25/09/2021 19:49Thi Viện - Kho tàng thi ca Việt Nam và thế giới

Quỹ tuế
饋歲

Tác giả: Tô Thức - 蘇軾

Thể thơ: Ngũ ngôn cổ phong; Nước: Trung Quốc; Thời kỳ: Bắc Tống, Liêu
Đăng bởi hongha83 vào 31/05/2009 06:40

 

Nguyên tác

農功各已收,
歲事得相佐。
為歡恐無具,
假物不論貨。
山川隨出產,
貧富稱小大。
寘盤巨鯉橫,
發籠雙兔臥。
富人事華靡,
綵繡光翻座。
貧者愧不能,
微摯出舂磨。
官居故人少,
里巷佳節過。
亦欲舉鄉風,
獨倡無人和。

Phiên âm

Nông công các dĩ thu,
Tuế sự đắc tương tá.
Vi hoan khủng vô cụ,
Giả vật bất luận hoá.
Sơn xuyên tuỳ xuất sản,
Bần phú xưng tiểu đại.
Trí bàn cự lý hoành,
Phát lung song thố ngoạ.
Phú nhân sự hoa mị,
Thái tú quang phiên toạ.
Bần giả quý bất năng,
Vi chí xuất thung ma.
Quan cư cố nhân thiểu,
Lý hạng giai tiết qua (quá).
Diệc dục cử hương phong,
Độc xướng vô nhân hoà (hoạ).

Bản dịch của Trương Chính

Việc đồng áng rảnh rang
Giúp nhau sắm sửa Tết
Sợ không kịp đón xuân
Cho mượn đồ đâu tiếc
Tặng sản vật địa phương
Ít nhiều tuỳ cảnh ngộ
Cá mè nằm ngang mâm
Lồng tre đặt đôi thỏ
Nhà giàu có xa xỉ
Đồ thêu sáng rực nhà
Kẻ nghèo đâu có thế
Tặng quà mình làm ra
Ăn Tết nơi xóm làng
Nhưng đây toàn kẻ lạ
Theo phong tục quê nhà
Xướng lên nào ai hoạ
Cuối năm 1060 khi làm quan ở Kỳ Dương, Tô Thức làm ba bài thơ Quỹ tuế, Biệt tuếThủ tuế gửi về nhà. Phong tục ở đất Tây Thục quê ông, cuối năm người ta tặng đồ ăn cho nhau gọi là “quĩ tuế”, mang rượu và thức ăn tặng nhau thì gọi là “biệt tuế”, kể từ đêm trừ tịch cho đến rạng ngày nguyên đán mà không ngủ gọi là “thủ tuế”, thức đêm để canh chừng một năm cũ rắp qua và một năm mới sắp đến.
Nguồn: Văn học Trung Quốc (Tài liệu tham khảo - Tập 3), NXB Giáo Dục, 1963

In từ trang: https://www.thivien.net/ » Tô Thức » Quỹ tuế