29/09/2022 09:37Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Trùng dương tiền nhật, thướng bá phụ thục xá
重陽前日,上伯父塾舍

Tác giả: Doãn Uẩn - 尹蘊

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 14/11/2020 11:22

 

Nguyên tác

重陽節後明朝是,
鍾老登臺興轉高。
己信衰年彊酒力,
可容今日減詩豪。
眼前風景幾誰過,
身後經營徒自勞。
秖幸家園芳菊滿,
秋來佳色醉阿陶。

Phiên âm

Trùng dương tiết hậu minh triều thị,
Chung lão đăng đài hứng chuyển cao.
Kỷ tín suy niên cương tửu lực,
Khả dung kim nhật giảm thi hào.
Nhãn tiền phong cảnh cơ thuỳ quá,
Thân hậu kinh dinh đồ tự lao.
Kỳ hạnh gia viên phương cúc mãn,
Thu lai giai sắc tuý a Đào[1].

Dịch nghĩa

Thời tiết sắp đến ngày trùng dương, buổi sáng sớm thật là sáng sủa,
Ông già họ Chung bước lên đài cao lấy làm hứng khởi.
Nghe nói thời xưa người ta bị suy lực thì càng phải tăng thêm nguồn rượu mạnh để che đậy cái yếu kém của mình,
Nay cũng muốn giảm bớt các nguồn thơ để có thể giữ vững được hình dung.
Ai có thể bỏ qua được những quang cảnh đang hấp dẫn trước mắt,
Chỉ biết phía sau ta là một sự kinh dinh đầy thử thách, mà tự ta phải làm chứ không thể ai khác.
May mắn cảnh gia viên ta đang xum xuê đầy những hàng cúc thơm như an ủi ta quanh ngày tháng,
Mỗi mùa thu về, sắc đẹp của ả Đào từng làm ai đó say đắm.

Bản dịch của Trần Bá Chí

Sáng sớm trùng dương gặp tiết lành,
Lên đài Chung lão hướng cao thanh.
Xưa tăng rượu mạnh vui cùng bạn,
Nay giảm thi hào bởi lợi danh.
Phong cảnh mặc ai vui trước mắt,
Kinh doanh dù mệt cũng cho mình.
Vườn thơm đầy các nhà may vận,
Thu đến ả Đào khoe sắc xinh.
Bá phụ tức cụ Doãn Thai, là bác ruột của Doãn Uẩn, đỗ tù tài năm 1813, mở trường dạy học. Sơ tâm Doãn Uẩn và em là tiến sĩ Doãn Khuê đều đã theo học cụ Doãn Thai. Trùng dương là ngày mồng 9 tháng 9 âm lịch, còn gọi là ngày trùng cửu.

Nguồn: Doãn Uẩn thi tuyển, NXB Văn học, 2005
[1] Ví với hoa cúc, hoa cúc là đặc trưng mùa thu.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Doãn Uẩn » Trùng dương tiền nhật, thướng bá phụ thục xá