26/05/2022 02:32Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Hoạ Mao Bá Ôn bình thi
和毛伯溫萍詩

Tác giả: Giáp Hải - 甲海

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Hậu Lê, Mạc, Trịnh-Nguyễn
Đăng bởi Vanachi vào 08/03/2009 13:02

 

Nguyên tác

錦鱗密密不容鍼,
帶葉連根豈計深。
常與白雲爭水面,
肯教紅日墜波心?
千重浪打誠難破,
萬陣風吹永不沉。
多少魚龍藏這裏,
太公無計下鉤尋。

Phiên âm

Cẩm lân mật mật bất dung châm,
Đái diệp liên căn khởi kế thâm.
Thường dữ bạch vân tranh thuỷ diện,
Khảng giao hồng nhật truỵ ba tâm.
Thiên trùng lãng đả thành nan phá,
Vạn trận phong xuy vĩnh bất trầm.
Đa thiểu ngư long tàng giá lý,
Thái Công vô kế hạ câu tầm.

Dịch nghĩa

Dầy như vẩy gấm, mũi kim đừng hòng xỏ
Mang áo giáp liền với rễ, chẳng cần phải xâu
Đường đường tranh mặt nước với mây trắng
Đâu để mặt trời rọi xuống sóng nước sâu
Dù cho ngàn trùng sóng vỗ, khó mà phá nổi
Dù muôn trận bão dông cũng không chìm
Không ít cá, rồng núp ở dưới ấy
Lưỡi câu của Lã Vọng biết đâu mà tìm

Bản dịch của Hoà thượng Trí Thủ

Chen nhau vảy gấm khó luồn kim
Cành rễ liền nhau chẳng kể thân
Tranh với bóng mây trên mặt nước
Hé dung ánh nhật lọt dòng tâm
Nghìn trùng sóng đánh thường không vỡ
Muôn trận phong ba cũng chẳng chìm
Nào cá nào rồng trong ấy ẩn
Cần câu Lữ Vọng khó mà tìm.
Sau khi Mạc Đăng Dung tiếm ngôi nhà Lê ở nước ta, nhà Minh sai Mao Bá Ôn đem quân sang hỏi tội. Mao Bá Ôn dừng quân nơi cửa ải, đưa ra một bài thơ (xem trong mục tác giả Mao Bá Ôn) gửi quan quân nhà Mạc với ý ví người An Nam như những thân bèo không đoàn kết. Đây là bài thơ trạng nguyên Giáp Hải hoạ trả lời thư.

Tuy nhiên, theo Thạch Can trong “Ai là tác giả bài hoạ thơ Vịnh bèo” (báo Tổ quốc, 10-1993) căn cứ vào tư liệu ghi trong cuốn gia phả hiện còn được bảo tồn tại dòng họ Ngô Đông Đồ này thì bài thơ hoạ này là của trạng nguyên Ngô Miễn Thiệu. (Tạp chí Hán Nôm, số 1(6), 1989).

Nguồn:
1. Trần Trung Viên, Văn đàn bảo giám (quyển 1), Nam Ký thư quán xuất bản, 1929
2. Tạp chí Hán Nôm, số 1(6), 1989

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Giáp Hải » Hoạ Mao Bá Ôn bình thi