Dùng font cỡ nhỏ Dùng font cỡ vừa Dùng font cỡ lớn
RSS feed Chia sẻ trên Facebook

Trần Tế Xương (Tú Xương) - 陳濟昌

Thơ » Việt Nam » Cận đại


» Hiện danh sách 23 người yêu thích
‒ Ẩn tiểu sử tác giả
Trần Tế Xương 陳濟昌 (1870-1907), tên khai sinh là Trần Duy Uyên, hiệu Vị Thành, làng Vị Xuyên, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định. Ông xuất thân từ một gia đình thanh bạch. Đường khoa cử của ông lận đận: đi thi từ năm 15 tuổi nhưng hỏng hoài, mãi tới năm 24 tuổi (1894) mới đỗ Tú gài. Sau đó ông lại trượt Cử nhân 5 khoa liền. Nhà nghèo, con đông, nghề dạy học lại bấp bênh trong thời kỳ Nho học suy tàn, ông chỉ còn biết trông cậy vào bà vợ đảm đang. Đang lúc còn đeo đuổi khoa cử, ông đột ngột qua đời năm 1907, mới 37 tuổi.

Tác phẩm ông để lại gồm nhiều thể loại: thơ, phú, câu đối, hát nói..., phần lớn đều bằng chữ Nôm. Thơ văn ông giản dị, bình dân, nhưng tự nhiên và linh hoạt. Nhiều sáng tác trình bày tâm sự đau đớn, xót xa; hoặc mỉa mai, ngạo đời một cách chua chát, cay độc; hoặc gửi gấm tấm lòng yêu nước thương nòi một cách kín đáo và sâu sắc.

Tác phẩm:
- Vị Xuyên thi văn tập: Thơ văn và giật sử ông Trần Kế Xương, In lần 1, Nam Kỳ thư quán
- Thơ Trần Tế Xương: Kỷ niệm 100 năm sinh nhà thơ (tiểu luận), Xuân Diệu, Ty văn hoá Nam Hà, 1970

[Tạo ngày 15/03/2005 10:45 bởi Vanachi, đã sửa 3 lần, lần cuối ngày 26/06/2008 00:33 bởi Vanachi, số lượt xem: 41638]

1. Anh kiệt chơi hoang 84. Không học vần Tây
2. Áo bông che bạn
2
85. Không vay mà phải trả
1
3. Đau mắt 86. Khen người hàng sắt
4. Đêm buồn 87. Khoa Canh Tý
5. Đêm dài 88. Làm lẽ thứ tư
1
6. Đùa bạn vào nhà pha 89. Lên đồng
7. Đại hạn 90. Lấy lẽ
1
8. Đạo đức giả 91. Lụt năm Bính Ngọ (1906)
1
9. Đất Vị Hoàng 92. Lễ xướng danh khoa Đinh Dậu (1897)
1
10. Đề ảnh 93. Mùa nực mặc áo bông
11. Để vợ chơi nhăng 94. Mất hai hào
12. Đồng tiền 95. Mẹ cái lầm (phú đắc)
1
13. Đổi thi 96. Mẹ vợ với chàng rể
14. Đi hát mất ô
1
97. Mừng ông cử lấy vợ kế
15. Đi thi 98. Mừng ông lang
16. Đi thi nói ngông 99. Mừng chú làm nhà
17. Ông ấm Mốc 100. Mồng hai tết viếng cô Kí
18. Ông cò 101. Một nén tâm hương
19. Ông cử Ba 102. Mưa tháng bảy
20. Ông cử thứ năm 103. Năm mới
21. Ông Hàn 104. Ngày xuân của làng thơ
22. Ông Hàn bị vợ doạ bỏ 105. Ngón chầu
23. Ông lão 106. Ngẫu chiếm
24. Ông tiến sĩ mới 107. Ngẫu hứng
1
25. Ba cái lăng nhăng
1
108. Nghèo
26. Bác cử Nhu 109. Nghèo mà vui
27. Bảo người bán sực tắc 110. Nhà nho giả danh
28. Bắt được đồng tiền 111. Nhớ bạn phương trời
29. Bỡn ông ấm Điềm 112. Nước buôn
30. Bỡn ông phó bảng 113. Phòng không
31. Bỡn người làm mối 114. Phú hỏng khoa Canh Tý
1
32. Bỡn tri phủ Xuân Trường 115. Phú thầy đồ
33. Bợm già 116. Phố Hàng Song
34. Buồn thi hỏng 117. Phường hát tuồng
35. Cái nhớ 118. Phường nhơ
36. Câu đối Tết 119. Quan tại gia
37. Câu đối than thân 120. Sông Lấp
1
38. Cô hầu trách quan lớn 121. Sắm Tết
39. Cô Tây đi tu 122. Sư ông và mấy ả lên đồng
40. Cảm hứng 123. Sư ở tù
41. Cảm hoài 124. Ta chẳng ra chi
42. Cảm Tết 125. Tái giá
43. Cháu khóc cô chồng 126. Tú Tây Hồ, đồ Xuân Dục
44. Chú Mán 127. Tặng người quen
45. Chúc Tết 128. Tết cô đầu
46. Chế ông đốc học 129. Tết dán câu đối
47. Chế ông huyện Đ 130. Tết tặng cô đầu
48. Chế bạn lấy vợ bé 131. Tự đắc
49. Chế gái đĩ 132. Tự cười mình
1
50. Chợt giấc 133. Tự ngụ
1
51. Chừa... 134. Tự tiếc
52. Chửi cậu ấm 135. Tự trào (I)
53. Chữ nho 136. Tự trào (II)
54. Chị Hằng, thằng Cuội 137. Tự vịnh (phú đắc)
1
55. Chiêm bao 138. Than đạo học
56. Con buôn 139. Than cùng
57. Dạ hoài 140. Than nghèo
58. Dại khôn
1
141. Than nước lụt Bính Ngọ
59. Gái buôn (I) 142. Than sự thi
60. Gái buôn (II) 143. Than thân chưa đạt
61. Gái goá nhà giàu 144. Thành pháo
62. Gần tết than việc nhà 145. Thái vô tích
63. Gửi ông thủ khoa Phan
2
146. Thói đời
1
64. Gửi cho cô đào 147. Thông gia với quan
65. Gửi người cũ 148. Thú cô đầu
66. Già chơi trống bỏi 149. Thầy đồ dạy học
67. Giễu ông Đồ Bốn ở phố Hàng Sắt 150. Thề với người ăn xin
68. Giễu ông đội 151. Thăm bạn nghèo
69. Giễu người thi đỗ 152. Thi cơm rượu
70. Hát cô đầu 153. Thi hỏng
71. Hát tuồng 154. Thi phúc
72. Hót của trời
1
155. Thiếu nữ đi tu
1
73. Hỏi ông trời 156. Thương vợ
1
74. Hỏi ông trăng 157. Tiến sĩ giấy
75. Hỏi đùa mình 158. Vay sư không được
76. Hỏi mình
1
159. Vì tiền
77. Hỏng thi khoa Quí Mão (1903) 160. Vị Hoàng hoài cổ
1
78. Hễ mai tớ hỏng
1
161. Vịnh cô Cáy chợ Rồng
79. Hoá ra dưa 162. Văn tế sống vợ
1
80. Kể lai lịch 163. Viếng bạn
81. Khóc em gái 164. Xuân
82. Khóc vợ bạn 165. Xuân hứng
83. Không chiều đãi
1
 


 





© 2004-2014 Vanachi