
» Hiện danh sách 1 bài viết liên quan tới tác giả Xuân Quỳnh trong Thư viện bài viết
- Ẩn tiểu sử tác giả
Xuân Quỳnh (1942-29/8/1988) tên thật là Nguyễn Thị Xuân Quỳnh, vốn là diễn viên múa từ năm 13 tuổi, có thơ đăng báo năm 19 tuổi, trở thành nhà thơ chuyên nghiệp sau khi qua lớp bồi dưỡng những người viết văn trẻ khóa đầu tiên của Hội Nhà Văn Việt Nam (1962-1964).
Chủ đề thơ Xuân Quỳnh thường là những vấn đề nội tâm: kỷ niệm tuổi thơ, tình yêu gia đình... Hiện thực xã hội, sự kiện đời sống hiện diện như một bối cảnh cho tâm trạng. Do vậy thơ Xuân Quỳnh hướng nội, rất tâm trạng cá nhân nhưng không là thứ tháp ngà xa rời đời sống. Thơ chị là đời sống đích thực, đời sống của chị trong những năm đất nước còn chia cắt, còn chiến tranh, còn nghèo, còn gian khổ, là những lo toan con cái, cơm nước, cửa nhà của một người phụ nữ, người phụ nữ làm thơ thường ngược xuôi trên mọi ngả đường bom đạn. Xuân Quỳnh không làm ra thơ, không chế tạo câu chữ mà chị viết như kể lại những gì chị đã sống, đã trải. Nét riêng của Xuân Quỳnh so với thế hệ nhà thơ hiện đại cùng thời chính là ở khía cạnh nội tâm đó. Thơ chị là thơ mang tâm trạng. Thời ấy nhiều bài thơ thiên về phản ánh sự kiện, cốt để được việc cho đời, còn tâm trạng tác giả thường là tâm trạng chung của xã hội, vui buồn tác giả hòa trong vui buồn chung của công dân. Tâm trạng thơ Xuân Quỳnh là tâm trạng nảy sinh từ đời sống của chính chị, từ hoàn cảnh của riêng chị. Viết trên đường 20 là bài thơ chiến tranh nhưng lại mang nỗi lòng trăn trở xao xác của một người đang yêu. Có bài bề bộn chi tiết hiện thực như một ký sự. Những năm ấy, đúng là ký sự về đời sống Hà Nội những năm chống Mỹ, nhưng nó không thành ký mà vẫn là thơ do nỗi lòng riêng của tác giả đã tạo nên một mạch trữ tình xâu chuỗi các chi tiết rời rạc của ngày thường lại, tổ chức nó thành kết cấu của bài thơ. Xuân Quỳnh có tài tỏa lên các chi tiết ngẫu nhiên quan sát được từ đời sống một từ trường cảm xúc của nội tâm mình, biến các chi tiết đời trở nên thơ, có sức gợi, sức ám ảnh kỳ lạ (Trời trở rét, Không đề, Gió Lào cát trắng, Mùa hoa doi, Hoa cỏ may...)
Thơ Xuân Quỳnh giàu tình cảm, tình cảm sâu và tinh tế nhưng lẩn khuất phía sau tình cảm ấy lại là tư tưởng có tính khái quát, triết lý (Cơn mưa không phải của mình, Đồi đá ong và cây bạch đàn, Chuyện cổ tích về loàìi người, Những người mẹ không có lỗi...) Đấy là những triết lý nảy sinh từ đời sống, nó có tính thực tiễn, giúp ích thật sự cho người đọc nhận thức và xử lý việc đời, không phải thứ triết lý tư biện, viễn vọng mà chẳng dùng được vào việc gì.
Đề tài, đối với Xuân Quỳnh, không phải là quan trọng. Điều chị quan tâm là chủ đề. Thơ Xuân Quỳnh bao giờ cũng có tứ, chị dùng tứ để bộc lộ chủ đề. Đây là một đóng góp đáng quý của Xuân Quỳnh vì giai đoạn ấy thơ chúng ta rất lỏng về tứ. Xuân Quỳnh có năng khiếu quan sát. Chị quan sát bằng tất cả giác quan và phong phú trong liên tưởng. Chi tiết vốn quen thuộc bỗng trở nên mới lạ, tạo ý vị cho câu thơ. Một màu cỏ mùa xuân: Cỏ bờ đê rất lạ/ Xanh như là chiêm bao. Tiếng mưa trên lá cọ: Mưa trên cọ bàng hoàng rồi vụt tạnh.
Cũng có thể vì có tài quan sát mà ở một số bài Xuân Quỳnh ham tả, ham kể. Kể có duyên nhưng vẫn làm loãng chất thơ. Những bài thơ dài của Xuân Quỳnh thường dài vì rậm chi tiết.
Xuân Quỳnh được coi là nhà thơ nữ hàng đầu của nửa cuối thế kỷ 20.
(Hà Nội, 20-3-2000, Vũ Quần Phương)
Tác phẩm:
Thơ:
- Gió Lào cát trắng, NXB Văn học, 1974
- Hoa dọc chiến hào, NXB Văn học, 1968
- Tự hát, NXB Tác phẩm mới, 1984
- Lời ru trên mặt đất, NXB Tác phẩm mới, 1978
- Sân ga chiều em đi, NXB Văn học, 1984
- Truyện Lưu, Nguyễn (truyện thơ), NXB Kim đồng, 1983
- Thơ viết tặng anh Tp. Hồ Chí Minh, Văn nghệ Tp. Hồ Chí Minh, 1988
Dịch:
- Bố ơi, bố làm con sợ đi (truyện tranh, t/g: Tamara Đăngblông), NXB Kim Đồng, 1989
Truyện:
- Bến tàu trong thành phố, NXB Kim Đồng, 1984
- Vẫn có ông trăng khác (tập truyện ngắn), NXB Kim Đồng, 1988
- Bao giờ con lớn (truyện tranh), NXB Kim Đồng, 1975
- Mùa xuân trên cánh đồng, NXB Kim Đồng, 1981
- Bầu trời trong quả trứng, NXB Kim Đồng, 2005
[Gửi ngày 10/02/2005 09:28 bởi Vanachi. Sửa 5 lần, lần cuối ngày 25/06/2008 04:07 bởi Vanachi.]
1. Mưa 7. Một ước mơ 13. Những bước chân 2. Quê hương 8. Ru 14. Nước mắt 3. Cô diễn viên mới 9. Cây trên đường 15. Một ngày đi 4. Tiếng mẹ 10. Khát vọng 16. Dải băng xanh 5. Ghét 11. Về đại hội 17. Chồi biếc 6. Băn khoăn 12. Tiếng hát 18. Thuyền và biển
1. Tiếng gà trưa 11. Ngủ ngoan bé ơi 21. Giữ lửa 2. Bài hát đắp đường 12. Đưa con đi sơ tán 22. Cây Hà Nội 3. Bài thơ cửa sổ 13. Con gà 23. Cột đèn góc phố 4. Chiều ba mươi 14. Lời ru 24. Vết đạn trên tường 5. Mây 15. Những cây dứa dại 25. Lòng yêu thủ đô 6. Bay cao 16. Gốc cây ngày bé 26. Chiến hào 7. Trưa hè 17. Gặp cha 27. Bài hát đừng có đợi 8. Tháng năm 18. Lòng mẹ 28. Chuyện con đường sau những năm chống Mỹ 9. Sóng 19. Câu chuyện quanh vết bánh xe 10. Khi con ra đời 20. Hậu phương
Bầu trời trong quả trứng (1982) ![]()
Trang trong tổng số 4 trang (33 bài thơ)
[1] [2] [3] [4] ›Trang sau »Trang cuối
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Cây bút gẫy trong tay Cặn mực khô đáy lọ Ánh điện tắt trong phòng Anh về từ đường phố Anh về từ trận gió Anh về từ cơn mưa Từ những ngày đã qua Từ những ngày chưa tới ... » Xem toàn bộ bài thơ 19-7-1973 |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Có một thời vừa mới bước ra Mùa xuân đã gọi mời trước cửa Chẳng ngoái lại vết chân trên cỏ Vườn hoa nào cũng ở phía mình đi. Đường chẳng xa, núi không mấy cách chia. Trong đáy mắt trời xanh là vĩnh viễn Trang nhật ký xé trăm lần lại viết ... » Xem toàn bộ bài thơ 11-1984 |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
"Cỏ dại quen nắng mưa Làm sao mà giết được Tới mùa nước dâng Cỏ thường ngập trước Sau ngày nước rút Cỏ mọc đầu tiên" Câu thơ nào trong ý nghĩ vụt lên ... » Xem toàn bộ bài thơ (Vĩnh Linh 1969) Nguồn: http://www.cinet.gov.vn/v...%20Xuan%20Quynh/index.htm |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Với vết chân của bầy dã thú In trên nền gạch cũ trước lăng vua Với dòng sông như không chảy bao giờ Vẫn mờ ảo ngàn năm màu sương khói Tà áo trắng bay về đâu vời vợi Con thuyền khuya trăng gọi phía nguồn xa Màu nắng in trong mắt tự ngàn xưa Căn nhà cũ, mảnh vường hương ngày cũ ... » Xem toàn bộ bài thơ Huế, 11-1984 |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Đi qua đường là phải trông xe Chị biết Quỳnh rất hay vô ý Bao giờ chị cũng dặn em thế Chăm cho em từng việc hàng ngày Chị trách em - khi nắm cổ tay: - Quỳnh gầy thế chẳng chịu ăn gì cả! Thấy em buồn chị buồn hơn nỗi buồn của chị Thấy em vui chị vui hơn nỗi vui của em ... » Xem toàn bộ bài thơ |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Giếng cũ cạn rồi - gần ba tháng nắng Cổ chúng tôi khô cây cỏ úa vàng Bốn xung quanh chỉ toàn nước mặn Dưới chân người cát bỏng như rang Không rừng cây làm sao có nước nguồn Những dòng sông biển ngăn không tới đảo Đám mây khô trên đầu cũng héo Trời hút xanh. Đâu rồi cơn mưa! ... » Xem toàn bộ bài thơ (25-11-1970) Nguồn: http://www.cinet.gov.vn/v...%20Xuan%20Quynh/index.htm |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Thị trấn nào anh đến chiều nay Mảnh tường vắng, mùa đông giá rét Dẫu em biết không phải là vĩnh biệt Vẫn thấy lòng da diết lúc chia xa Xóm làng nào anh sẽ đi qua Những đồng lúa, vườn cây, bờ bãi... Dẫu em biết rằng anh trở lại ... » Xem toàn bộ bài thơ 6-3-1985 |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Em đến những nơi anh qua Nên gặp anh em chẳng gặp Thầm nhớ dấu chân trên đất Dẫu đường đầy vết đạn bom Em dừng chân bên cửa sông Nghe gió xa về bát ngát Dáng anh như một cánh buồm ... » Xem toàn bộ bài thơ 11/1969 |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Em có đem gì theo đâu Em để lại cho anh tất cả Thành phố tuổi thơ gạch vĩa hè đã cũ Thành phố tuổi thanh niên hầm hố mới đào Còi báo động len vào từng ngõ nhỏ Phút lặng im trên các nóc nhà cao Người thủ đô gặp nhau ít hỏi chào Nhưng ai đó cũng đều quen cả ... » Xem toàn bộ bài thơ (Vĩnh Giang, 1970) Nguồn: http://www.cinet.gov.vn/v...%20Xuan%20Quynh/index.htm |
|||||||
| |
|||||||
| |
|||||||
|
|||||||
| |
|||||||
Ngọn gió Lào cát trắng của đời tôi Tôi của cát của gió Lào khắc nghiệt Trong gió nóng những trưa hè ngột ngạt Mẹ ru tôi hạt cát sạn hàm răng Vừa lớn khôn tôi đã biết đào hầm Dưới bom đạn gió Lào vẫn thổi Và trên cát lại thêm cồn cát mới ... » Xem toàn bộ bài thơ Nguồn: http://www.cinet.gov.vn/v...%20Xuan%20Quynh/index.htm |
|||||||
| |
|||||||
Trang trong tổng số 4 trang (33 bài thơ)
[1] [2] [3] [4] ›Trang sau »Trang cuối
