26/11/2020 04:31Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Thanh thanh mạn
聲聲慢

Tác giả: Lý Thanh Chiếu - 李清照

Thể thơ: Từ phẩm; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Nam Tống, Kim
Đăng bởi Vanachi vào 10/06/2007 10:39

 

Nguyên tác

尋尋覓覓,
冷冷清清,
淒淒慘慘戚戚。
乍暖還寒時候,
最難將息。
三杯兩盞淡酒,
怎敵他、晚來風急!
雁過也,
正傷心,
卻是舊時相識。

滿地黃花堆積,
憔悴損,
如今有誰堪摘?
守著窗兒,
獨自怎生得黑!
梧桐更兼細雨,
到黃昏、點點滴滴。
這次第,
怎一個愁字了得!

Phiên âm

Tầm tầm mịch mịch,
Lãnh lãnh thanh thanh,
Thê thê thảm thảm thích thích.
Sạ noãn hoàn hàn thì hậu,
Tối nan tương tức.
Tam bôi lưỡng trản đạm tửu,
Sạ địch tha vãn lai phong cấp!
Nhạn quá dã,
Chính thương tâm,
Khước thị cựu thì tương thức.

Mãn địa hoàng hoa đôi tích,
Tiều tuỵ tổn,
Như kim hữu thuỳ kham trích[1]?
Thủ trước song nhi,
Độc tự tránh sinh đắc hắc!
Ngô đồng cánh kiêm tế vũ,
Đáo hoàng hôn, điểm điểm trích trích.
Giá thứ đệ,
Chẩm nhất cá sầu tự liễu đắc.

Dịch nghĩa

Tìm tìm kiếm kiếm,
Lạnh lạnh lùng lùng,
Thê thê thảm thảm rầu rầu.
Thời tiết chợt ấm lại chợt lạnh,
Rất khó nghỉ ngơi.
Đôi ba chén rượu nhạt,
Làm sao chống lại được lúc gió mạnh về đêm.
Nhạn bay qua,
Chính là lúc lòng buồn thương,
Là người đã biết nhau thuở xưa.

Đầy đất hoa vàng chất đống,
Rất tiều tuỵ,
Bây giờ đâu còn có ai chịu hái hoa?
Ở mãi bên cửa sổ,
Một mình thế nào mà trời đã tối đen.
Cây ngô đồng lại thêm mưa nhỏ,
Đến hoàng hôn, từng giọt nước rơi.
Tình cảnh này,
Một chữ “sầu” làm sao có thể nói rõ hết được.

Bản dịch của Nguyễn Xuân Tảo

Lần lần, giở giở
Lạnh lạnh lùng lùng
Cảm cảm thương thương nhớ nhớ
Thời tiết ấm lên lại rét
Càng thêm khó ở
Rượu nhạt uống đôi ba chén
Không chống nổi chiều về gió dữ
Nhạn bay qua
Đang đau lòng
Lại đúng bạn quen biết cũ.

Chồng chất hoa vàng khắp chỗ
Buồn bực nỗi
Giờ đây còn ai bẻ nữa
Đen kịt nhường kia
Một mình giữ bên cửa sổ
Cây ngô đồng gặp mưa bay
Buổi hoàng hôn thánh thót giọt nhỏ
Nối tiếp vậy
Ghê gớm sao, sầu kia một chữ.
Đây là bài từ nổi tiếng của Lý Thanh Chiếu sau những ngày chạy xuống Giang Nam, Trương Thuỵ Nghĩa trong Quý nhĩ tập còn nói là làm vào những năm cuối đời, sinh hoạt rất khốn đốn, chẳng bao lâu chồng qua đời. Trước nhiều đau khổ, bà đã lấy những nét sinh hoạt bình thường tả thành lời văn tha thiết. Từ Cửu trong Từ uyển tùng đàm nhận xét là chẳng khác gì “đại châu tiểu châu lạc ngọc bàn”.

Nguồn: Nguyễn Xuân Tảo, Tống từ, NXB Văn học, 1999
[1] Ý nói chồng bà đã mất.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Lý Thanh Chiếu » Thanh thanh mạn