Bình luận nhanh 8

Minh Chu19/01/2022 09:26
Cùng quan Lang trung họ Sử uống rượu nghe sáo trên lầu Hoàng Hạc Một phen làm kẻ biếm Trường Sa, Tây ngắm Trường An chả thấy nhà. Hoàng Hạc trong lầu đưa sáo ngọc, Thành Giang giữa hạ“rụng mai hoa”. C4-Tháng…
Hung Trandang28/05/2021 06:56
CÙNG SỬ LANG TRUNG UỐNG RƯỢU NGHE SÁO TRÊN LẦU HOÀNG HẠC LÝ BẠCH Làm khách đi đày đến Trường sa Nhìn về Trường An không thấy nhà Lầu Hoàng hạc thổi sáo ngọc Giang thành người nghe khúc " Lạc mai hoa ". 2018
Nguyễn Công Lý27/02/2021 15:38
Cùng Sử Lang Trung uống rượu nghe sáo thổi trên lầu Hoàng Hạc Một lần làm khách đến Trường Sa, Dõi đến Trường An chẳng thấy nhà. Hoàng hạc trong lầu vang sáo ngọc, Giang thành năm tháng “điệu Mai hoa”. …
Tu Nguyen20/07/2020 05:11
Một lần làm khách biếm Trường Sa Tây vọng Trường An chẳng thấy nhà Hoàng Hạc lầu nghe thổi sáo ngọc Thành sông tháng hạ khúc Mai hoa.
Tu Nguyen20/07/2020 05:10
Khách lưu đày Trường Sa đi tới Ngoảnh Trường An mà đoái quê nhà Thành sông lầu Hạc ghé qua Ngọc tiêu thổi “Lạc mai hoa” tuyệt vời
Chi Nguyen17/07/2020 09:13
Một thân đi đầy tới Trường Sa. Tây vọng Trường An chẳng thấy nhà. Vẳng nghe tiếng sáo lầu Hoàng Hạc. Giang Thành nghe khúc "Lạc mai hoa"
Nguyễn Công Tuấn07/11/2018 10:02
DỰ SỬ LANG TRUNG... Làm thân phải đầy tới Trường sa, Ngoái lại Trường An chảng thấy nhà. Chỉ nghe sáo ngọc " Lầu Hoàng Hạc" Lại thổi bài buồn "Lạc Mai Hoa" Người dịch : Công Tuấn
Nguyễn Công Tuấn13/05/2018 14:54
DỊCH THƠ :Công Tuấn 13/05/2018 Làm quan phải đầy tới Trường Sa, Ngoái lại Trường An chẳng thấy nhà. Chỉ nghe sáo ngọc lầu Hoàng Hạc, Lại thổi bàn buồn "Lạc Mai Hoa".

Dữ Sử lang trung khâm thính Hoàng Hạc lâu thượng xuy địch 與史郎中欽聽黃鶴樓上吹笛 • Cùng quan Lang trung họ Sử uống rượu nghe sáo trên lầu Hoàng Hạc • Đề Bắc Tạ bi • 題北謝碑 • Hoàng Hạc lâu văn địch • 黃鶴樓聞笛

Thơ » Trung Quốc » Thịnh Đường » Lý Bạch

☆☆☆☆☆ 54.20
Ngôn ngữ: Chữ Hán
Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt
Thời kỳ: Thịnh Đường
24 bài trả lời: 19 bản dịch, 4 thảo luận, 1 bình luận
6 người thích
Từ khoá: Hoàng Hạc lâu (30) tiếng sáo (21)

Tuyển tập chung

Một số bài cùng từ khoá

Một số bài cùng tác giả

Đăng bởi Vanachi vào 19/02/2006 08:30, đã sửa 3 lần, lần cuối bởi Vanachi vào 12/08/2008 21:43

與史郎中欽聽黃鶴樓上吹笛

一為遷客去長沙，
西望長安不見家。
黃鶴樓中吹玉笛，
江城五月落梅花。

 

Dữ Sử lang trung khâm thính Hoàng Hạc lâu thượng xuy địch

Nhất vi thiên khách[1] khứ Trường Sa[2],
Tây vọng Trường An[3] bất kiến gia.
Hoàng Hạc lâu[4] trung xuy ngọc địch,
Giang Thành ngũ nguyệt “Lạc mai hoa[5]”.

 

Dịch nghĩa

Một lần làm khách đi đày đến Trường Sa,
Nhìn về phía tây thành Trường An chẳng thấy nhà.
Trong lầu Hoàng Hạc nghe tiếng sáo ngọc,
Thành Giang Hạ tháng năm nghe khúc “Lạc mai hoa”.


(Năm 759)

Đề bài này có nơi chép là Đề Bắc Tạ bi 題北謝碑 hay Hoàng Hạc lâu văn địch 黃鶴樓聞笛. Bắc Tạ bi là tấm bia dựng trong Hoàng Hạc lâu.

Chú thích:
[1]
Kẻ bị đi đày, chỉ Giả Nghị 賈誼 đời Tây Hán, bị gièm pha biếm đi Trường Sa. Khoảng năm 756, Lý Bạch làm việc dưới chướng Vĩnh vương Lý Lân. Lân làm phản, bị giết chết, Lý Bạch cũng bị kết án tử hình, nhưng được nhiều người xin tha, nên chỉ bị đày đi Dạ Lang, nay là huyện Đồng Tử, tỉnh Quý Châu.
» Có 2 bài cùng chú thích: 
[2]
Trường Sa ( 28.190,113.019): Trường Sa 長沙 là tên quận đặt ra từ đời Tấn, thời Hán trở thành một nước, địa vực bao gồm phần đất toàn tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc ngày nay. Giả Nghị 賈誼 (200 TCN - 169 TCN) đời Hán bị biếm ra làm Trường Sa vương thái phó ở đây. Đến thời nhà Hậu Hán và nhà Tấn, đất này lại trở thành quận với các tên gọi là Tương Châu 湘州, Đàm Châu 潭州, và là kinh đô của nước Sở (907-951) trong thời kỳ Ngũ đại Thập quốc, ngày nay là thủ phủ của tỉnh Hồ Nam và là một trung tâm thương mại, sản xuất và vận chuyển quan trọng. Thành phố này nằm ở phía hạ du sông Tương, là một nhánh của sông Dương Tử.

Thành phố Trường Sa của tỉnh Hồ Nam ngày nay
Hình: Thành phố Trường Sa của tỉnh Hồ Nam ngày nay

» Có 8 nội dung dùng giải nghĩa: 
» Có 8 bài cùng chú thích: 
[3]
Trường An ( 34.264,108.948): Trường An 長安 hay Tràng An là kinh đô nhà Hán và nhà Đường, Trung Quốc, cố chỉ nay trong thành phố Tây An, tỉnh Thiểm Tây, là thắng cảnh du lịch quốc tế. Các đời sau, cả ở Trung Quốc và Việt Nam, người ta cũng thường dùng Trường An với nghĩa là kinh đô nói chung. Ví dụ câu ở ca dao “Chẳng thơm cũng thể hoa lài, Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An”, Tràng An dùng để chỉ kinh thành Thăng Long.

Cổng phía đông thành Tây An ngày nay
Hình: Cổng phía đông thành Tây An ngày nay

» Có 54 nội dung dùng giải nghĩa: 
» Có 34 bài cùng chú thích: 
[4]
Hoàng Hạc lâu ( 30.539,114.301): Hoàng Hạc lâu 黃鶴樓 là một ngôi lầu được ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc. Lầu được xem là một trong Tứ đại danh lâu của Trung Quốc (cùng với Nhạc Dương lâu ở Nhạc Dương, Đằng Vương các ở Nam Xương, Bồng Lai các ở Bồng Lai). và là ngôi lầu nổi tiếng được các thi nhân ca tụng. ghềnh đá Hoàng Hạc của Xà sơn bên bờ sông Dương Tử, thuộc thành phố Vũ Hán, huyện Vũ Xương, tỉnh Hồ Bắc, vào năm Hoàng Vũ thứ 2 (223) đời nhà Ngô thời Tam Quốc. Đến nay, lầu đã có 12 lần bị thiêu huỷ, 12 lần xây cất lại, mỗi lần lại cao hơn và có nhiều tầng hơn.

Tên gọi Hoàng Hạc của lầu này bắt nguồn từ truyền thuyết dân gian. Tương truyền Phí Vĩ 費禕 (?-253) tự Văn Vi 文偉, một tu sĩ đắc đạo thành tiên thường cưỡi hạc vàng ngao du sơn thuỷ. Một hôm, tiên và hạc bay ngang Vũ Hán và dừng chân lại trên Xà sơn để nhìn ngắm, một bên là cảnh đẹp hùng vĩ của Trường Giang và bên kia là Ngũ Hồ trong khói sương diễm lệ. Người đời sau đã từ nơi tiên cưỡi hạc vàng bay đi xây lên một tháp lầu đặt tên là Hoàng Hạc lâu. Thời xưa, đây là nơi gặp mặt của các văn nhân mặc khách. Thời Đường (618-907), các thi nhân đến đây để vừa thưởng ngoạn phong cảnh non nước mây ngàn hữu tình, vừa uống rượu làm thơ.

Chiến tranh và thời gian đã phá huỷ những kiến trúc của lầu và đều được tái thiết. Lầu nguyên có 3 tầng, vào khoảng niên hiệu Hàm Phong (1851-1861) bị giặc giã đốt phá, tới niên hiệu Đồng Trị (1862-1874) tình hình ổn định, lầu Hoàng Hạc mới được xây dựng lại năm 1868 gồm 2 tầng, tầng trên thờ Phí tiên, tầng dưới thờ Lã tiên, gọi là Thanh lâu, nhưng đến niên hiệu Quang Tự lại bị cháy năm 1884. Năm 1957, khi ngôi cầu đầu tiên vượt sông Dương Tử được xây cất, vị trí cũ của Hoàng Hạc lâu bị trưng dụng và các kiến trúc Hoàng Hạc lâu được dời cách vị trí cũ 1km. Tháng 10-1981, Hoàng Hạc lâu được tái thiết và tháng 6-1985 khánh thành. Tháp hiện nay là một công trình được xây lại bằng vật liệu hiện đại và có một cầu thang máy. Hoàng Hạc lâu giờ nằm trong Hoàng Hạc công viên, là nơi thu hút du khách trong và ngoài nước Trung Quốc.

Hoàng Hạc lâu
Hình: Hoàng Hạc lâu

Hoàng Hạc lâu
Hình: Hoàng Hạc lâu

» Có 24 nội dung dùng giải nghĩa: 
» Có 4 bài cùng chú thích: 
[5]
Tên nhạc khúc cổ.
» Có 1 bài cùng chú thích: 

 

Các nội dung nhắc tới bài thơ:

 

Xếp theo:

Trang trong tổng số 3 trang (24 bài trả lời)
[1] [2] [3] ›Trang sau »Trang cuối

Ảnh đại diện

“Hoa mai rụng” hay khúc “Lạc mai hoa”?

Gửi bởi Diệp Y Như ngày 09/03/2010 09:02
Đã sửa 2 lần, lần cuối bởi Diệp Y Như vào 09/03/2010 23:29
Có 1 người thích

Câu 4 cùa bài thơ với 3 từ “lạc mai hoa” đã gây nhiều tranh luận. Đỗ Bằng Đoàn, Bùi Khánh Đản cho “Lạc mai hoa” là tên một khúc nhạc nên dịch: “Giang Thành vẳng khúc Lạc mai hoa”.

Tân Việt Điểu dịch:

Sáo ngọc thổi trong lầu Hoàng Hạc
Tháng năm mai rụng chốn Giang Thành
Quốc Nghi Trương Cam Vịnh cho là Tân Việt Điểu dịch sai vì theo ông “Lạc mai hoa” là tên khúc nhạc người Khương phả vào ống địch chứ không phải là “hoa mai rụng”.

Tân Việt Điểu phản bác lại là ông dư biết có khúc nhạc ấy, nhưng ông dịch là “hoa mai rụng” vì căn cứ ở các điểm sau:

- Thứ nhất: trong Từ nguyên chỉ có khúc nhạc “Mai hoa lạc” chứ không có khúc “Lạc mai hoa”.

- Thứ hai là câu thơ của Lý Bạch là song đối: Hoàng Hạc đối với Giang Thành, xuy (thổi) đối với lạc (rụng), “ngọc địch” đối với “mai hoa”. Như vậy hai câu này không phải là câu dưới tiếp liền câu trên (enjambement) như trong thơ Tây phương mà là một cặp song đôi (parallélisme). Trong những bài thất ngôn tứ tuyệt, Lý Bạch thường dùng lối song đối cho câu thứ 3 và thứ 4 như bài Thượng hoàng tây tuần Nam Kinh kỳ nhất:
Địa chuyển Cẩm Giang thành Vị Thuỷ
Thiên hồi Ngọc Luỹ hoá Trường An
Đỗ Bằng Đoàn, Bùi Khánh Đản dịch là:
Đất chuyển Cẩm Giang thành Vị Thuỷ
Trời xoay Ngọc Luỹ hoá Trường An
- Thứ ba: nếu như câu dưới nối tiếp câu trên chứ không phải là song đối thì Hoàng Hạc và Giang Thành phải ở liền một nơi với nhau. Đằng này Hoàng Hạc ở Tây Nam huyện Vũ Xương tỉnh Hồ Bắc, còn Giang Thành tức Giang Hoài thuộc tỉnh Giang Tô xa cách nhau vạn dặm làm sao mà tiếng sáo ở Hoàng Hạc lâu nghe ở tận Nam Hoài được?

- Thứ tư: Theo Quảng sử loại về mục chữ “mai” có câu “Giang phong biểu tín” dưới có chứ thích là “Phong tục thông nghĩa” nói: “Ngũ nguyệt hữu lạc mai phong, Giang Hoài dĩ tín phong” (Tháng năm có gió mai rụng, ở miền Giang Hoài cho là tín phong, gió báo tin).

Khi Lý Bạch ngồi uống rượu cùng quan Sử lang trung trên lầu Hoàng Hạc mà nghe tiếng địch đã nghĩ đến Giang Hoài là nơi có gió tháng năm làm rụng hoa mai. Như thế hoa mai còn rụng vào tháng năm. Cảnh trí này còn là nguồn cảm hứng của văn nhân, thi sĩ, hoạ sĩ và nhạc sĩ. Theo Từ nguyên thì vùng Giang Tô An Huy có “Mai hoa lãnh” thuộc huyện Giang Đô, tỉnh Giang Tô, “Mai sơn” ở Lô Giang và Thủ Thành. Mai Tiêu động, Mai Lãnh ở Giang Tây có “lạc mai phong” mà Giang Hoài cho là “tín phong”.

Và ông Tân Việt Điểu cho là các cụ Cử Tu Trai Nguyễn Tao, cụ Tú Đặng Chu Kình, cụ Á Nam Trần Tuấn Khải, Nguyễn Thọ Dực, Bửu Cầm... đều đồng ý với cách giải thích của ông.

Với sự nghiên cứu sâu sắc và sự tham khảo ý kiến của những nhà Hán học lão thành nhiều kinh nghiệm thì ý kiến của Tân Việt Điểu rất có cơ sở để tin tưởng là chính xác.

Tôi ghi lại cuộc tranh luận này để thấy đối với thơ Đường để hiểu được ý nghĩa đúng của bài thơ nhiều khi phải biết dựa một phần vào luật đối của bài thơ.


[Thông tin 1 nguồn tham khảo đã được ẩn]
Môn toả hoàng hôn,
Nguyệt tẩm mai hoa lãnh.
☆☆☆☆☆ 23.50
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Lê Nguyễn Lưu

Gửi bởi Vanachi ngày 19/02/2006 08:30
Có 1 người thích

Làm quan bị đổi đến Trường Sa
Nghoảnh lại Trường An chẳng thấy nhà
Hoàng Hạc lầu cao nghe sáo ngọc
Giang Thành dậy khúc “Lạc mai hoa”.


[Thông tin 1 nguồn tham khảo đã được ẩn]
Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Ngô Văn Phú

Gửi bởi Vanachi ngày 19/02/2006 08:41

Trường Sa đất biếm làm thân khách
Ngảnh lại Trường An chẳng thấy nhà
Hoàng hạc lầu cao nghe sáo ngọc
Thành Giang nghe khúc “Lạc mai hoa”.


Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Hải Đà

Gửi bởi Vanachi ngày 18/03/2007 07:08

Làm thân ly khách tận Trường Sa
Nhìn lại Tràng An chẳng thấy nhà
Hoàng Hạc lầu thơ vi vút sáo
Giang Thành vọng khúc “Lạc mai hoa”.


Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Phụng Hà

Gửi bởi Phụng Hà ngày 18/01/2008 09:32
Có 1 người thích

Thi viện đăng hai bài của Lý Bạch :     
1) Hoàng Hạc lâu văn địch (黃鶴樓闻 笛),hai bản dịch của Ngô Văn Phú và Hải Đà
2) Dữ Sử lang trung khâm thính Hoàng Hạc lâu thượng xuy địch  ( 與史郎中欽聽黃鶴 樓上吹笛 ),  bản dịch của Lê Nguyễn Lưu
Nhưng hai bài đó chỉ là một.


☆☆☆☆☆ 24.50
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Phụng Hà

Gửi bởi Phụng Hà ngày 19/01/2008 07:14

Trường Sa đến đấy bị biếm quan,
Nhìn lại Trường An chẳng thấy làng.
Trên lầu Hoàng Hạc nghe sáo ngọc,
Khúc "Hoa mai rụng" rộn thành Giang.


☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Vũ Minh Tân

Gửi bởi hongha83 ngày 12/08/2008 21:23

Một lần làm khách đến Trường Sa
Nhìn lại Trường An khuất bóng nhà
Lầu Hạc thoáng nghe còn tiếng sáo
Thành Giang vẳng khúc “Lạc mai hoa”


Khi bạn so găng với cuộc đời, cuộc đời luôn luôn thắng (Andrew Matthews)
☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Hoàng Giáp Tôn

Gửi bởi hoanggiapton ngày 02/06/2009 22:10
Có 3 người thích

Bị dời khách đến Trường Sa,
Phía tây ngóng chẳng thấy nhà, Trường An.
Sáo ngọc lầu Hoàng Hạc vang,
Lạc mai khúc tháng năm Giang Hạ thành!


☆☆☆☆☆ 35.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của mailang

Gửi bởi kimthao ngày 16/06/2009 06:33

Có lần khách biếm đến Trường Sa,
Tây ngóng Trường An chẳng thấy nhà.
Lầu Hạc tháng năm lừng sáo ngọc,
Giang thành ai thổi Lạc Mai Hoa.


☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời
Ảnh đại diện

Lê Xuân Khải

Gửi bởi Hà Như ngày 10/03/2010 06:41
Đã sửa 1 lần, lần cuối bởi Hà Như vào 20/06/2011 02:21

Ông Lê Xuân Khải, Câu lạc bộ thơ Hán Việt Pháp Phiên âm, Dịch nghĩa, Chú thích, Dịch thơ bài thơ này như sau:

Dữ Sử lang trung ẩm thính Hoàng Hạc lâu thượng xuy địch
Nhất vi thiên khách khứ Trường Sa,
Tây vọng Trường An bất kiến gia,
Hoàng Hạc lâu trung xuy ngọc địch,
Giang Thành ngũ nguyệt lạc mai hoa.

Dịch nghiã:
Uống rượu cùng Sử lang trung nghe tiếng sáo trên lầu hoàng hạc
Đã là thân đi đày ở Trường Sa,
Nhìn về phía tây ở Trường An không thấy nhà.
Tiếng sáo vút lên từ lầu Hoàng Hạc,
Tháng năm ở Giang Thành lại được nghe điệu sáo “Lạc mai hoa”.
 
Dịch thơ
Đã là khách biếm đến Trường Sa,
Tây ngóng Trường An chẳng thấy nhà.
Hoàng Hạc lầu nghe tiêu réo rắt,
Tháng năm Giang Hạ “Lạc mai hoa”.

Thiên khách: như khách biếm, khách bị đi đầy Trường Sa.
Lý Bạch dùng câu chuyện: Giả Nghị (đời Hán) phải lời gièm pha bị biếm làm Thái phó cho Trường Sa vương để so với việc đi đầy của mình.
Giang Thành là Giang Hạ,
“Lạc mai hoa” tức điệu sáo “Mai hoa lạc”


☆☆☆☆☆ 15.00
Trả lời

Trang trong tổng số 3 trang (24 bài trả lời)
[1] [2] [3] ›Trang sau »Trang cuối