03/07/2022 18:57Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Thư bút đặc tứ
書筆特賜

Tác giả: Lê Hiển Tông - 黎顯宗

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Hậu Lê, Mạc, Trịnh-Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 03/10/2018 17:17

 

Phiên âm

Phục lao vu ngoại hứa đa niên,
Hoàn cục như kim lạc cẩm tuyền.
Sĩ hải ba đào khinh nhất trạo,
Thắng ân vũ lộ đính trùng thiên.
Nam châu thảo mộc lưu dư khánh,
Bắc dã y quan xỉ thắng diên.
Cự tiếp trường xuyên do hệ vọng,
Vị ưng quắc thước lão lâm tuyền.

Dịch nghĩa

Gánh vác công việc bên ngoài đã bao nhiêu năm,
Đến nay công việc đã hoàn thành, vui mặc áo gấm về làng.
Trong bể hoạn đầy sóng gió, một mái chèo vẫn nhẹ bơi,
Ơn vua tựa mưa móc đội trên mấy tầng trời.
Cây cỏ châu Nam còn lưu phúc lành của ông,
Đất Bắc cân đai được nhiều buổi tiệc linh đình.
Sông rộng sóng to còn đang trông chờ tay lái vững,
Chớ nên bỏ phí tuổi già quắc thước ở nơi khe suối rừng cây.

Bản dịch của Lương Trọng Nhàn

Bên ngoài gánh việc bao năm nay,
Xong việc về làng áo gấm đây.
Bể hoạn nhẹ bơi đầy sóng gió,
Ơn vua mưa móc tầng trời mây.
Châu Nam cây cỏ phúc lưu tốt,
Đất Bắc cân đai đêm tiệc ngày.
Lớn sóng trông chờ tay lái vững,
Tuổi già đừng phí suối khe cây.
Bài thơ này được thấy khắc trên biển gỗ có kích thước 75x45 cm, chữ chân phương, có ghi niên hiệu Cảnh Hưng thứ 26 (1765). Tấm biển gỗ này là của nhà vua đặc ân ban cho vị quan Nguyễn Sĩ Trung khi ông này về trí sĩ tại quê nhà là thôn Sa Long (nay là thôn Hoàng Long), xã Đặng Xá, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Nguyễn Sĩ Trung tước Triệu Nghĩa hầu, nguyên giữ chức Phụng sai đầu thú xứ Nghệ An. Trước đó, ông làm Quản đội Đội Hãn Chữ, kiêm chức Đốc thu Thị cận Thị nội giám Tổng Thái giám Hữu Hiệu điểm, được thăng Đô Đốc đồng tri ở Phủ Đô đốc, gia trưởng lên chức Đô Hiệu điểm. Như vậy bài thơ chữ Hán này là của vua Lê Hiển Tông (1740-1786) ban cho Nguyễn Sĩ Trung lúc trí sĩ.

Nguồn: Tạp chí Hán Nôm, số 4(29), năm 1996

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Lê Hiển Tông » Thư bút đặc tứ