04/10/2022 06:45Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Tú Châu Báo Bản thiền viện hương tăng Văn trưởng lão phương trượng
秀州報本禪院鄉僧文長老方丈

Tác giả: Tô Thức - 蘇軾

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Bắc Tống, Liêu
Đăng bởi Vanachi vào 13/12/2007 03:38

 

Nguyên tác

萬里家山一夢中,
吳音漸已變兒童。
每逢蜀叟談終日,
便覺峨眉翠掃空。
師已忘言真有道,
我除搜句百無功。
明年採藥天台去,
更欲題詩滿浙東。

Phiên âm

Vạn lý gia sơn nhất mộng trung,
Ngô âm[1] tiệm dĩ biến nhi đồng.
Mỗi phùng Thục tẩu đàm chung nhật,
Tiện giác Nga My thuý tảo không.
Sư dĩ vong ngôn[2] chân hữu đạo,
Ngã trừ sưu cú[3] bách vô công.
Minh niên thái dược[4] Thiên Thai[5] khứ,
Cánh dục đề thi mãn Triết Đông.

Dịch nghĩa

Quê xa vạn dặm trong giấc mơ
Pha giọng Ngô như đứa trẻ học nói
Mỗi khi gặp được già Thục chuyện cả ngày
Như thấy núi Nga My cao vút trời
Thầy đã quên cả lời nói đúng là người có đạo
Ta ngoài tìm câu cú ra, trăm thứ chẳng nên gì
Sang năm có đến hái thuốc ở Thiên Thai
Cứ muốn đề thơ khắp cả Chiết Đông

Bản dịch của phanlang @www.tvvn.org

Quê nhà vạn dặm trong mơ
Âm Ngô biến giọng tuổi thơ chóng chầy
Chuyện cùng khách Thục suốt ngày
Nga Mi màu biếc choáng đầy khoảng không
Sư hành chân đạo vô ngôn
Còn mình câu chữ không tròn ích công
Thiên Thai hái thuốc sang năm
Muốn đề thơ cõi Triết Đông khắp miền
Tú Châu nay là Gia Hưng, Chiết Giang. Thiền viện Báo Bản dựng từ đời Đường, song Tống đổi là Bản Giác tự. Sư ở chùa là phương trượng Văn trưởng lão, người đồng hương của tác giả nên gọi là “hương tăng” (sư làng). Tô Thức bị biếm đến Chiết Giang 3 lần (làm thông phán Hàng Châu, tri phủ Hồ Châu và tri phủ Hàng Châu) đều có đến thăm chùa. Đến thăm lần thứ 3 thì Văn phương trượng mất.

Đây là bài thơ làm khi thăm chùa lần thứ nhất, khi ông đến Hàng Châu được một năm, ghé thăm khi trên đường đi Nhuận Châu.

[1] Xa quê lâu năm bị pha giọng vùng Ngô.
[2] Bài Ẩm tửu của Đào Uyên Minh có câu: “Thử trung hữu chân ý, Dục biện dĩ vong ngôn” (Trong đó có ý đúng, Muốn biện bạch đã quên lời).
[3] Chỉ làm thơ. Hai câu 5, 6 ý nói phương trượng đã thành đạo còn tác giả ngoài làm thơ ra chẳng nên công chuyện gì.
[4] Chỉ phương trượng đi cầu đạo.
[5] Chỉ núi Thiên Thai ở Chiết Đông. Tương truyền khoảng năm Vĩnh Bình đời Đông Hán, Lưu Thần và Nguyễn Triệu người huyện Diệm vào núi Thiên Thai hái thuốc gặp tiên ở lại nửa năm, khí hậu nơi này lúc nào cũng như mùa xuân, khi quay về làng con cháu đã trải bảy đời.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Tô Thức » Tú Châu Báo Bản thiền viện hương tăng Văn trưởng lão phương trượng