15/04/2021 05:58Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Nguỵ tướng quân ca
魏將軍歌

Tác giả: Đỗ Phủ - 杜甫

Thể thơ: Thất ngôn cổ phong; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Thịnh Đường
Đăng bởi hongha83 vào 28/01/2010 03:20

 

Nguyên tác

將軍昔著從事衫,
鐵馬馳突重兩銜。
披堅執銳略西極,
崑崙月窟東嶄巖。
君門羽林萬猛士,
惡若哮虎子所監。
五年起家列霜戟,
一日過海收風帆。
平生流輩徒蠢蠢,
長安少年氣欲盡。
魏侯骨聳精爽緊,
華岳峰尖見秋隼。
星躔寶校金盤陀,
夜騎天駟超天河。
欃槍熒惑不敢動,
翠蕤雲旓相蕩摩。
吾為子起歌都護,
酒闌插劍肝膽露。
鉤陳蒼蒼風玄武,
萬歲千秋奉明主,
臨江節士安足數。

Phiên âm

Tướng quân tích trước tòng sự sam,
Thiết mã trì đột trọng lưỡng hàm.
Phi kiên chấp nhuệ lược Tây Cực,
Côn Lôn nguyệt quật đông tiệm nham.
Quân môn vũ lâm[1] vạn mãnh sĩ,
Ác nhược hao hổ tử sở giam.
Ngũ niên khởi gia liệt sương kích[2],
Nhất nhật quá hải[3] thâu phong phàm.
Bình sinh lưu bối đồ xuẩn xuẩn,
Trường An thiếu niên[4] khí dục tận.
Nguỵ hầu cốt tủng tinh sảng khẩn,
Hoa nhạc[5] phong tiêm kiến thu chuẩn.
Tinh triền bảo hiệu kim bàn đà,
Dạ kỵ thiên tứ siêu thiên hà.
Sàm Thương huỳnh hoặc bất cảm động,
Thuý nhuy vân sao tương đãng ma.
Ngô vi tử khởi ca đô hộ,
Tửu lan tháp kiếm can đảm lộ.
Câu Trần[6] thương thương phong Huyền Vũ[7],
Vạn tuế thiên thu phụng minh chủ,
Lâm giang tiết sĩ an túc số.

Dịch nghĩa

Trước kia ông tướng họ Nguỵ khoác áo một viên tòng sự,
Thế mà hai tay vùng vẫy ngựa sắt.
Với quyết tâm và sáng tạo ông chiếm được vùng tây cực,
Cột trời, hang trăng nơi phía đông sườn núi cao ngất.
Dưới trướng của ông đoàn quân tinh nhuệ có hàng vạn người,
Sao giống hổ gầm khi ông đi tới.
Năm năm nhà bắt đầu bầy kích,
Cuốn buồm vượt biển trong một ngày.
Bạn bè thuở trước đều sơ xác,
Bọn trẻ ở Trường An như cạn sức rồi.
Quan Nguỵ cứng xương thần lanh lẹ,
Chỏm Hoa Nhạc nhọn, mùa thu chim cắt bay.
Sao soi chuồng ngựa quý, yên vàng bóng,
Đêm cưỡi ngựa trời vượt Ngân Hà.
Sao chổi lé mắt ngơ ngác không dám động,
Cờ mây, quạt biếc thảnh thơi đi.
Tôi vì ông mà bắt đầu hát bài "Đô hộ",
Rượu tàn tra kiếm lòng can đảm tỏ lộ.
Sao Câu Trần vàng uá, gió Huyền Vũ,
Ngàn vạn năm thờ phụng chủ hiền,
Tới sông những con người khí tiết sao cho đủ số.

Bản dịch của Nhượng Tống

Tướng quân trước khoác manh áo nhung
Ngựa sắt giàm đôi tay quất lồng
Mặc giầy, càm sắc, đánh Tây Cực
Hang Trăng nhìn lại xê về đông
Vũ lâm quân mạnh kể có vạn
Dữ như hùm xổng một mình trông
Ba năm giáo sương cửa cắm đặc
Một ngày bể gió buồm qua thông
Bạn bè thuở trước phường bơ biếng
Bọn trẻ đất Kinh đều chết điếng
Chàng Nguỵ nhanh nhẹn đã lừng tiếng
Đỉnh chót Hoa Sơn chim cắt liệng
Ngọc như sao dát, vàng sáng ngời
Ngựa trời đêm cưỡi vượt Sông Trời
Sao chổi, sao đuôi mắt nhúc nhích
Cờ mây quạt thuý ung dung chơi
Vì chàng ta hát giọng Đốc hộ
Rượu dở tuốt gươm gan ruột sổ
Câu Trần xanh lè! Huyền Vũ úa
Muôn năm chầu chực bên mình chúa
Hạng vũ phu thường đâu đáng đọ
(Năm 754)

Nguồn: Thơ Đỗ Phủ, NXB Văn hoá thông tin, 1996
[1] Chỉ quân thị vệ quanh vua.
[2] Theo quan chế, từ tam phẩm trở lên cửa mới được cắm giáo.
[3] Chỉ Thanh Hải, nơi mà trước kia Nguỵ đánh Tây Cực phải vượt qua.
[4] Chỉ các quan chức.
[5] Hoa Sơn, một trong năm dãy cao nhất Trung Quốc.
[6] Tên chòm sao.
[7] Tên chòm sao, thần phương bắc.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Đỗ Phủ » Nguỵ tướng quân ca