Tháng mười
                như mọi năm
                              nổi gió tơi bời
gió vẫn thổi
           như dưới thời tư bản
Tàu điện, ô tô
                 qua cầu Trôitxki
Vẫn
      nhũng đường ray
                   ngoằn ngoèo thân rắn

Dưới cầu
          sông Nêva chảy xiết
Trên sông
          lính Krônstat ngược dòng...
Súng nổ, đối đáp nhau giòn giã
Cung Mùa đông
                 sắp sửa ngả nghiêng

Văng cả lốp
                xe phóng cuồng lên
im thin thút
              như kèn đóng hộp
nguyên thủ tướng chuồn
                                     đi Gatchina
“Giặc nô lệ!
             phải dồn hang chuột!”

Lác đác trên trời
                       sao ghé mắt
lính Kecxơgôn đương tiến sát
từ trại men theo
                       phố Miliôn
vây
        Cung Mùa đông
                             vòng khép chặt

Và ở Xmônnưi
                       Ilich
                                 cải trang
bước chân lia lịa
                       mải nghĩ
                              việc quân
và trước bản đồ
                      Pôtvôixki cùng Antônôp
cắm
    cờ con
                    những địa điểm tấn công

Tốt nhất
        chính quyền
                         bay trao tự nguyện
kiến bò đi đâu
                kiến trong miệng chén!
Từ mọi cửa ô
                   điệp điệp trùng trùng
xích vệ kéo về
                 vây Cung Mùa đông

Dân khố rách
                 lính thuỷ
                           công nhân
lũ lượt kéo đi
                lưỡi lê lấp lánh
như
      những cánh tay
                      đưa sát sát gần
bóp lấy cổ
            nõn nà
                     cung điện

Nổi lên hai cái bóng
                        Đồ sộ, giập giờn
Cùng xích lại gần
                       Mặt đối mặt
Và cung đình
                    giang cánh tay rào sắt
ôm lấy đám người
                          siết chặt
                                  ngang thân

Hai bóng khổng lồ
                        như ngả như nghiêng
luồng đạn bay vèo
                         gió tạt xiên
và súng liên thanh
                          nghe răng rắc
tiếng ghê người
                      xương tan sọ nát
Lính Paplôp đứng hoài phát cáu
“Chính trị càn...
                   phá thối...
                                  giở trò...
Bôtkariôva và những con ngu
chọi với chúng ta
                         sao được?!
Ra lệnh tấn công
                        cho được việc”
Bóng đen chờn vờn
                         cẳng quấn nhau xoắn xít
mà chẳng ai
                 gỡ được, dằng ra
Không chịu nổi
                   phút kéo dài im lặng
kẻ yếu vía đành lùi
vừa khiếp sợ
                  vừa thần kinh căng thẳng
chúng đánh bài rút lui
Tiểu đoàn thị mẹt
                             bốc
                                 trước nhất
sợ vỡ mật vỡ gan
Mười một giờ
dân Mikhailôp, Kônxtantinôp
rút khỏi pháo đài...
- Còn Kêrenxki -
                   trốn biệt tăm hơi
tóm cổ lão
              lúc này đâu dễ!
Lính Cô-dắc vẩn vơ suy nghĩ
Và quân bảo vệ Cung Mùa đông
cứ thưa dần
               như lược
                        gẫy răng
Phút im lặng
kéo dài
im lặng này tràn đầy jy vọng
im lặng này tuyệt vọng cùng đường
Trong Cung Mùa đông
                            trên những ghế nệm mềm
nan đồng uốn hoa hoè rối rắm
các bộ trưởng
                     đeo thẻ đồng lủng lẳng
vẻ tinh tươm
                    nhẵn nhụi mày râu
Có ai nhìn
              ai nghe chúng đâu
chúng ngồi trên
                rừng lưỡi lê dựng đứng
Chỉ cần khẽ
                đưa tay
                          lay chúng
như lê chín rục
                         khắc
                                 rụng ngay
Thưa thớt tiếng nói cười
Thì thào
         ra dấu hiệu
- Kêrenxki đâu?
- Lão
          chạy theo Cô-dắc
Lại im thin thít
Mãi tận chiều
                 mới gạn hỏi nhau:
- Prôkôpôvich đâu?
- Không có Prôkôpôvich
Phía sau chiếc cầu gang
                                  Nikôlaiep
thép pháo tháp
                     con tàu Rạng đông
trừng
           mắt nhìn
                          như mắt tử thần
Kìa
         trông mặt Kônôvalôp
hắn nghếch đầu
                   rướn cổ lắng nghe
Như dòng suối chảy
                         tiếng động
                                             tỉ tê
giờ
        đổ ào, sóng cồn tung toé
Với tận đây!
                Người ai dài thế?
Gậy ai đập
               tấm kính nào cũng rung...
Đây
          là khẩu ba tấc thần công
đương choảng mạnh
                        từ pháo luỹ Pêtơrôpaplôp
Và phía trên
                   tàu Rạng đông nã thần công sáu tấc
Uỳnh oàng nổ
                   vỡ mất đô thành
Nhưng
            pháo súng
                         vừa mới gầm
                                        dữ dội vang rền
đèn đã kéo
                trên thành Pêtơrôpaplôp
khởi nghĩa rồi
                 đây là hiệu mật
Đả đảo!
             Xung phong!
                                Tiến lên!
                                           Xung phong!
Ùa vào
                Giẫm lên thảm!
                                     Chạy dưới mái thiếp vàng chói lọi!
Mỗi bực thang
                    mỗi cầu thang
                                          giành lại
phải bước qua xác lũ iunke
Ngập những gian buồng
                                  như nước chảy
                                                          tràn trề
mỗi chỗ mất đi lại tuôn ùa xối xả
bên mỗi giường đi-văng
                               mỗi tấm rèm che cửa
hỗn chiến
              nảy lửa
                          gắt hơn nắng trưa hè
Đây
           buồng khánh tiết
                                     vẫn ầm ĩ tung hô
vạn tuế những đế vương
                                                mang
                                                              kho tàng vương miện
đây những buồng phủ nhung
                                         những hành lang dội tiếng
Lúc này
            nghe huỳnh huỵch rầm rầm
giày ủng và báng súng
                            choảng nhau chí chết
Một ông mãnh
                                vẻ
                                             ngượng ngùng, sợ sệt
cúi nhìn y
                    một bác công nhân
còn dịu dàng hơn cha nói với con:
“Này
         cậu cả
                      đừng giở trò táy máy
hãy bỏ ra
                chiếc đồng hồ đánh thoáy
đồng hồ
                giờ đây
                          là của chúng ta!”
Huỳnh huỵch, rầm rầm, tiếng lớn dần lớn mãi
bắt thộp
                mười ba
                                    vị
                                             kinh hoàng
                                                                      sợ hãi
Vội rụt cổ
                    trốn sau cà-vạt
                                           bấu víu vào đâu?
Búa rìu
           treo
                    lủng lẳng trên đầu
Còn hai trăm...
                  ba mươi...
                                hai mươi bước...
“Đánh đấm gì!”
                  gã iunke
                                 hấp tấp chạy vào
- Thôi!
           Đầu hàng!
                          mười ba tiếng thét gào
Lố nhố ngoài cửa
                       áo lính
                               áo lông cừu
                                            tơi lính thuỷ...
Phá yên tĩnh
              một tiếng trầm
                              bỗng vang lên khoái chí
mang dư âm
                tiếng sóng gào gió thét biển khơi
“Những ai lâm thời
Bò ra!
         Hết thời rồi”
Giữa đám đông
                       một người
                                 tay chạm kính kẹp mũi
tuyên bố
              giản đơn thôi
                             chẳng có gì rắc rối:
“Tôi
        Antônôp
                      chủ tịch Quân uỷ cách mạng
tuyên bố lật đổ
                     Chính phủ lâm thời”
Quần chúng lúc này
                                 ở Xmônnưi
                                             xênh xang ưỡn ngực
tiếng hát
               trùm lên
                            chùm pháo hoa tin tức
Lần đầu tiên
               thay câu:
                              đây sẽ là...
quần chúng hát:
                              đây là
                                         trận cuối...
Đến bình minh
                       còn
                                  không đầy một sải
phía trời đông
                   những tia sáng
                                    giơ tay van lạy
Đồng chí Pôtvôixki
                          mệt mỏi
                                   ngồi vào xe:
“Thế là xong...
                   Về Xmônnưi”
Súng liên thanh lặng tiếng
Đã phục vụ ra trò
Bầy ong đạn
                  vù vù
                        im bặt
Như những vì sao
                      cạnh lưỡi lê
                                 sáng quắc
Sao gác trên trời
                    càng tái nhạt
                                      mờ dần
Tháng mười
                 nổi gió
                           như mọi năm
Đường qua cầu
                      ngoằn ngoèo thân rắn
Tàu điện
              vẫn như xưa
                                 rong ruổi
đã chuyển qua
                         chủ nghĩa xã hội


Nguồn: Tốt lắm! (thơ), V. Maiakôpxki, NXB Văn học, 1967
Khi bạn so găng với cuộc đời, cuộc đời luôn luôn thắng (Andrew Matthews)