03/12/2021 15:18Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Bích Trì linh tự
碧池靈寺

Tác giả: Bùi Hướng Thành - 裴向誠

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Nguyễn
Đăng bởi tôn tiền tử vào 28/01/2020 12:59

 

Nguyên tác

干戈旁午欲何之,
大事無成不處歸。
蹤蹟禪關難望蔽,
平安俗眼未先推。
可憐國變天心使,
拋棄家亡地隱持。
香火千秋蘇女奉,
碧池靈寺義忠碑。

Phiên âm

Can qua bàng ngọ dục hà chi,
Đại sự vô thành bất xứ quy.
Tung tích thiền quan nan vọng tế,
Bình an tục nhãn vị tiên suy.
Khả liên quốc biến thiên tâm sử,
Phao khí gia vong địa ẩn trì.
Hương hoả thiên thu Tô nữ phụng,
Bích Trì linh tự nghĩa trung bi.

Dịch nghĩa

Đánh nhau rối bời biết đi đâu được,
Mưu việc lớn không xong, hỏi về nơi đâu?
Ẩn thân cửa thiền thật khó che giấu,
Muốn bình yên ngại con mắt người đời.
Đáng thương cơn quốc biến do trời xui khiến,
Mà sao chẳng buông tha kẻ vong gia mong có đất náu mình.
Hương khói ngàn thu cô gái họ Tô gìn giữ,
Việc trung nghĩa chùa Bích Trì quả là thiên sử bi thương.

Bản dịch của Dương Văn Vượng

Chiến tranh rối bời biết đi đâu,
Việc lớn giờ đây hết phép màu.
Muốn náu cửa thiền song chẳng chắc,
Tránh con mắt tục liệu được đâu?
Đáng thương quốc biến trời xui khiến,
Cho kẻ thất cơ phải khốn cùng.
Hương hoả ngàn thu Tô nữ giữ,
Bích Trì trung nghĩa chuyện thương đau.
Chùa Bích Trì nay có tên là chùa Khánh Linh, thuộc thôn Khê Lôi, xã Liêm Tiết, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam. Bắc cung hoàng hậu Ngọc Hân khi nhà Tây Sơn bị diệt phải đưa con về đây lánh nạn để tránh nhà Nguyễn đàn áp, nên chùa gọi tên là Bắc Trì cung, nhưng sau đổi lại là Khánh Linh tự.

Câu đối ở chùa của Vũ Duy Tuân, người xã Lạc Tràng, huyện Kim Bảng, nay thuộc huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam, đỗ cử nhân khoa Đinh Mão (1867): “Phụng chúa Tô công lưu ái nữ; Kính thần Trì xã trí lương điền” (Thờ chúa dốc lòng thành, ái nữ Tô công càng tỏ rõ; Kính thần Bích Trì xã, đặt thêm ruộng đất nhớ người xưa).

Câu đối ở chùa của Bùi Thức, người xã Châu Cầu, huyện Thanh Liêm, đỗ tam giáp đồng tiến sĩ xuất thân niên hiệu Thành Thái thứ 10 (1898): “Vị phu nhật dạ hiến lương du bất hoàng gia sự; Niệm quốc hưng suy duyên đế chủ cố hận nhân tình” (Vì chồng ra sức hiến mưu hay, gia sự ngờ đâu nông nỗi thế; Với nước thịnh suy nhờ chúa giỏi, nhân tình nào tưởng biến thiên ghê).

Nguồn: Hồ Đức Thọ, Dương Văn Vượng, Thi tuyển danh sĩ Hà Nam, Sở Văn hoá thông tin tỉnh Hà Nam, 1999

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Bùi Hướng Thành » Bích Trì linh tự