31/07/2021 12:25Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Tự Đức Mậu Dần hữu quân thứ chi mệnh, lưu giản kinh trung liên hữu thi nhất thủ

Tác giả: Nguyễn Ngọc Tương

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Cận đại
Đăng bởi tôn tiền tử vào 16/09/2014 02:26

 

Phiên âm

Mệnh hạ văn kê kiếm tiện ma,
Bất tu bôi tửu xướng ly ca[1].
Quân thần bằng hữu cương thường trọng,
Lang miếu biên thuỳ phận sự đa.
Đạn phục vị năng tiêu xã thử,
Tẩy binh cô thí vãn Thiên Hà[2].
Phỉ cung đồng thị vương thần nghĩa,
Hữu nhật triều thiên cảm oán ta.

Dịch nghĩa

Lệnh ban từ lúc gà gáy kiếm mài ngay,
Hát khúc ly ca chẳng cần đến chén rượu.
Coi trọng mối cương thường vua tôi, bè bạn,
Phận sự còn nhiều ở nơi biên thuỳ, lang miếu.
Rình rập bắn chưa trừ được lũ chuột ở nền xã tắc,
Hãy thử kéo thiên hà để rửa binh khí.
Thân này cùng với nghĩa vua tôi,
Có ngày trở lại chầu cung khuyết, có dám oán thán đâu!

Bản dịch của Phương Châu Đoàn Ngọc Phan

Lệnh ban gà gáy tuốt gươm mài,
Hát khúc ly ca, chẳng rượu mời.
Bè bạn vua tôi coi nặng mối
Cõi bờ, lang miếu gánh chung vai
Dẹp loài chuột xã, chưa trừ sạch
Rửa giáo sông trời, đợi thử coi
Cùng dạ bề tôi lo trọng nghĩa
Sân rồng có dịp... oán kêu ai!
Mậu Dần tức năm 1876.

Nguồn: Văn học yêu nước & cách mạng Hà Nam Ninh (tập 1), GS. Nguyễn Văn Huyên chủ biên, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 1981
Nguồn: Nguyễn Tiến Đoàn, “Hình ảnh Án Bắc và thơ ông qua một di cảo,” Thông báo Hán Nôm học, 1997
[1] Xuất xứ từ câu: "Ly cân tại lộ, Bộc phu chỉnh giá" (Ngựa ly câu ở trên đường, Người đầy tớ sửa soạn xe). Tác giả dùng thoát ý với nghĩa hát khúc ly ca rất hay.
[2] Lấy ý từ bài thơ "Tẩy binh mã" Đỗ Phủ: "An đắc tráng sĩ vãn thiên hà, Tịnh tẩy giáp binh trường bất dụng" (Ước gì có tráng sĩ kéo nước sông Ngân xuống, Rửa sạch khí giới mãi mãi không dùng đến nữa).

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Ngọc Tương » Tự Đức Mậu Dần hữu quân thứ chi mệnh, lưu giản kinh trung liên hữu thi nhất thủ