26/10/2021 18:00Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Trường Sa quá Giả Nghị trạch
長沙過賈誼宅

Tác giả: Lưu Trường Khanh - 劉長卿

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Thịnh Đường
Đăng bởi hongha83 vào 24/12/2008 03:16

 

Nguyên tác

三年謫宦此棲遲,
萬古惟留楚客悲。
秋草獨尋人去後,
寒林空見日斜時。
漢文有道恩猶薄,
湘水無情弔豈知。
寂寂江山搖落處,
憐君何事到天涯。

Phiên âm

Tam niên trích hoạn thử thê trì,
Vạn cổ duy lưu Sở khách[1] bi.
Thu thảo độc tầm nhân khứ hậu,
Hàn lâm không kiến nhật tà thì.
Hán Văn[2] hữu đạo ân do bạc,
Tương thuỷ vô tình điếu khởi tri.
Tịch tịch giang sơn dao lạc xứ,
Liên quân hà sự đáo thiên nhai.

Dịch nghĩa

Ba năm đằng đẵng bị biếm ra làm quan ở đây
Vạn cổ chỉ còn nỗi bi thương của người làm khách nước Sở
Một mình tìm nơi ở của người đã khuất, trong đám cỏ mùa thu
Chỉ thấy đến lúc mặt trời lặn trên dải rừng lạnh lẽo
Hán Văn Đế là ông vua hữu đạo mà ơn trạch còn bạc bẽo
Huống hồ sông Tương biết gì đến lời phúng điếu
Núi sông tịch mịch, đây là chốn linh đinh
Thương xót cho ông vì sao phải đến chốn ven trời này

Bản dịch của Bùi Khánh Đản

Ba năm trích hoạn ở nơi đây
Sở khách, muôn đời luống xót thay
Tìm dấu người xưa trong lớp cỏ
Thấy trời bóng xế giữa rừng cây
Hán Văn hữu đạo ơn còn bạc
Tương thuỷ vô tình viếng chẳng hay
Phong cảnh buồn rầu, sông núi vắng
Thương ai sao đến chốn chân mây
Tiêu đề có bản chép là "Quá Giả Nghị cố cư" 過賈誼故居.

Giả Nghị người đời Hán Văn Đế, tuổi trẻ tài cao, làm chức đại phu, rồi bị gièm pha, biếm ra làm thái phó cho Trường Sa vương. Nhà cũ của Giả Nghị ở phường Trắc Cẩn trong thành Trường Sa (tỉnh Hồ Nam).

Nguồn: Đỗ Bằng Đoàn, Bùi Khánh Đản, Đường thi trích dịch, Trung tâm nghiên cứu Quốc học, NXB Văn học, 2006
[1] Chỉ Khuất Nguyên, người cô thần nước Sở thời Chiến Quốc, bị gièm pha, tự trầm tại sông Mịch La, một nhánh của sông Tương ở tỉnh Hồ Nam. Giả Ngị có làm bài phú điếu Khuất Nguyên ở sông này. Ở đây cũng có thể chỉ Giả Nghị.
[2] Tức Hán Văn Đế.

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Lưu Trường Khanh » Trường Sa quá Giả Nghị trạch