望月

獄中無酒亦無花,
對此良宵奈若何。
人向窗前看明月,
月從窗隙看詩家。

 

Vọng nguyệt

Ngục trung vô tửu diệc vô hoa,
Đối thử lương tiêu nại nhược hà?
Nhân hướng song tiền khán minh nguyệt,
Nguyệt tòng song khích khán thi gia.

 

Dịch nghĩa

Trong tù không rượu cũng không hoa,
Trước cảnh đẹp đêm nay biết làm thế nào?
Người hướng ra trước song ngắm trăng sáng,
Từ ngoài khe cửa, trăng ngắm nhà thơ.


Nguồn: Hồ Chí Minh toàn tập (tập 3), NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2000

 

 

 

Xếp theo:

Trang trong tổng số 1 trang (10 bài trả lời)
[1]

Ảnh đại diện

Bản dịch của Nam Trân

Trong tù không rượu cũng không hoa,
Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ.
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ,
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ.

Lộ tòng kim dạ bạch,
Nguyệt thị cố hương minh.
1184.26
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

^,^

gấu trúc Vanachi hay copy cái bản dịch để đăng lên nhỉ , sợ khách vào không thấy được bản dịch ở trên à ?

LeeAn1982!
Cái gì đến được với tim ta phải xứng đáng với lòng tin của ta !
483.96
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

cao thủ ở đâu?

trên đó chỉ là dịch thơ thôi. cái mà chúng ta cần là dịch nghĩa, từng chữ từng câu văn Hán. có cao thủ nào không?

363.56
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Đặng Đức Siêu

Trong tù không rượu cũng không hoa,
Trước cảnh đẹp đêm nay biết làm thế nào?
Người hướng ra trước song ngắm trăng sáng,
Trăng theo tới khe cửa ngắm nhà thơ.

542.96
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Trần Quốc Thịnh

Trong tù chẳng rượu lại không hoa
Cảnh đẹp khuya sao nỡ bỏ qua
Ai trông song sắt nhìn trăng sáng
Trăng ngước cửa khe, ngắm thi gia

403.70
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Ngắm trăng

Trong tù không rượu cũng không hoa
Đối với cảnh đêm đẹp này biết làm thế nào
Người hướng ra trước cửa sổ ngắm trăng sáng
Trăng từ khe hở của cửa sổ ngắm nhà thơ

363.17
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Phân tích bài thơ “Ngắm trăng”

Năm 1942, trong thời gian bị bắt giam ở Trung Quốc, Bác Hồ đã viết Nhật ký trong tù. Ngắm trăng là một trong những bài thơ hay của Bác trong tập nhật ký và cũng là một bài thơ hay Bác viết về trăng.

Trong tù không rượu cũng không hoa,
Cảnh đẹp đêm nay, khó hững hờ!
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ.
(Nam Trân dịch)
Bài thơ viết về một cảnh ngắm trăng, một tư thế ngắm tràng trong tù, qua đó biểu hiện một tâm hồn thanh cao, một phong thái ung dung tự tại của nhà thơ – chiến sĩ.

Hai câu thơ đầu nói lên một cảnh ngộ và một nỗi niềm: lòng bối rối biết làm thế nào trước cảnh đêm nay vì không có rượu có hoa? Nhà thơ tự thấy mình trong, một nghịch cảnh. Trong tù phải chia nước, khẩu phần là lưng bát cháo loãng, phải đắp chăn giấy… thiếu thốn và cay đắng vô cùng. Vậy tìm đâu ra rượu và hoa để ngắm cảnh đêm trăng trong tù. Rượu, trăng, hoa là ba thú tao nhã của thi nhân xưa nay. Câu đầu bài thờ như một lời tự an ủi: Trong tù không rượu cũng không hoa. Trước cảnh đẹp đêm thu, thiếu rượu và hoa, thi nhân băn khoăn, bỗi rối. Đó là tâm trạng, là bi kịch của một thi nhân có tâm hồn thanh cao và giàu tình yêu thiên nhiên:
Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ.
Câu thơ chưa nói đến trăng mà người đọc đã cảm thấy một vầng trăng đẹp xuất hiện.

Hai câu 3, 4 vầng trăng mới xuất hiện. Một cảnh ngắm trăng hiếm có:
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ.
Nguyên bản tiếng Hán câu thơ là:
Nhãn hướng song tiền khán minh nguyệt
Nguyệt tòng song khích khán thi gia
Câu thơ chữ Hán nào cũng có hai hình ảnh đối chiếu: nhân – nguyệt, nguyệt – thi gia và điệp từ khán (xem, nhìn, nhòm). Chữ nhân là người, đã biến thành thi gia – nhà thơ mang ý nghĩa thẩm mĩ đặc sắc. Từ trong ngục tối, người chiến sĩ ngắm trăng qua song sắt nhà tù. Tư thế ngắm trăng ấy rất đẹp, nhừ một cuộc vượt ngục tinh thần. Trăng được nhân hoá có gương mặt và ánh mắt: Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ. Nhà thơ và trăng lặng lẽ nhìn nhau, cảm thông, chia sẻ với mối tình tri âm tri kỉ. Hai câu 3, 4 đối nhau, ngôn ngữ, hình ảnh cân xứng, hài hoà. Trăng và nhà thơ, hai gương mặt trong sáng, hai tâm hồn thanh cao dù bị song sắt nhà tù ngăn cách vẫn gần gũi, sâu nặng ân tình. Có thể nói đây là hai câu thơ tả trăng đẹp nhất, độc đáo nhất. Đã mấy ai ngắm trăng qua song sắt nhà tù? Tư thế ngắm trăng của Hồ Chí Minh thể hiện tình yêu trăng, biểu lộ một tâm hồn thanh cao, một phọng thái ung dung tự tại. Nó còn biểu lộ khát vọng tự do; từ bóng tối ngục tù hướng về vầng trăng sáng, nhà thơ khẳng định một tâm thế: Thân thế ở trong lao – tinh thần ở ngoài lao.

Hoài Thanh đã từng nhận xét: “Thơ Bác đầy trăng”. Nhật ký trong tù có 7 bài thơ nói đến trăng. Một thế giới trăng hữu tình và chứa chan thi vị:
Chẳng được tự do mà thưởng nguyệt,
Lòng theo vời vợi mảnh trăng thu.
(Trung thu)
Khóm chuối trăng soi càng thấy lạnh,
Nhòm song, Bắc đẩu đã nằm ngang.
(Đêm lạnh)
Trên trời, trăng lướt giữa làn mây.
(Đêm thu)
Ngắm trăng và thế giới trăng ấy phản chiếu một hồn thơ mênh mông bát ngát tình của Bác. Ngắm trăng vì yêu trăng và cũng là yêu tự do.


(Theo Nguyễn Thị Thanh Huyền, giáo viên dạy văn tại trường THPT chuyên Hùng Vương - Việt Trì - Phú Thọ)
tửu tận tình do tại
504.46
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Góp ý

Bạn trần quốc thịnh ơi, t góp ý chút về bản dịch của bạn
-thứ nhất ở câu một, bạn nên để nguyên từ "không" vì đó thể hiện đúng nhất ý nghĩa câu thơ khi dùng điệp từ
-thứ hai, ở câu thơ 2, cách gieo vần của bạn hình như chưa đuọc chuẩn lắm, k có sự ngắt nghỉ phù hợp
-thứ ba, ở câu 3, bạn thay chữ "người" bằng chữ "ai" cũng sẽ khó hiểu về nghĩa, từ " trông" và từ "nhìn" là 2 từ gần nghĩa, k nên lặp trong 1 câu
-thứ tư, ở câu cuối không thể dùng từ " ngước" thì sẽ khiên ý nghia khác hoàn toàn( ngước là từ để chỉ hđ nhìn một sự vật ở trên cao)

273.11
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Trần lê quỳnh mai

Trong tù không rượu cũng khong hoa
Cảnh đẹp, làm sao thoả lòng ta?
Người qua cửa sổ nhìn trăng sáng
Trăng ngoài khe cửa ngắm thi gia

283.21
Chia sẻ trên FacebookTrả lời
Ảnh đại diện

Bản dịch của Triệu Lam Châu

Trong tù không rượu, không hoa
Đêm nay cảnh đẹp, hững hờ được chăng
Người chiêm ngưỡng nguyệt ngoài song
Trăng nhòm khe cửa, ngắm lòng thi nhân.


Nguồn: Nhật ký trong tù (thơ song ngữ Việt - Tày), Triệu Lam Châu, NXB Văn hoá dân tộc, 2009
Khi bạn so găng với cuộc đời, cuộc đời luôn luôn thắng (Andrew Matthews)
313.35
Chia sẻ trên FacebookTrả lời