Chia sẻ trên Facebook Trang Thi Viện trên Facebook Chia sẻ trên Google+ Chia sẻ trên Twitter RSS feed
Dùng font cỡ nhỏ Dùng font cỡ vừa Dùng font cỡ lớn

Trần Tế Xương (Tú Xương) - 陳濟昌

Thơ » Việt Nam


» Hiện danh sách 23 người yêu thích
‒ Ẩn tiểu sử tác giả
Trần Tế Xương 陳濟昌 (1870-1907), tên khai sinh là Trần Duy Uyên, hiệu Vị Thành, làng Vị Xuyên, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định. Ông xuất thân từ một gia đình thanh bạch. Đường khoa cử của ông lận đận: đi thi từ năm 15 tuổi nhưng hỏng hoài, mãi tới năm 24 tuổi (1894) mới đỗ Tú gài. Sau đó ông lại trượt Cử nhân 5 khoa liền. Nhà nghèo, con đông, nghề dạy học lại bấp bênh trong thời kỳ Nho học suy tàn, ông chỉ còn biết trông cậy vào bà vợ đảm đang. Đang lúc còn đeo đuổi khoa cử, ông đột ngột qua đời năm 1907, mới 37 tuổi.

Tác phẩm ông để lại gồm nhiều thể loại: thơ, phú, câu đối, hát nói..., phần lớn đều bằng chữ Nôm. Thơ văn ông giản dị, bình dân, nhưng tự nhiên và linh hoạt. Nhiều sáng tác trình bày tâm sự đau đớn, xót xa; hoặc mỉa mai, ngạo đời một cách chua chát, cay độc; hoặc gửi gấm tấm lòng yêu nước thương nòi một cách kín đáo và sâu sắc.

Tác phẩm:
- Vị Xuyên thi văn tập: Thơ văn và giật sử ông Trần Kế Xương, In lần 1, Nam Kỳ thư quán
- Thơ Trần Tế Xương: Kỷ niệm 100 năm sinh nhà thơ (tiểu luận), Xuân Diệu, Ty văn hoá Nam Hà, 1970

[Gửi ngày 15/03/2005 03:45 bởi Vanachi, đã sửa 3 lần, lần cuối ngày 25/06/2008 17:33 bởi Vanachi, số lượt xem: 39758]

1. Anh kiệt chơi hoang84. Không học vần Tây
2. Áo bông che bạn85. Không vay mà phải trả
3. Đau mắt86. Khen người hàng sắt
4. Đêm buồn87. Khoa Canh Tý
5. Đêm dài88. Làm lẽ thứ tư
6. Đùa bạn vào nhà pha89. Lên đồng
7. Đại hạn90. Lấy lẽ
8. Đạo đức giả91. Lụt năm Bính Ngọ (1906)
9. Đất Vị Hoàng92. Lễ xướng danh khoa Đinh Dậu (1897)
10. Đề ảnh93. Mùa nực mặc áo bông
11. Để vợ chơi nhăng94. Mất hai hào
12. Đồng tiền95. Mẹ cái lầm (phú đắc)
13. Đổi thi96. Mẹ vợ với chàng rể
14. Đi hát mất ô97. Mừng ông cử lấy vợ kế
15. Đi thi98. Mừng ông lang
16. Đi thi nói ngông99. Mừng chú làm nhà
17. Ông ấm Mốc100. Mồng hai tết viếng cô Kí
18. Ông cò101. Một nén tâm hương
19. Ông cử Ba102. Mưa tháng bảy
20. Ông cử thứ năm103. Năm mới
21. Ông Hàn104. Ngày xuân của làng thơ
22. Ông Hàn bị vợ doạ bỏ105. Ngón chầu
23. Ông lão106. Ngẫu chiếm
24. Ông tiến sĩ mới107. Ngẫu hứng
25. Ba cái lăng nhăng108. Nghèo
26. Bác cử Nhu109. Nghèo mà vui
27. Bảo người bán sực tắc110. Nhà nho giả danh
28. Bắt được đồng tiền111. Nhớ bạn phương trời
29. Bỡn ông ấm Điềm112. Nước buôn
30. Bỡn ông phó bảng113. Phòng không
31. Bỡn người làm mối114. Phú hỏng khoa Canh Tý
32. Bỡn tri phủ Xuân Trường115. Phú thầy đồ
33. Bợm già116. Phố Hàng Song
34. Buồn thi hỏng117. Phường hát tuồng
35. Cái nhớ118. Phường nhơ
36. Câu đối Tết119. Quan tại gia
37. Câu đối than thân120. Sông Lấp
38. Cô hầu trách quan lớn121. Sắm Tết
39. Cô Tây đi tu122. Sư ông và mấy ả lên đồng
40. Cảm hứng123. Sư ở tù
41. Cảm hoài124. Ta chẳng ra chi
42. Cảm Tết125. Tái giá
43. Cháu khóc cô chồng126. Tú Tây Hồ, đồ Xuân Dục
44. Chú Mán127. Tặng người quen
45. Chúc Tết128. Tết cô đầu
46. Chế ông đốc học129. Tết dán câu đối
47. Chế ông huyện Đ130. Tết tặng cô đầu
48. Chế bạn lấy vợ bé131. Tự đắc
49. Chế gái đĩ132. Tự cười mình
50. Chợt giấc133. Tự ngụ
51. Chừa...134. Tự tiếc
52. Chửi cậu ấm135. Tự trào (I)
53. Chữ nho136. Tự trào (II)
54. Chị Hằng, thằng Cuội137. Tự vịnh (phú đắc)
55. Chiêm bao138. Than đạo học
56. Con buôn139. Than cùng
57. Dạ hoài140. Than nghèo
58. Dại khôn141. Than nước lụt Bính Ngọ
59. Gái buôn (I)142. Than sự thi
60. Gái buôn (II)143. Than thân chưa đạt
61. Gái goá nhà giàu144. Thành pháo
62. Gần tết than việc nhà145. Thái vô tích
63. Gửi ông thủ khoa Phan146. Thói đời
64. Gửi cho cô đào147. Thông gia với quan
65. Gửi người cũ148. Thú cô đầu
66. Già chơi trống bỏi149. Thầy đồ dạy học
67. Giễu ông Đồ Bốn ở phố Hàng Sắt150. Thề với người ăn xin
68. Giễu ông đội151. Thăm bạn nghèo
69. Giễu người thi đỗ152. Thi cơm rượu
70. Hát cô đầu153. Thi hỏng
71. Hát tuồng154. Thi phúc
72. Hót của trời155. Thiếu nữ đi tu
73. Hỏi ông trời156. Thương vợ
74. Hỏi ông trăng157. Tiến sĩ giấy
75. Hỏi đùa mình158. Vay sư không được
76. Hỏi mình159. Vì tiền
77. Hỏng thi khoa Quí Mão (1903)160. Vị Hoàng hoài cổ
78. Hễ mai tớ hỏng161. Vịnh cô Cáy chợ Rồng
79. Hoá ra dưa162. Văn tế sống vợ
80. Kể lai lịch163. Viếng bạn
81. Khóc em gái164. Xuân
82. Khóc vợ bạn165. Xuân hứng
83. Không chiều đãi 



Trang trong tổng số 17 trang (165 bài thơ)
[1] [2] [3] [4] [5] [6] ... ›Trang sau »Trang cuối

   Anh kiệt chơi hoang
 
Thể thơ: Ca trù (hát nói, hát ả đào), thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 1293 lần
Đăng bởi karizebato vào 05/09/2009 14:47
5 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Người tai mắt ai không thức thú
Lúc về già lụ khụ mới chơi xuân
Suốt quanh năm nào mất cái lông chân
Nhà chứa bẩn để dành phân bón lúa
Ba câu chuyện khoe mình lắm của
Chốn nhà lan sặc sụa những hơi đồng
Theo anh em đến chốn lầu hồng
Hỏi cô ấy có chồng chăng nhỉ?
...

» Xem toàn bộ bài thơ


Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Áo bông che bạn
 
Thể thơ: Lục bát, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 3150 lần
Đăng bởi Vanachi vào 15/03/2005 03:59
Đã sửa 2 lần, lần sửa cuối bởi Vanachi vào 01/09/2009 02:37
10 người thích
2 bài trả lời
Thao tác
 
 
 
Hỡi ai, ai có thương không?
Đêm mưa, một mảnh áo bông che đầu
Vì ai, ai có biết đâu?
Áo bông ai ướt khăn đầu ai khô?
Người đi Tam Đảo, Ngũ Hồ
Kẻ về khóc trúc Thương Ngô một mình
Non non nước nước tình tình
Vì ai ngơ ngẩn cho mình ngẩn ngơ!

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đau mắt
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 2122 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:07
Đã sửa 2 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 04/09/2009 17:19
3 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Vui chẳng riêng ai, ốm một mình
Hỏi ai, ai cũng chỉ mần thinh
Vừa đồng bạc lớn ông Lang Xán
Lại mấy hào con chú Ích Sinh
Hỏi vợ, vợ còn đi chạy gạo
Gọi con, con mải đứng chơi đình
Muốn mù trời chẳng cho mù nhỉ
Gương mắt trông chi buổi bạc tình!

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đêm buồn
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 1873 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:10
Đã sửa 1 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 04/09/2009 15:18
3 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Trời không chớp bể chẳng mưa nguồn
Đêm nảo đêm nao tớ cũng buồn
Ngao ngán tình chung cơn gió thoảng
Nhạt nhèo quang cảnh bóng trăng suông
Khăn khăn áo áo thêm rầy chuyện
Bút bút nghiên nghiên khéo giở tuồng
Ngủ quách sự đời thây kẻ thức
Chùa đâu chú trọc đã hồi chuông

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đêm dài
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 1713 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:11
Đã sửa 1 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 04/09/2009 15:13
1 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Sực tỉnh trông ra ngỡ sáng loà
Đêm sao đêm mãi thế ru mà?
Lạnh lùng bốn bể ba phần tuyết
Xao xác năm canh một tiếng gà
Chim chóc hãy còn nương cửa tổ
Bướm ong chưa thấy lượn vườn hoa
Nào ai là kẻ tìm ta đó
Đốt đuốc mà soi kẻo lẫn nhà!

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đùa bạn vào nhà pha
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 826 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:45
Đã sửa 2 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 05/09/2009 13:49
Chưa ai thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Cái cách phong lưu lọ phải cầu
Bỗng đâu gặp những chuyện đâu đâu
Một ngày hai bữa cơm kề cửa
Nửa bước ra đi lính phải hầu
Trong tỉnh mấy toà quan biết mặt
Ban công ba chữ gác lên đầu
Nhà vuông thong thả nằm chờ mát
Vùng vẫy tha hồ thế cũng âu!

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đại hạn
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 901 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:28
Đã sửa 2 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 05/09/2009 11:51
1 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Dạo này đá chảy với vàng trôi
Thiên hạ mong mưa đứng lại ngồi
Ngày trước biết gì, ăn với ngủ
Bây giờ lo cả nước cùng nôi
Trâu mừng ruộng nẻ cày không được
Cá sợ ao khô vượt cả rồi
Tình cảnh nhà ai nông nỗi ấy
Quạt mo phe phẩy một mình tôi

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đạo đức giả
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 1623 lần
Đăng bởi Vanachi vào 23/02/2006 10:47
Chưa ai thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Hỏi lão đâu ta ? Lão ở Liêm
Trông ra bóng dáng đã hom hem.
Lắng tai, non nước nghe chừng nặng
Chớp mắt trăng hoa, giả cách nhèm
Cũng đã sư mô cùng đứa trẻ
Lại còn tấp tểnh với đàn em.
Xuân thu ướm hỏi đà bao tá ?
Cái miếng phong tình vẫn chửa khem.

 
  

   Đất Vị Hoàng
 
Thể thơ: Thất ngôn bát cú, thời kỳ: Cận đại
Từ khoá: Vị Hoàng
Đã được xem 2521 lần
Đăng bởi Vanachi vào 15/03/2005 03:47
Đã sửa 1 lần, lần sửa cuối bởi karizebato vào 30/08/2009 15:14
5 người thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Có đất nào như đất ấy không?
Phố phường tiếp giáp với bờ sông
Nhà kia lỗi phép con khinh bố
Mụ nọ chanh chua vợ chửi chồng
Keo cú người đâu như cứt sắt
Tham lam chuyện thở rặt hơi đồng
Bắc Nam hỏi khắp người bao tỉnh
Có đất nào như đất ấy không?

Nguồn: Thơ Trần Tế Xương, Nxb Văn hóa - Thông tin, 1998
 
  

   Đề ảnh
 
Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt, thời kỳ: Cận đại
Đã được xem 367 lần
Đăng bởi Tuấn Khỉ vào 13/08/2011 18:32
Chưa ai thích
Chưa có trả lời
Thao tác
 
 
 
Cử Thăng, huấn Mỹ, tú Tây Hồ,
Ba đứa chung nhau một cái đồ.
Mới biết trời cho sum họp mặt,
Thôi đừng chê nhỏ lại chê to!

Nguồn: Thơ văn Trần Tế Xương, tr. 60, NXB Văn Học, 2010
 
  

Trang trong tổng số 17 trang (165 bài thơ)
[1] [2] [3] [4] [5] [6] ... ›Trang sau »Trang cuối





© 2004-2014 Vanachi