一片

一片瓊英價動天,
連城十二昔虛傳。
良工巧費真為累,
楮葉成來不值錢。

 

Nhất phiến

Nhất phiến quỳnh anh giá động thiên,
Liên thành thập nhị tích hư truyền.
Lương công xảo phí chân vi luỵ,
Chử diệp thành lai bất trị tiền.

 

Dịch nghĩa

Một khối ngọc quỳnh giá động trời,
Chuyện xưa đem mười hai thành đổi lấy viên ngọc chỉ là hư truyền.
Người thợ lành nghề khéo léo mài giũa, thật nhọc công phí sức,
Mài xong lá ngọc chẳng đáng bao nhiêu tiền.


Về chủ ý bài thơ này, xưa nay có nhiều thuyết. Phùng Hạo đời Thanh trong Ngọc Khê Sinh thi tập tiên chú nói: “Đây là lời tự than thở lúc nhà thơ chưa đỗ đạt”. Nói như vậy cũng có lý của nó, bởi vì tác giả sớm nổi danh về văn chương, “xuất hiện giữa chư công”, vì thế khi thi tiến sĩ mấy lần gặp phải sự ganh ghét của bọn quyền quý nên bị đánh rớt. Điều mà Phùng Hạo nói “lời tự thở than” chính là điều ấy.

Thực ra, bài thơ này tả không được hàm súc mà là một bài thơ “luận về thơ văn” của tác giả tự bàn về thơ văn của mình. Vương Đạt Tân trong Lý Thương Ẩn thi tạp khảo nói tác giả “tuy chuộng đối ngẫu, dùng điển cố, nhưng ông luôn chủ trương lấy tự nhiên làm cơ sở, ông từng nói một khối ngọc hoàn mỹ hơn là ngọc bích đáng giá liên thành, nếu cứ uổng phí tâm ức mà mài giũa tạo thành những chiếc lá dó chi li vụn vặt chỉ phá hoạt sự hoàn mỹ của khối ngọc thôi”. Diệp Thông Kỳ tiên sinh cũng có kiến giải như thế trong Lý Thương Ẩn thi tập sơ chú. Ông còn viện dẫn cả bài tựa Phàn Nam giáp tậpPhàn Nam ất tập, nói rằng nỗi khổ tâm của Lý Thương Ẩn là các loại “văn tứ lục” do ông thảo tấu “chưa đủ để khoe khoang”, “chết cũng không đủ để nổi danh”. Bài thơ này biểu hiện quan niệm về văn học của tác giả, ông chủ trương giãi bày tính linh, chuộng vẻ đẹp tự nhiên.

 

 

 

Xếp theo:

Trang trong tổng số 1 trang (5 bài trả lời)
[1]

Ảnh đại diện

Bản dịch của Lê Quang Trường

Rực rỡ ngọc quỳnh giá động thiên,
Đem thành đổi ngọc chuyện hư truyền.
Thợ lành mài giũa nhọc công sức,
Lá dó mài xong chẳng đáng tiền.


Nguồn: Lý Thương Ẩn - lan trong rừng vắng, Lê Quang Trường biên khảo, NXB Văn Nghệ, 2009
Môn toả hoàng hôn,
Nguyệt tẩm mai hoa lãnh.
Chưa có đánh giá nào
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Lam Điền

Khối ngọc quỳnh anh giá động trời,
Mười hai thành đổi, chuyện đùa thôi.
Thương người đem ngọc mài nên lá,
Nhọc sức lao công giá lại hời.


Nguồn: Lý Thương Ẩn - lan trong rừng vắng, Lê Quang Trường biên khảo, NXB Văn Nghệ, 2009
Môn toả hoàng hôn,
Nguyệt tẩm mai hoa lãnh.
Chưa có đánh giá nào
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Trương Việt Linh

Một khối quỳnh anh giá động trời
Đem thành đổi ngọc chuyện truyền chơi
Thợ lành phí sức ra công giũa
Lá dó mài xong sự hỏng rồi

Chưa có đánh giá nào
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Tạ Trung Hậu

Động trời giá ngọc quỳnh anh
Tích xưa đổi quá mười thành thật sao?
Thợ hay mài giũa công lao
Thành ra lá dó đáng bao nhiêu tiền

Chưa có đánh giá nào
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Nguyễn Minh

Giá động trời ngọc quỳnh một miếng
Mười hai thành đổi tiếng đồn thôi
Thợ lành mài rũa xong rồi
Hình như lá dó, công toi chẳng tiền.

Chưa có đánh giá nào
Chia sẻ trên FacebookTrả lời