
Nhân nghĩa duy trì quốc thế an.
Đài các[1] hữu nhân nho tịch noãn,
Biên thùy vô sự liễu doanh nhàn.
Viễn phương ngọc bạch đồ vương hội[2],
Trung quốc uy nghi đổ Hán quan[3].
Sóc tẩm[4] dĩ thanh kình lãng[5] tức,
Nam châu vạn cổ cựu giang san.

Dịch nghĩa

Quyền mưu vốn là để trừ gian
Nhân nghĩa giữ cho thế nước được yên
Chốn sang trọng có người (công hầu bá tử) tất chiếu nhà nho ấm
Nơi biên thùy không có việc thì doanh trại nhàn
Phương xa dâng ngọc và lụa, vẽ cảnh hội nhà vua
Trung quốc uy nghi được thấy lại quan nhà Hán (xây dựng tốt)
Yêu khí phương bắc đã dẹp xong, sóng gió loạn lạc đã lặng
Đất Nam châu vẫn giữ giang sơn muôn thuở.

Bản dịch của nhóm Đào Duy Anh

Quyền mưu vốn dĩ để trừ gian,
Nhân nghĩa giữ gìn thế nước an.
Ấm chiếu nhà nho nơi quán các,
Nhàn gươm ông tướng chốn biên quan.
Phương xa ngọc lụa, tranh vương hội,
Nước cũ uy nghi, dạng Hán quan.
Quái Bắc đã tiêu, kình ngạc lặng,
Nam châu muôn thuở vẹn giang san.
Lam Sơn: Làng Lam Sơn thuộc huyện Thuỵ Nguyên, phủ Thiệu Hoá, tỉnh Thanh Hoá. Cũng là tên núi Lam Sơn, nơi Lê Lợi khởi binh đánh quân Minh. Bài này nói về Lê Lợi.

Nguồn: Đào Duy Anh, Nguyễn Trãi toàn tập, NXB Khoa học xã hội, 1976
[1] Lâu đài, chỉ các bậc công hầu khanh tướng. Câu này ý nói khi giới công hầu bá tử đoàn kết thì giới nhà nho được yên thân.
[2] Bức hoạ đồ cảnh triều đình có chư hầu vào chầu. Vương hội là một thiên trong kinh Thượng Thư nói về Chu Công giúp Vũ vương dựng xong Tây Đô, đón cả man di vào chầu.
[3] Tác giả mượn sử Trung Quốc, ý nói nước này thịnh nhất vào đời nhà Hán nhờ cai trị tốt.
[4] Khí yêu quái phương bắc, đây ngụ ý nạn xâm lăng từ phương Bắc.
[5] Làn sóng cá kình, ám chỉ quân Minh hung bạo.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Trãi » Hạ quy Lam Sơn kỳ 1