16/04/2021 04:07Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Xuân nguyên hữu cảm kỳ 1
春元有感其一

Tác giả: Nguyễn Khuyến - 阮勸

Thể thơ: Thất ngôn bát cú; Nước: Việt Nam; Thời kỳ: Cận đại
Đăng bởi hongha83 vào 27/03/2020 18:46

 

Nguyên tác

新歲方來舊歲週,
群芳皆菀我何枯。
自憐晚節筋骸倦,
不覺人間日月遒。
無歷那知書甲子,
有仇未敢讀春秋。
此心已矣無他慮,
携杖聊爲汗漫遊。

Phiên âm

Tân tuế phương lai cựu tuế chu,
Quần phương giai uyển ngã hà khô.
Tự liên vãn tiết cân hài quyện,
Bất giác nhân gian nhật nguyệt tù.
Vô lịch na tri thư Giáp Tý[1],
Hữu cừu vị cảm độc Xuân Thu[2].
Thử tâm dĩ hỹ vô tha lự,
Huề trượng liêu vi hãn mạn du.

Dịch nghĩa

Năm mới đang đến, năm cũ đã hết
Cảnh vật đều tươi, sao chỉ mình ta khô
Tự thương mình tuổi già gân cốt mỏi
Không ngờ trong đời người, ngày tháng gấp rút như thế
Không có lịch, biết đâu mà ghi được giáp tý
Kẻ thù còn đó, chưa dám đọc kinh Xuân Thu
Tấm lòng này thế là thôi: còn nghĩ gì đến việc khác nữa
Âu là chống gậy đi chơi lang thang vậy

Bản dịch của Đỗ Ngọc Toại

Năm mới đến, năm cũ qua
Mọi người vui vẻ, riêng ta sao buồn?
Thương mình gân cốt hao mòn
Nào hay ngày tháng cứ vùn vụt đi
Lịch đâu Giáp Tý mà ghi
Kẻ thù còn đó, đọc gì Xuân Thu
Lòng đà dứt mọi mối lo
Âu là chống gậy ngao du cho rồi
Rút từ Quế Sơn tam nguyên thi tập (A.3160).

Nguồn:
1. Đỗ Ngọc Toại, Thơ văn dịch, NXB Văn học, 2004
2. Trần Văn Nhĩ, Tuyển tập thơ chữ Hán Nguyễn Khuyến, NXB Văn nghệ, 2005
[1] Hai chữ đứng đầu can và chỉ để ghi năm, tháng ngày theo âm lịch. Đào Tiềm người đời Tấn, không dùng niên hiệu nhà Tống, chỉ dùng Giáp Tý để ghi năm tháng (tác giả tự liên hệ mình, nước mất, vua không ban lịch nữa nên không biết đâu mà Giáp Tý được).
[2] Tên kinh do Khổng Tử soạn. Kinh này nêu cái đại nghĩa tôn nhà Chu, biếm những kẻ thù nghịch với nhà Chu. Tác giả sống trong thời Pháp thuộc, đã không làm được như Khổng Tử tự cho là đáng thẹn (không dám đọc kinh Xuân Thu).

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Nguyễn Khuyến » Xuân nguyên hữu cảm kỳ 1