Vạn núi như ngọc bày trên biển, La liệt cờ, sao nghiêng biếc xanh. Cá, muối như đất dân dễ sống, Ruộng cấy để hoang thuế nhẹ nhàng. Sóng dồn vách núi đà nhảy vọt, Thuyền luồn trong lạch vách đá đi. Dân biên thái bình từng vui hưởng, Hơn bốn chục năm vắng đao binh. 28/6/2024- Nguyễn Đức Tiến.

Dịch thơ: ĐẤT NƯỚC AN BANG. Muôn đảo nhô lên như ngọc đẹp. Trập trùng xanh biếc tựa ngàn sao. Đất nhiều cá muối dân no đủ. Ruộng thiếu ngô mỳ thuế chẳng cao. Sóng dội sườn non dồn đổ xuống. Thuyền theo rạch nước lượn ra vào. Dân miền biên giới hòa bình hưởng. Bốn chục năm dư vắng chiến bào. Đào Nghi dịch.23/9/2022

1. Bài thơ AN BANG PHONG THỔ : 安邦風土 AN BANG PHONG THỔ 海上萬峰宭玉立， Hải thượng vạn phong quần ngọc lập, 星羅奇佈翠崢嶸。 Tinh la kỳ bố thúy tranh vanh. 魚鹽如土民趍便， Ngư diêm như thổ dân xu tiện, 鏵稻無田賦薄征。 Hoa đạo vô điền phú bạc trưng. 波向山坪低處踊， Ba hướng sơn bình đê xứ dũng, 舟穿石壁隙中行。 Chu xuyên thạch bích khích trung hành. 邊氓久樂承平化， Biên manh cửu lạc thừa bình hoá, 四十餘年不識兵。 Tứ thập dư niên bất thức binh. * Chú Thích : - An Bang Phong Thổ 安邦風土 : AN BANG là tên lộ thời Hồng Đức, nay là vùng Quảng Ninh. PHONG THỔ là do thành ngữ PHONG THỔ NHÂN TÌNH 風土人情, dùng để chỉ khí hậu, địa thế, tập tục, lễ tiết, thị hiếu... của một địa phương nào đó. Nên AN BANG PHONG THỔ là chỉ Đất nước con người của xứ AN BANG. - Quần 宭 : là tụ tập, là ở chung lại với nhau. - Bố 佈 : là sắp xếp, rải đều ra. - Tranh Vanh 崢嶸 : là Cao ngất, cao chót vót, chênh vênh, ngất nghểu. - Xu 趍 : là rảo bước, đi nhanh (tới trước). Nên XU TIỆN 趍便 là cái phương tiện mà nhiều người hướng tới nhất. - Hoa 鏵 : là cái Lưỡi cày. ĐẠO 稻 là Lúa. Nên HOA ĐẠO chỉ sự canh tác,làm ruộng. - Phú 賦 : là Thuế Phú 稅賦 là Thuế má, Thuế khóa. - Bạc Trưng 薄征 : là trưng thu mỏng, là trưng thu nhẹ. - Sơn Bình 山坪 : Chỗ bằng phẳng của núi. - Khích 隙 : Cái kẻ hở. THẠCH BÍCH KHÍCH 石壁隙 là Cái khe hở của vách đá. * Nghĩa bài thơ : Đất Nước Con Người của xứ An Bang Trên mặt biển như gom góp lại cả vạn ngọn núi giống như những tảng ngọc dựng đứng được bày bố la liệt một cách diệu kỳ với những chóp núi chênh vênh xanh biếc. Cá muối nhiều như đất, nên dân chúng đều đổ xô sinh sống bằng cái phương tiện nầy, không có đồng ruộng để cày bừa canh tác nên việc trưng thu thuế khóa cũng nhẹ đi. Sóng thì cứ nhằm vào những chỗ bằng phẵng thắp xuống của núi đá mà vỗ vào, còn thuyền thì cứ lách qua những khe hở của vách đá mà đi. Dân của vùng biên tái nầy đã thừa hưởng cái niềm vui thanh bình lâu nay rồi, đã bốn mươi mấy năm hơn mà không biết đến việc binh đao là gì cả ! * Diễn Nôm : AN BANG PHONG THỔ Trên biển núi non như dựng ngọc, Biếc xanh rải rác ngọn chênh vênh. Cá nhiều muối lắm dân vui sống, Ruộng ít đồng không thuế nhẹ tênh. Sống vổ núi bằng khi nước xuống, Thuyền len vách đá lúc triều lên. Vùng ven thanh thản dân an lạc, Bốn chục năm hơn chẳng chiến tranh. Lục bát : Ngàn non trên biển chênh vênh, Biếc xanh tựa ngọc bồng bềnh khắp nơi. Cá, muối, dân sống thảnh thơi, Không đồng không ruộng thuế thời nhẹ tênh. Bên sườn núi thấp sóng lên, Thuyền nương kẻ đá lách luồn mà đi. Thái bình an hưởng thường khi, Bốn mươi năm lẻ biết gì việc binh ! Đỗ Chiêu Đức diễn Nôm

6.AN BANG PHONG THỔ Bản dịch của Tau Dotrong Biển dựng núi xanh như ngọc bích Ngỡ sao hay tốt đến bày binh Cá nhiều ngư nghiệp thêm nghề mắm Ruộng ít nông phu nộp thuế chinh* Dập dập sóng xô chim giỡn nước Êm êm thuyền lách cảnh sinh tình Bốn mươi năm được ngừng chinh chiến Mừng thấy nhân dân hưởng thái bình. Bắc giang, 25/9/2019

VÙNG ĐẤT AN BANG * LÊ THÁNH TÔNG Muôn núi trên nước như ngọc đẹp Như sao,quân cờ trên Biển xanh Cá muối nhiều tiện cho dân Ruộng không cấy không cần lo thuế . Sóng dồn vách thấp nước vọt lên Thuyền luồn đi giữ hai khe núi Dân hưởng thái bình biên giới Bốn chục năm không biết tới binh đao 2018 PS : * Tên Lộ thời Hồng Đức ,nay là Quảng Ninh .