Chia sẻ trên Facebook Trang Thi Viện trên Facebook Chia sẻ trên Google+ Chia sẻ trên Twitter RSS feed

Tây tiến

Thơ » Việt Nam » Quang Dũng


» Hiện một số bài thơ có cùng từ khoá



   Tây tiến
 
Thể thơ: Thơ mới bảy chữ, thời kỳ: Hiện đại
Từ khoá: tình đồng chí chiến tranh hành quân
Đã được xem 17900 lần
Đăng bởi Vanachi vào 15/03/2005 03:39
Đã sửa 2 lần, lần sửa cuối bởi Vanachi vào 13/03/2006 07:27
10 bài trả lời
Thao tác
 
 
 
Sông Mã xa rồi Tây tiến ơi!
Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi

Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi

Anh bạn dãi dầu không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người

Nhớ ôi Tây tiến cơm lên khói
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi

Doanh trại bừng lên hội đuốc hoa
Kìa em xiêm áo tự bao giờ
Khèn lên man điệu nàng e ấp
Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ

Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ
Có nhớ dáng người trên độc mộc
Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa

Tây tiến đoàn binh không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùm
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm

Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu, anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành

Tây tiến người đi không hẹn ước
Đường lên thăm thẳm một chia phôi
Ai lên Tây tiến mùa xuân ấy
Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.

(Phù Lưu Chanh, 1948)
 
  


 

Thảo luận thêm: cùng viêt về người lính

nhoyeu

Đăng ký: 26/2/2009
Số bài gửi: 1

khi pân tích bài tây tiến ta nên tìm dẫn chứng trong bài đồng chí(chính hữu),nhớ của hồng nguyên

Thảo luận thêm: BINH LUAN BAI THO

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

TÂy TIẾN là một trong vài bài thơ hay nhất của thơ Việt Nam 1945-2000.Đọc Tây Tiến,ta cứ ngỡ như đang đọc một bài Cổ phong-Tương tiến tửu(của Lý Bạch)đương đại ?Cái lối "tráng sĩ hề"-một đi không trở lại ngang tàng hào hoa của các chàng trai HaNoi(thời1946).Với thủ pháp nghệ thuật độc đáo theo kiểu 1 câu chia 2 vế âm /dương đối nhau:
                         dốc lên khúc khuỷu/dốc thăm thẳm
                         heo hut cồn mây/súng ngửi trời...
đã tạo sự cân bằng hằn vào trí nhớ của người đọc;còn "đêm mơ HaNoi dáng Kiều thơm" là câu thơ để đời "tử bất hưu" nghìn năm mới mới xuất hiện !
  Cái tài hoa của thi sĩ về mặt dùng "chữ" thì xưa nay ít ai có được,ví dụ như: trong bài thơ có 3 chữ "Hoa"(hoa là ám chỉ về con gái-phái nữ):
-Câu "Mường Lát hoa về trong đêm hơi" đây là cái "cảm" của Nhà thơ về cái mùi thương yêu ấy( trong bài thơ "Gửi Tuyên Quang" của NK viết sau 45 năm cũng có cái "cảm" đồng điệu ây:
                      Đêm HaNoi đã nhạt mùi hoa sữa
                      tưởng tóc ai phảng phất hương rừng...)
-Câu "đêm trại bừng lên hội đuốc hoa":Đuốc hoa đây là "hoa chúc" tưng bừng của cái"kìa em xiêm áo" với "nàng e ấp"...
-Câu "trôi dòng nước lũ hoa đong đưa",Ai đã từng"đi Châu Mộc chiều sương ấy" đây là vùng thượng nguồn Sông Mã chung giữa ta và Lào ( Sầm Nưa) thường là đi thuyền mà Câu thơ Sống Chụ Son Sao đã tả "hoa Áy rờn trôi ngang Sông Mã" đoi bờ là hoa rừng và các cô gái Thái(VN)-Lào ra sông tắm giặt...
Câu kết "hồn về SầmNua chẳng về xuôi" là thể hiện"làm trai có chí xông trời thẳm"của anh Bộ đội Cụ Hồ đi giải phóng dân tộc với tinh thần Quốc tế cao cả!
  Quang Dũng với Tây Tiến đã góp phần đưa thơ Việt Nam đương đại lên môt dỉnh cao nghệ thuật lãng mạn cách mạng,hoành tráng với tâm chí "Nay ở trong thơ nên có thép" thật là tuyệt vời Xưa nay hiếm là vậy !

Có 2 người cảm ơn: Pang De, khaia72

Thảo luận thêm: về địa danh Tây tiến

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

Thời điểm 1947 thuộc "Đội vũ trang tuyên truyền Tây Tiến (trung đoàn 52).BCH Đội gồm đ/c Đoàn Hải làm chỉ huy trưởng,đ/c Phúc Thảo làm chỉ huy phó,Văn Sinh&Quang dũng làm uỷ viên.Trong 2 năm 1947-1948 quân ta đả bám sát quần nhau với địch ở vùn biên giới Việt-Lào,ngoài sự hy sinh,tổn thất trong chiến đấu ,trên 200 chiến sĩ Tây tiến đã ngã xuống vì bệnh sốt rét ác tính,suy dinh dưỡng(...đoàn binh không moc tóc/Quân xanh màu lá...)là vậy !
Mường Lát là một bản dân tộc Thái vùng biên giới Việt-Lào ,bên tả ngạn Sông Mã(Thanh hoá)nhưng lại giáp với Mộc Châu(Sơn La) về phía bắc,giáp Hoà Bình về phía nam.Núi rừng ở đây trùng điệp lên tới tận Sài Khao,nơi cư trú của bản Người dân tộc Dao(Man,Mán-"hèn lên Man điệu...")quanh năm sương phủ.Mùa mưa ở Mường Lát,cả đất trời đẫm trong hơi nước như mây khói bốc lên ngùn ngụt,mịt mù trong đêm.Hành quân từ rừng về bản,bộ đội phải đốt đuốc soi đường,Câu thơ "Mường Lát hoa về trong đêm hơi" là thi sĩ đặc tả "lửa" ở đây được cách điệu thành "hoa"(như kiểu"đầu tường lửa lựu lập loè đâm bông")
Câu"trôi dòng nước lũ hoa đong đưa" là câu thơ tài hoa,làm ta liên tưởng tới câu ca dao xứ Mường :
         Trăm thứ hoa không bằng hoa con gái
         trăm thứ trái không bằng trái bông cơm
         trăm thứ thơm không bằng thơm con mái...
 Mà trái bông cơm là lúa gạo,con mái là con gái tuổi dậy thì...Các chàng trai "Vệ Trọc "(đầu trụi không còn tóc) vừa ở rừng ra thấm đượm tình nghĩa Quân dân,được các em (hoa rừng)chèo thuyền đi đón...thì làm sao quên được "hồn lau nẻo bến bờ" ?Thơ Quang Dũng vừa trữ tình vừa bi tráng là vậy !

Có 1 người cảm ơn: ngotuonghy

Thảo luận thêm: Bài thơ buổi đầu trình làng"Nhớ Tây Tiến"

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

Theo tạp chí Văn nghệ số 11-12 tháng tư,tháng năm năm1949-Văn nghệ Bộ Đội của Hội Văn Nghệ Việt Nam-
Thư ký Toà Soạn: Nguyễn Huy Tưởng
thì bài thơ in ở trang 17,toàn văn như sau :

    NHỚ TÂY TIẾN
Sông Mã xa rồi,Tây tiến ơi
Nhớ về rừng nuia,nhớ chơi vơi.
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi
Mường Lát hoa về trong đêm hơi;
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hut cồn mây súng ngửi trời;
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Lương mưa xa khơi.
Anh bạn dãi dầu không bước nữa,              
Gục lên súng mũ bỏ quên đời...
Chiều chiều oai linh thác gầm thét
Đêm đêmm Mường Hịch cọp trêu người.
Nhớ ôi ! Tây tiến cơm lên khói
Mai châu mùa em thơm nếp xôi.

Tây tiến đoàn binh không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùm
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Đêm mơ Hà Nọi giáng kiều thơm.

Rải rác biên cương mồ viễn xứ,
Chiến trường đi chẳng tiếc ngày xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất,
Sông Mã gầm lên khúc độc hành.

Tây tiến người đi không hẹn ước
Đường lên thăm thẳm một chia phôi
Ai lên Tây tiến mùa xuân ấy
Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.

 
         QUANG DŨNG (Đoàn quân nhân văn nghệ L.K.3)
                 
Chú ý:Pha Lương=Pha luông.giáng kiều=dáng kiều.
Bài thơ thiếu hẳn 1 đoạn 8 câu"doanh trại bừng lên hội đuốc hoa...trôi dòng nước lũ hoa đong đưa ?"

Thảo luận thêm: Xuân Diệu phê bình Tây tiến

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

Trong tập TIẾNG THƠ(15-5-1949) Xuân Diệu viết :"...Bài thơ hơi buồn,có đoạn buồn lắm:tứ thơ không mới,có những câu văn hoa.Nhưng toàn bài rung rung như những dây đồng.Đoc lên, trong miệng còn ngân âm nhạc.Cái cảnh miền Tây gian nan đặc biệt:bộ đội Tây tiến là một trong những bộ đội nhiều hy sinh.Đánh giặc đã đành,mà người với rừng núi còn tranh nhau ai thua ai được.Một bạn tôi lên thăm bộ đội quá thượng du Thanh Hoá,trên biên giới Việt-Lào kể rằng:"Núi giăng màn trùng điệp;một anh đội viên chỉ quãng chập chùng trước mặt nói:-Một mình tôi phụ trách 5 cây số núi".Lên đến nguồn Sông Mã,còn đâu là đồng bằng? Lúc mới đầu chưa quen thổ ngơi,nhiều chiến sĩ chết.có lẽ cái rùng rợn buổi đầu ấp sâu vào tâm hồn tác giả.Những chiến sĩ lưa thưa giữa nghìn trùng rừng núi chắc cảm thấy mình"cheo leo chòi biên cương",cảm thấy mình lạc đời.Những anh con trai Hànoi lên đến đây cạo troc đầu,hay là sốt rét rụng cả tóc,người mặc áo chàm hay là mặt lây sắc lá,hay là ốm tái màu da;giặc sợ các anh như sợ hùm :nhưng các anh dù thế nào cũng nhớ HàNoi cho được:
                Tây tiến đoàn binh không mọc tóc
                Quân xanh màu lá dữ oai hùm
                Măt trừng gửi mộng qua biên giới
                Đêm mơ HàNoi dáng kiều thơm
Bài thơ chỗ thì đẹp,chỗ thì ghê,man rợ rồi lại êm ái;đoạn sau cùng đầy những tiếng từ ly.Những tên đất Sài Khao,Mường Lát,Pha Lương...ngân động.Đén cái tên Sầm Nứa thì câu thơ buồn mà hay quá;hồn đây là tâm hồn người sống nghĩ chuyện bên Lào:
                Tây tiến người đi không hẹn ước
                Đường lên thăm thẳm một chia phôi
                Ai lên Tây tiến mùa xuân ấy
                Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.

Thảo luận thêm: Lời BÌNH đăng trong T.T họ Bùi ở Việt Nam

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

Cho đến nayTây tiến vẫn là một đài thơ(Thi Sơn)đầy kỳ bí.Cái ma lực,cái âm hưởng của bài thơTây tiến...chưa ai lý giải hết được.Phải chăng cái hay là bởi lời thơ,ý thơ,hình tượng thơ Giầu nhạc điệu được chứa trong một hồn thơ thật mới lạ và rất sâu sắc ? Con người nồng hậu,nét bút tài hoa trong cách sử dụng ngôn ngữ thơ và hình ảnh thơ đã làm nên kiệt tác thơ Tây tiến.Cái độc đáo của bài thơ là không có cấu tứ,cái kết của bài thơ(của cuộc hành binh)lại không nằm ở cuối bài mà lại nằm ở 2 câu 13=14/34 :
                            Nhớ ôi,Tây tiến cơm lên khói
                            Mai châu mùa em thơm nếp xôi
Với Tây tiến,Quang Dũng dưa ta đi vào một thế giới đầy mùi hương hoài niệm,của sự vọng tưởng diệu huyền.Với Tây tiến,Quang Dũng đã xây tượng đài về anh Bộ đội Cụ Hồ (Vệ Quốc Doàn-Vệ Út-Vệ túm-lính râu ria) thời kháng chiến 9 năm đầy gian khổ nhưng rất đỗi hào hùng-Cái buổi đầu đi làm cách mạng của những trai tài gái sắc đất Hà thành(và ven ĐÔ)hiên ngang,hào hoa phong nhã,cái thời"chiến trường đi chẳng tiếc ngày xanh"(tả thực) với "đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm"(lãnh mạn).
Bút pháp bậc thầy của Tây tiến là Nhà thơ đã vận dụng sáng tạo kỹ xảo thơ truyền thống(thơ Đường)với "phép đối" trong từng câu,đoạn thơ,từng khổ thơ tạo ra 2 vế âm / dương ,tương phản trong một "Trường đối nghịch"(thủ pháp đối lập)nhằm tô đậm ý tưởng"không ca ngợi một chiều" mà là phản ánh đúng hiện thực của cuộc chiến...đó là sự đói chọi,sự tàn khốccủa chiến tranh lấy ý chí(Việt Nam)chọi lại sắt thép(thực dân Pháp).Thủ pháp đối ý ,đối âm trong Tây tiến với nững câu thơ ăm ắp hồn chiến sĩ,tạ nên khẩu khí bi tráng của toàn bài.ĐÓ là lối diễn đạt độc đáo,cao thủ mà hình như chỉ riêng Quang Dũng một mình trong cõi thơ"dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm/heo hút cồn mây súng ngửi trời" để Tây tiến ở một vị trí tượng đài vút lên trời xanh giữa núi rừng Tây bắc hùng vĩ của Tổ Quốc !
Trong Tây tiến có một hình tượng thơ đã làm không ít người thắc mắc,đó là"có nhớ dáng người trên độc mộc/trôi dòng nước lũ hoa đong đưa"...đó chẳng qua là một từ HOA"ẩn dụ" cảm từ câu ca dao Xứ Mường"trăm thứ hoa không bằng hoa con gái"mà con gái Thái-Mường là "bông hoa rừng"chèo thuyền độc mộc đưa Bộ đội qua sông đang mùa nước lũ...Qua rồi để nhà thơ lãng mạn lưu giữ một bóng dáng cô lái đò trên "Châu Mộc chiều sương ấy" cứ đong đưa trong con mắt Người Sơn Tây đẹp đến lạ lùng.
Cái chết(hi sinh) của người chiến sĩ nay không phải là "da ngựa  bọc thây" mà là"chiến bào thay chiếu anh về đất" để Sông Mã gầm lên như súng thần công bắn vang trời tiễn đưa người anh hùng...
Dùng cái bi,cái mất mát để tôn vinh cái hào hùng...Vớicảm hứng lãng mạn cách mạng được đặc tả trên cái nền hiện thực đã tạo nên âm hưởng,ma lực kỳ diệu của bài thơ Tây tiến rất kinh điển mà cũng rất hiện đại-Đó là một trong những bài thơ hay nhất của thơ Việt Nam thế kỷ XX đặt trong hành trang ta mang theo đi vào thế kỷ XXI,hội nhập cùng làng thơ thế giới hôm nay.Hà Nội 8/2005 Nguyễn Khôi

Thảo luận thêm: Địa điểm Tây tiến"SÀI KHAO"

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

Theo con đường mòn qua những đồi và khe suối từ bản Po ọng (xã Tam Chung,huyện Mường Lát)đi ngược dốc"heo hút cồn mây"đó là dốc Pu Hin Hại(pu=núi;hin=đá;hại=xấu,tổn hại)vượt qua được Pu hin hại là bở hơi tai,hoa cả mắt...;Trên đường đi có hang Thẳm Tao,nơi bộ đội Tây tiến trú quân tránh được sự phát hiện của giặc Pháp.Lên tới Sài Khao sương lấp thì đoàn quân đã "mỏi" rã rời chân tay...Đó là bản dân tộc Thái,Dao đã rộng mở cưu mang đoàn quân Tây tiến...

Thảo luận thêm: Hỏi đáp.

Ý Như

Đăng ký: 1/3/2010
Số bài gửi: 7

Vậy thì bạn có thể cho mình hỏi thêm là lấy những dẫn chứng nào trong bài Đồng Chí để phân tích?

Trần Trịnh Ý Như

Thảo luận thêm: Trao đổi với bạn Ý Như về 2 bài thơ "Tây Tiến"& "Đồng chí"

Khoi Dinh Bang

Khoi Dinh Bang

Đăng ký: 2/8/2009
Số bài gửi: 311

@ Ý Như: Theo thiển ý của NK thì 2 bài này đều viết về NGƯỜI LÍNH ,đều do 2 Nhà thơ Lính , cùng thời viết ra nhằm ca ngợi,tôn vinh Anh Bộ đội Cụ Hồ ( thời kháng chiến 9 năm chồng thực dân Pháp xâm lược );Hai bài thơ này đều thuộc "diện" THƠ HAY (trong số 100 bài thơ chọn lọc thế kỷ 20-nxb Hội Nhà Văn 2007 ),được nhiều người yêu thích và đều được đưa vào Sách Giáo khoa giảng dạy trong Nhà trường CHXHCN VN. Tuy nhiên,cách bình phẩm,cách thưởng thức 2 bài thơ này,với riêng NK cảm nhận thì :
-Bài TÂY TIẾN là 1 trong 5 bài thơ vào loại HAY NHẤT trong số 100 bài chọn lọc kể trên ;Với bút pháp Hàn Lâm,đó là con chim đại bàng  vẫy lên đôi cánh mênh mông trên trời thơ xứ Việt...Nó đẹp hoành tráng,kỳ bí-đọc phải suy ngẫm,rất nhiều ý tại ngôn ngoại...chắc là kể cả mai sau,TÂY TIẾN còn tốn nhiều giấy mực người đời bình phẩm về nó ?
-Bài ĐỒNG CHÍ,với bút pháp bình dân,đó là thứ ca dao được chắt lọc cô đọng: lời lẽ ngắn gọn dễ hiểu,vừa tầm với những người Nông dân (bần cố)mặc áo Lính (thời 1947),đó là Con chim Sáo,chim Bồ câu gần gũi thân thưong với quảng đậi quần chúng thời buổi đầu Cách mạng.

Thảo luận thêm: hi

Hoàng Tử Mưa

Đăng ký: 20/8/2011
Số bài gửi: 1

Mình rất thích bài thơ tây Tiến này..hùng hồn và gào thét ^^






© 2004-2014 Vanachi